xQ01g1iuz+2OWyf1I5j+W0BsRuE=WgbogJLZO7oSuyeUG+DmEVbGK9M=bz61PFVT17eRSG0HrC9dHHfNvLGeWTvwcgzEyJQqCd/I4ZLmdoBI5hHjfNUUB4vR NNJi2OoJQqESLgaM9W0fcwTm30gHa6Q+tRcZHklohvCzog+Saoca/8LehuuqyH53 lPRgSQ9QK66ZfWlEALGgDv4irpkp6G57G26fg3WSbR4=MIIE6TCCA9GgAwIBAgIDBhnvMA0GCSqGSIb3DQEBBQUAMFwxFDASBgNVBAUTC05y IHdwaXN1OiAxMQswCQYDVQQGEwJQTDEiMCAGA1UECgwZVW5pemV0byBUZWNobm9s b2dpZXMgUy5BLjETMBEGA1UEAwwKQ0VSVFVNIFFDQTAeFw0xMzEyMDkxMDM3NDJa Fw0xNTEyMDkxMDM3NDJaMIH7MTMwMQYDVQQDDCpNYWNpZWogR3JhYm93c2tpOyBN aW5pc3RlcnN0d28gxZpyb2Rvd2lza2ExDzANBgNVBCoMBk1hY2llajESMBAGA1UE BAwJR3JhYm93c2tpMRowGAYDVQQFExFQRVNFTDo1OTA4MTMwMzI3NjEhMB8GA1UE CgwYTWluaXN0ZXJzdHdvIMWacm9kb3dpc2thMSowKAYDVQQQMCEMDldhd2Vsc2th IDUyLzU0DA8wMC05MjIgV2Fyc3phd2ExETAPBgNVBAcMCFdhcnN6YXdhMRQwEgYD VQQIDAttYXpvd2llY2tpZTELMAkGA1UEBhMCUEwwgZ8wDQYJKoZIhvcNAQEBBQAD gY0AMIGJAoGBAJ69Io1VEQR/Fdg8ee6LCI3qUC5dWT53zbRekKyvVqZUf2VlJ7D5 6Ko2n2cC7apNpt8/ISgnqm2k2AUnoAt90VuVbX0qmO3tWLlhVTODPpNu384zMMef kGjP4vQKQFFTva0I0D7VAbZkaPgDJpx8BoYwfPAWQbrzU1BTj4yJsvl1AgMBAAGj ggGWMIIBkjAOBgNVHQ8BAf8EBAMCBkAwgfUGA1UdIAEB/wSB6jCB5zCB5AYLKoRo AYb2dwIEAQEwgdQwLQYIKwYBBQUHAgEWIWh0dHA6Ly93d3cuY2VydHVtLnBsL3Jl cG96eXRvcml1bTCBogYIKwYBBQUHAgIwgZUMgZJDZXJ0dW0gUUNBIFByb2Zlc2pv bmFsbnkgLSBrd2FsaWZpa293YW55IGNlcnR5ZmlrYXQgd3lkYW55IHByemV6IFVu aXpldG8gVGVjaG5vbG9naWVzIFMuQS4gemdvZG5pZSB6IHd5bWFnYW5pYW1pIFVz dGF3eSBvIHBvZHBpc2llIGVsZWt0cm9uaWN6bnltLjAMBgNVHRMBAf8EAjAAMC8G A1UdHwQoMCYwJKAioCCGHmh0dHA6Ly9jcmwuY2VydHVtLnBsL3FjYTExLmNybDAo BggrBgEFBQcBAwQcMBowCAYGBACORgEBMA4GCSqEaAFlAwEBAgoBBDAfBgNVHSME GDAWgBTyTl5reRDOhMckfhIqTI/PyDAH2TANBgkqhkiG9w0BAQUFAAOCAQEAYyGA ZW//zyNfyX/9ZT90r2ynisSC3bZcO91Sa38lxzBmNRBGEAg+162OPyxKNpUes0sI 3vT7naZwCQIPsb8dJbMa9nHwHS5Kjq+IEV6SlnE2gcxcNdVA9dUDTUw/zCFeuxQ9 UkkP/Hd1HgKz39q+0bAOa0NFLBMISCCawlfRojPl9qzi28Tu/hOiuzlQ+woFhEAw 4Xje0tm4GUmHrP8SKYbJupAkigSjzIxF3PDmfty3SMp14mnBn0lst7bdUmIEr+rR InwjTpQUvJsk3Lyr6AnNghXQPqhv/3ZgJC9rAG5WH31yB2huYSKmUAtFppVq6QL8 c18tcUtq3ETOTSLIXg==2015-01-27T16:36:59ISRansgLqMHcM1E2+trGr0KnAOI=CN=CERTUM QCA,O=Unizeto Technologies S.A.,C=PL,serialNumber=Nr wpisu: 1399855MIME-Version: 1.0 Content-Type: text/xml Content-Transfer-Encoding: binary Content-Disposition: filename="zarz. MŚ ws zadań ochronnych dla Biebrzańskiego PN.xml"http://www.certum.pl/OIDAsURI/signedFile/1.2.616.1.113527.3.1.1.3.1Opis formatu dokumentu oraz jego pełna nazwahttp://www.certum.pl/OIDAsURI/signedFile.pdftext/xmlhttp://uri.etsi.org/01903/v1.2.2#ProofOfApprovalMIIIawYJKoZIhvcNAQcCoIIIXDCCCFgCAQMxCzAJBgUrDgMCGgUAMIHUBgsqhkiG 9w0BCRABBKCBxASBwTCBvgIBAQYLKoRoAYb2dwIEAQIwITAJBgUrDgMCGgUABBTa FQ1fhS+SgL6lXHO9Ldh/foV/oAIFALN8KsMYDzIwMTUwMTI3MTYzNzA2WjADAgEB AgkAsBHcuzPr7QegYaRfMF0xFDASBgNVBAUTC05yIHdwaXN1OiAyMQswCQYDVQQG EwJQTDEiMCAGA1UECgwZVW5pemV0byBUZWNobm9sb2dpZXMgUy5BLjEUMBIGA1UE AwwLQ0VSVFVNIFFUU0GgggSZMIIElTCCA32gAwIBAgIUEUZ8FfBVL0MFGSrtMtmI KeVZfXwwDQYJKoZIhvcNAQEFBQAwbjELMAkGA1UEBhMCUEwxLjAsBgNVBAoMJU1p bmlzdGVyIHdsYXNjaXd5IGRvIHNwcmF3IGdvc3BvZGFya2kxLzAtBgNVBAMMJk5h cm9kb3dlIENlbnRydW0gQ2VydHlmaWthY2ppIChOQ0NlcnQpMB4XDTE0MDQwNzA3 MjQyOVoXDTE5MDQwNzIzNTk1OVowXTEUMBIGA1UEBRMLTnIgd3Bpc3U6IDIxCzAJ BgNVBAYTAlBMMSIwIAYDVQQKDBlVbml6ZXRvIFRlY2hub2xvZ2llcyBTLkEuMRQw EgYDVQQDDAtDRVJUVU0gUVRTQTCCASIwDQYJKoZIhvcNAQEBBQADggEPADCCAQoC ggEBAK/O3m9Jgx1VxRIa1hJ+NXL1jSKcIgb6LhTKPsTXfHLI0odKdIZl4bkRGKEz VGOqTh1BUVwhgkeWk3N6jeucw7qp8n2/rotRzUexjn3sD+MtDhupE88rGgwpTT3E d11F587kfjk384ZsFzIu4z4DxSyNkALnN3p/Me80QZ+Xy0muqVtxYoVz/pWmHMSN F3vEgnxgvnZe+YAP8BapQCChn1PF9/STugDoWSRzCEKLK33kd2JPxOnAQZNSaag9 IduWDn9Ks/uwVBGLzQSqVjhqGMfiqRXJc0tKEHw+SMRwdS/qtA0nUFacu8pkStOz riVnAM9fofNERGpqkoC9AD8HH7kCAwEAAaOCATowggE2MBYGA1UdJQEB/wQMMAoG CCsGAQUFBwMIMAwGA1UdEwEB/wQCMAAwgasGA1UdIwSBozCBoIAUWTQM+33nRQFv yXCWwk4G+A+BQ/ahcqRwMG4xCzAJBgNVBAYTAlBMMS4wLAYDVQQKDCVNaW5pc3Rl ciB3bGFzY2l3eSBkbyBzcHJhdyBnb3Nwb2RhcmtpMS8wLQYDVQQDDCZOYXJvZG93 ZSBDZW50cnVtIENlcnR5ZmlrYWNqaSAoTkNDZXJ0KYIUYqcNBMMkuNQnVsw/gWvy 6zLvBxkwMQYDVR0gAQH/BCcwJTAjBgRVHSAAMBswGQYIKwYBBQUHAgEWDXd3dy5u Y2NlcnQucGwwDgYDVR0PAQH/BAQDAgbAMB0GA1UdDgQWBBS/3W87IIxTkFc/0uBY sUGuQ/gxkzANBgkqhkiG9w0BAQUFAAOCAQEA05AH12EqPR0EcjIq3Yyo5PbA6qkR cIfFFJsPBUJEz6rhc61Vu2LrlK8iOYpjo6RH7GhdXLmw90sj77OnuFtSmTEvozbF hsqZcB9WkEk7aJrW77zSCXOqiQ+lKwhawvQaKmHSDvjNJX5kG+aRkvVqDbU0lzyZ RmqLAh3bYWIPRGzZ7r3GCNHZ4prwcBPvnteWE9VzQ1zy+IeROq35zSlo7yzkTCjT HrgGmcp6GziR+Gwjyzx4NV4dQqZ5lOZhEcSAijIiWQ7w1/5CeKqVqwfG3tC377D6 tfLxuEdBqULn1/C6SOC3/ATXDC0Hrax7zEybek2fpr3rcaCLYyI8R5CgnTGCAtAw ggLMAgEBMIGGMG4xCzAJBgNVBAYTAlBMMS4wLAYDVQQKDCVNaW5pc3RlciB3bGFz Y2l3eSBkbyBzcHJhdyBnb3Nwb2RhcmtpMS8wLQYDVQQDDCZOYXJvZG93ZSBDZW50 cnVtIENlcnR5ZmlrYWNqaSAoTkNDZXJ0KQIUEUZ8FfBVL0MFGSrtMtmIKeVZfXww CQYFKw4DAhoFAKCCAR4wGgYJKoZIhvcNAQkDMQ0GCyqGSIb3DQEJEAEEMBwGCSqG SIb3DQEJBTEPFw0xNTAxMjcxNjM3MDZaMCMGCSqGSIb3DQEJBDEWBBQH4OWzNi3A 87SHxRrZEvhFHHwcZjCBvAYLKoZIhvcNAQkQAgwxgawwgakwgaYwgaMEFC6WCuTp 0Ea/4MnKYwomB2pHvvfoMIGKMHKkcDBuMQswCQYDVQQGEwJQTDEuMCwGA1UECgwl TWluaXN0ZXIgd2xhc2Npd3kgZG8gc3ByYXcgZ29zcG9kYXJraTEvMC0GA1UEAwwm TmFyb2Rvd2UgQ2VudHJ1bSBDZXJ0eWZpa2FjamkgKE5DQ2VydCkCFBFGfBXwVS9D BRkq7TLZiCnlWX18MA0GCSqGSIb3DQEBBQUABIIBAI7mf0kMzYedruhrdKdqgz1E NA5LR7HOWyaEa84yL/FvqtJtYI366Xw13DyXxF9Ll8bJv2d94LQbGpTZWQ5Lf6Mq p/1BHDYd3Dao0wcL9n4S62SwGVz3BuFfNwqLzrKd99ysiQmHibzUREMw2FSh8P/t VYOWONpuEJDmcBj8ayf9USKFucQr8fJU69q9xgJYFGzJODUPwAzJekUhQoP2yGVN T+uTxw7EmgAULCTNidzx/LpiUaEjxh+B83+mm8FQiN5P+ioo1/QCCtNwm8MKbLYD 6lVSlugBbTviSlUoQzdjM346VYs1TdBLZWAzJiB1GwqXjDkxW1ZeftwiKFylJ/k=ZARZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA) z dnia ………………......... 2015 r. w sprawie zadań ochronnych dla Biebrzańskiego Parku NarodowegoNa podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 oraz art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627, z późn. zm.)) zarządza się, co następuje:§ 1. Ustanawia się zadania ochronne dla Biebrzańskiego Parku Narodowego, zwanego dalej „Parkiem”, na lata 2015 – 2017.§ 2. Zadania ochronne, o których mowa w § 1, obejmują:1)identyfikację i ocenę istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz wskazanie sposobów eliminacji lub ograniczania tych zagrożeń i ich skutków, stanowiące załącznik nr 1 do zarządzenia;2)opis sposobów ochrony czynnej ekosystemów, z podaniem rodzaju, rozmiaru i lokalizacji poszczególnych zadań, stanowiący załącznik nr 2 do zarządzenia;3)opis sposobów ochrony czynnej gatunków roślin i zwierząt, stanowiący załącznik nr 3 do zarządzenia;4)wskazanie obszarów objętych ochroną ścisłą, czynną i krajobrazową, stanowiące załącznik nr 4 do zarządzenia;5)ustalenie miejsc udostępnianych w celach edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych i amatorskiego połowu ryb oraz maksymalnej liczby osób mogących jednocześnie przebywać w tych miejscach, stanowiące załącznik nr 5 do zarządzenia.§ 3. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.MINISTER ŚRODOWISKAZałączniki do zarządzeniaMinistra Środowiska z dnia …………... (poz. …)Załącznik nr 1IDENTYFIKACJA I OCENA ISTNIEJĄCYCH I POTENCJALNYCH ZAGROŻEŃ WEWNĘTRZNYCH I ZEWNĘTRZNYCH ORAZ WSKAZANIE SPOSOBÓW ELIMINACJI LUB OGRANICZANIA TYCH ZAGROŻEŃ I ICH SKUTKÓWI. Zagrożenia wewnętrzne istniejące1)Lp.Identyfikacja i ocena zagrożeńWskazanie sposobów eliminacji lub ograniczania zagrożeń i ich skutków1Odwodnienie siedlisk bagiennych spowodowane pracami hydrotechnicznymi i melioracjami przeprowadzonymi w XIX i XX w. oraz w ostatnich latach, związanymi z utrzymywaniem cieków, prowadzące do degradacji torfowisk przez mineralizację torfu i zmniejszenie retencyjności, wzrostu eutrofizacji wód powierzchniowych.Rozdział wód w dolinie Biebrzy niezapewniający optymalnego stanu uwodnienia siedlisk (w szczególności niewłaściwy w czasie i ilości rozdział wód z Jeziora Rajgrodzkiego)Ograniczanie odpływu wód z systemów melioracyjnych na gruntach Skarbu Państwa, przez wykonanie i utrzymanie w należytym stanie technicznym istniejących urządzeń hydrotechnicznych, umożliwiających regulację odpływu, budowę infrastruktury technicznej służącej podnoszeniu poziomu wód, zasypywanie rowów.Odtwarzanie naturalnej sieci hydrograficznej.Ustalenie z zarządcami wód warunków korzystania z wód regionu Biebrzy (w szczególności w zakresie rozdziału wód jeziora Rajgrodzkiego, zarówno ilościowego, jak i w czasie) w celu optymalizacji stanu uwodnienia siedlisk.Dążenie do sporządzenia ustaleń w zakresie warunków korzystania z wód zlewni rzeki Biebrzy.Ochrona naturalnych procesów w ciekach - sedymentacji, erozji i zarastania roślinnością.Monitorowanie stanu wód powierzchniowych i gruntowych (podziemnych I poziomu wodonośnego).Edukacja społeczna o potrzebie poprawy uwilgotnienia zdegradowanych torfowisk.Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie nielegalnego odwadniania siedlisk w granicach Parku.Edukacja w zakresie roli wody w ekosystemach bagiennych, konieczności jej zatrzymywania i metod gospodarowania zgodnych z wymaganiami przyrodniczymi na użytkach zielonych o wysokim poziomie wód.Uzgadnianie decyzji dotyczących budowy nowych i konserwacji istniejących urządzeń melioracyjnych2Obniżenie różnorodności biologicznej ekosystemów nieleśnych (gatunków i siedlisk) w wyniku zarastania drzew, krzewów i trzciny pochodzących z sukcesji naturalnej Systematyczne wykaszanie.Usuwanie krzewów, podrostów drzew oraz systematyczne koszenie zgodnie z potrzebami.Ekstensywny wypas.Zwiększenie uwilgotnienia siedlisk.Utrzymanie dróg i mostów w celu umożliwienia dojazdu do miejsc wykonywania zabiegów ochronnych.Promowanie programów rolnośrodowiskowych sprzyjających właściwemu stanowi ochrony siedlisk i gatunków.Monitorowanie stanu ekosystemów nieleśnych Parku.Edukacja społeczeństwa o potrzebie ochrony ekosystemów nieleśnych3Rozprzestrzenianie się gatunków obcych roślin i zwierząt inwazyjnych zagrażające rodzimym populacjom gatunków roślin i zwierzątMonitorowanie występowania gatunków obcych roślin i zwierząt inwazyjnych na obszarze Parku.Ograniczanie liczebności populacji gatunków obcych roślin i zwierząt inwazyjnych lub ich eliminacja4Nadmierna liczebność populacji ekspansywnych rodzimych gatunków roślin i zwierząt zagrażająca cennym przyrodniczo gatunkom lub siedliskom Monitorowanie zagrożeń dla cennych przyrodniczo gatunków i siedlisk ze strony ekspansywnych gatunków rodzimych.Ograniczanie liczebności populacji gatunków ekspansywnych przez:wykaszanie, ścinanie, wyrywanie - w przypadku roślin,ograniczenie liczebności ekspansywnych rodzimych gatunków zwierząt, w szczególności lisów (Vulpes vulpes), zgodnie z ustawą z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie (Dz. U. z 2013 r. poz. 1226, z późn. zm.)5Zanieczyszczenie wód powierzchniowych i podziemnychna skutek intensyfikacji rolnictwa Lokalizowanie źródeł zanieczyszczeń i ich zgłaszanie Wojewódzkiej Inspekcji Ochrony Środowiska w Białymstoku.Działania na rzecz zwiększenia punktów monitoringu stanu ekologicznego wód rzeki Biebrzy i jej dopływów w granicach Parku.Utrzymywanie stref buforowych wzdłuż brzegów rzek w postaci pasów roślinności stanowiącej barierę przed zanieczyszczeniami obszarowymi i erozją.Działania na rzecz pozostawiania trzciny w ujściowych odcinkach rowów jako ważnej bariery biogeochemicznej (biofiltru) zatrzymującej i pochłaniającej zanieczyszczenia.Działania na rzecz:zapewnienia rozbudowy systemu oczyszczania ścieków, kanalizacji wsi, oczyszczania ścieków burzowych, budowy płyt obornikowych w miejscowościach położonych w granicach Parku,zabezpieczenia studni kopanych przed dopływem zanieczyszczeń,likwidacji nieczynnych studni kopanych.Propagowanie zasad dobrych praktyk rolniczych, rolnictwa ekologicznego i programów rolnośrodowiskowych oraz ograniczania stosowania nawozów i środków ochrony roślin w granicach Parku.Dążenie do osiągnięcia dobrego stanu ekologicznego wód w rzece Biebrzy i jej dopływach.Wykup gruntów niebędących w użytkowaniu wieczystym Parku.Zachęcanie rolników gospodarujących w granicach Parku do uczestnictwa w programach rolnośrodowiskowych.Edukacja społeczeństwa w zakresie negatywnych skutków zanieczyszczenia wód, w tym eutrofizacji i zapobiegania im.Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie ochrony jakości wód powierzchniowych i podziemnych6Duży udział nieruchomości o małej powierzchni niebędących w użytkowaniu wieczystym Parku, występujących w mozaice z gruntami Skarbu Państwa powodujący:utrudnienia w realizacji zadań ochronnych na tych nieruchomościach,zagrożenie dla trwałości występowania cennych przyrodniczo gatunków roślin, grzybów i zwierząt – nielegalne pozyskiwanie lub niszczenie okazów, uszkadzanie ich siedlisk, płoszenia lub niepokojenia zwierząt Wykup i przejmowanie nieruchomości niebędących w użytkowaniu wieczystym Parku.Dzierżawienie nieruchomości niebędących w użytkowaniu wieczystym Parku.Zamiana nieruchomości z właścicielami7Nielegalne:pozyskiwanie okazów roślin, grzybów i zwierząt, niszczenie i uszkadzanie stanowisk roślin i zwierząt,płoszenie lub niepokojenie zwierząt na skutek nielegalnego przebywania i przemieszczania się ludzi, w miejscach występowania cennych przyrodniczo gatunków roślin, grzybów i zwierząt, zagrażające trwałości ich występowaniaEgzekwowanie zakazu wstępu do stref wyłączonych z udostępnienia.Budowa i utrzymanie urządzeń służących kanalizowaniu ruchu turystycznego, w tym oznakowań szlaków turystycznych.Ustawianie szlabanów w celu uniemożliwienia wjazdu pojazdów na drogi nieudostępnione.Tworzenie ostoi i dążenie do utworzenia stref ochronnych gatunków roślin, grzybów i zwierząt.Monitorowanie miejsc występowania cennych przyrodniczo gatunków roślin, zwierząt i grzybów.Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie naruszania zakazów obowiązujących na obszarze Parku8Presja związana z wędkowaniem i turystyką wodną skutkująca w szczególności zaśmiecaniem brzegów i starorzeczy rzeki Biebrzy i jej dopływów, płoszeniem i niepokojeniem ptaków oraz ssaków, wydeptywaniem roślinności przybrzeżnejMonitorowanie efektów połowów wędkarskich.Limitowanie udostępniania obszaru Parku do wędkowania i turystyki wodnej.Okresowa kontrola miejsc udostępnianych do wędkowania i turystyki wodnej oraz sprzątanie pozostawionych śmieci.Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie nieprzestrzegania regulaminu udostępniania Biebrzańskiego Parku Narodowego do amatorskiego połowu ryb i turystyki wodnej.Edukacja w zakresie odpowiedzialnego wędkarstwa i turystyki wodnej9Zmniejszanie się liczby par lęgowych oraz potomstwa – brak odpowiednich miejsc do zakładania gniazd przez: bociana czarnego (Ciconia nigra), puchacza (Bubo bubo), orlika grubodziobego (Aquila clanga), orlika krzykliwego (Aquila pomarina),bielika (Haliaeetus albicilla) Budowa platform gniazdowych.Ograniczanie udostępniania Parku (okresowe zamykanie szlaków turystycznych w sąsiedztwie stref ochronnych z zasiedlonymi gniazdami).Zapewnienie udziału drzew starszych klas wieku w aktualnych i potencjalnych siedliskach lęgowych.Wykupy lasów niebędących w użytkowaniu wieczystym Parku10Fragmentacja siedlisk na obszarze Parku przez drogi i linie kolejowe stanowiące bariery w migracji zwierząt i będące przyczyną zwiększonej śmiertelności niektórych gatunków.Zanieczyszczenia oraz hałas, związane z utrzymaniem i użytkowaniem szlaków komunikacyjnych, powodujące pogorszenie stanu siedlisk i siedlisk gatunków w ich sąsiedztwieDziałanie na rzecz:stawiania płotków wzdłuż odcinków dróg rozpoznanych jako najważniejsze szlaki migracyjne poszczególnych gatunków i przenoszenie zwierząt - okres godowy płazów i gadów,budowy przejść dla zwierząt pod lub nad drogami w miejscach stwierdzanych zagrożeń,stawiania znaków zakazów zatrzymywania się i postoju oraz ograniczenia prędkości pojazdów, w miejscach rozpoznanych jako najważniejsze szlaki migracyjne zwierząt,ograniczania rozbudowy i podnoszenia parametrów sieci dróg lokalnych,promowania transportu przyjaznego środowisku (w szczególności transportu niezmotoryzowany, publiczny),promowania zakładania i ochrony roślinności przydrożnej, łagodzących negatywne oddziaływanie infrastruktury transportowej,promowania rozwiązań technicznych łagodzących negatywne oddziaływanie dróg i kolei podczas prac związanych z rozbudową, remontem i modernizacją infrastruktury11Deficyt rozkładającego się drewna w ekosystemach leśnych, stanowiący zagrożenie dla różnorodności biologicznej lasów (w szczególności występowania grzybów, chrząszczy saproksylicznych, nietoperzy (Chiroptera))Zwiększanie zasobów rozkładającego się drewna, przez pozostawianie zamierających i martwych drzew oraz części drewna po wycinkach i wiatrołomów do dalszego naturalnego rozkładu12Niezgodny z siedliskiem skład gatunkowy i struktura przestrzenna drzewostanów sztucznego pochodzeniaPrzywracanie składu gatunkowego i struktury przestrzennej drzewostanów zgodnej z typem ekosystemu naturalnego (i siedliska) przez zabiegi towarzyszące prowadzonej przebudowie drzewostanów:cięcia regulujące strukturę przestrzenną, gatunkową i wiekową,dolesienia wybranych luk i poprawki w oparciu o gatunki zgodne z typem siedliska,porządkowanie powierzchni i przygotowanie gleby pod odnowienia,pielęgnacja upraw,inicjowanie odnowień naturalnych13Nadmiernie rozmnażające się owady i grzyby Monitoring występowania oraz ograniczanie liczebności nadmiernie rozmnażających się owadów i grzybów, w przypadku stwierdzenia zagrożeń o charakterze masowym i wielkopowierzchniowym, przez:prognozowanie występowania owadów,wykładanie pułapek,wyszukiwanie i usuwanie części drzew zasiedlonych,korowanie drewna leżącego14Uszkodzenia drzewostanów w wyniku działania czynników abiotycznych - wiatru, śniegu i loduKształtowanie wewnętrznej struktury drzewostanów w ramach prowadzonej przebudowy monokultur w celu zwiększania stabilności (odporności) drzewostanów na działanie czynników abiotycznych15Pożary torfowisk powodujące niekorzystne zmiany roślinności oraz właściwości fizyczno-chemicznych torfu Utrzymanie wyznaczonych dróg w stanie przejezdności.Stała kontrola terenu w okresie zagrożenia pożarowego.Zwalczanie pożarów.Oczyszczanie dostępu do punktów czerpania wody.Remont i wymiana tablic informacyjnych o zagrożeniach pożarowych.Edukacja społeczeństwa informująca o skutkach pożarów, w celu wyeliminowania przyczyn ich powstawania (w szczególności wypalanie traw).Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego16Zanieczyszczenie powietrzaLokalizowanie źródeł zanieczyszczeń i zgłaszanie Wojewódzkiej Inspekcji Ochrony Środowiska w Białymstoku.Promowanie źródeł energii odnawialnej i efektywności energetycznej (w tym termomodernizacja i ogrzewanie wykorzystujące odnawialne źródła energii).Zmiana źródeł energii wykorzystywanej przez Park na odnawialne oraz inne działania na rzecz poprawy efektywności energetycznej.Edukacja społeczeństwa o źródłach i skutkach zanieczyszczenia powietrza oraz przeciwdziałaniu jemu 17Zanieczyszczenie powierzchni ziemiEdukacja społeczeństwa w zakresie prawidłowej gospodarki odpadami.Likwidacja nielegalnych składowisk odpadów w granicach Parku.Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie zanieczyszczania powierzchni ziemi w Parku18Zanieczyszczenie świetlnePromowanie rozwiązań prośrodowiskowych ograniczających nadmierne i niepotrzebne oświetlenie miejscowości, dróg i obiektów.Edukacja społeczeństwa w zakresie oddziaływania emisji światła na faunę Parku19Nielegalne pozyskiwanie roślin, zwierząt, grzybów, kopalin, artefaktów kultury materialnej i militariówKontrola obszaru Parku.Edukacja społeczeństwa w zakresie zakazów obowiązujących na obszarze Parku.Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie naruszania zakazów obowiązujących na obszarze Parku.Oznakowanie obszarów Parku udostępnionych do amatorskiego zbierania grzybów i upublicznienie informacji o takich obszarach20Urbanizacja obszaru Parku prowadząca do obniżenia jego walorów przyrodniczych, krajobrazowych i kulturowychDziałania na rzecz wprowadzenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i planów zagospodarowania przestrzennego województwa zapisów postulujących ograniczanie zabudowy obszarów Parku, w szczególności położonych poza granicami zwartej zabudowy oraz innych zasad i wytycznych dotyczących zrównoważonego gospodarowania przestrzenią i budownictwa na terenie Parku.Działania na rzecz zapobiegania urbanizacji obszaru Parku w ramach uzgodnień decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, odnoszących się do terenu Parku.Promowanie tradycyjnych lokalnych cech architektonicznych.Wykup nieruchomości niebędących w użytkowaniu wieczystym Parku21Napowietrzne linie energetyczne stanowiące zagrożenie dla ptaków Działania na rzecz wprowadzenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i planów zagospodarowania przestrzennego województwa zapisów zapisów dotyczących:zastępowania linii napowietrznych przewodami podziemnymi,umieszczania na liniach napowietrznych elementów odstraszających ptaki w celu obniżenia ich śmiertelności22Niewystarczająca wiedza o zasobach, tworach i składnikach przyrody ParkuProwadzenie inwentaryzacji zasobów, tworów i składników przyrody.Rozwój badań naukowych oraz monitoringu przyrodniczego i sozologicznego23Nadmierne lokalne uszkodzenia w lasach powodowane przez ssaki roślinożerneLokalnie zabezpieczanie upraw leśnych i młodników przed zgryzaniem i spałowaniem przez:grodzenie upraw leśnych,naprawianie już istniejących ogrodzeń upraw leśnych,zabezpieczanie upraw za pomocą osłonek mechanicznych,zabezpieczanie repelentami,wykładanie gałęzi sosnowych z trzebieży jako żeru dla łosia (Alces alces) odciągających go od upraw i młodników,zakładanie poletek żerowych dla łosia (Alces alces) 24Płoszenie i niepokojenie ptaków oraz ssaków, niszczenie roślinności na skutek nielegalnego wjazdu na teren Parku pojazdów nieupoważnionych (w szczególności quadów, motocykli i samochodów terenowych)Kontrola obszaru Parku.Edukacja społeczeństwa w zakresie zakazów obowiązujących na obszarze Parku i szkodliwości nielegalnego poruszania się pojazdów nieupoważnionych dla przyrody.Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie naruszania zakazów obowiązujących na obszarze Parku25Blokowanie przepływu wody,tworzenie warunków beztlenowych na skutek zatorów powodowanych przez skoszoną roślinność spływającą ciekami wodnymiZapobieganie spływaniu skoszonej roślinności ciekami wodnymi oraz interwencje w przypadku występowania takich zjawisk (usuwanie zatorów, informowanie zarządców cieków).Edukacja społeczeństwa, w szczególności instytucji prowadzących prace związane z koszeniemII. Zagrożenia wewnętrzne potencjalne1)Lp.Identyfikacja i ocena zagrożeńWskazanie sposobów eliminacji lub ograniczania zagrożeń i ich skutków1Nowe inwestycje drogowe i kolejowe powodujące zanieczyszczenie i zmniejszenie walorów środowiska przyrodniczegoOcena wpływu inwestycji na przyrodę Parku i opiniowanie przedsięwzięć.Działania na rzecz wprowadzenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i wojewódzkich planów zagospodarowania przestrzennego, zapisów ograniczających budowę infrastruktury technicznej oraz inwestycje drogowe i kolejowe, stwarzających zagrożenia dla walorów przyrodniczych Parku2Nadmierny rozwój turystyki wodnej skutkujący w szczególności:płoszeniem i niepokojeniem ptaków oraz ssaków,niszczeniem roślinności wodnej i przybrzeżnej,przekształceniami morfologicznymi koryta rzeki BiebrzyMonitorowanie skutków turystyki wodnej.Limitowanie udostępniania wód Parku do turystyki.Okresowe sprzątanie odpadów pozostawionych przez turystów.Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie nieprzestrzegania regulaminu udostępniania Biebrzańskiego Parku Narodowego.Edukacja turystów w zakresie odpowiedzialnego korzystania z wód.Działania na rzecz wprowadzenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i wojewódzkich planów zagospodarowania przestrzennego, zapisów ograniczających nadmierny rozwój turystyki wodnej3Rozwój żeglugi śródlądowej, w tym udostępnienie dla dużych jednostek pływających rzeki Biebrzy od ujścia do Narwi po Kanał Augustowski, wymagający pogłębienia cieku, mogące powodować w szczególności:zmniejszenie liczebności i pogorszenie stanu siedliska skójki gruboskorupowej (Unio crassus), zniszczenie roślinności wodnej i przybrzeżnej i wielu gatunków zwierząt,przekształcenia morfologiczne koryta rzeki Biebrzy,okresowe pogorszenie warunków życia ichtiofauny, w tym – różanki (Rhodeus sericeus amarus), bolenia (Aspius aspius), kozy (Cobitis taenia), piskorza (Misgurnus fossilis),zniszczenie dwóch typów siedlisk przyrodniczych występujących w sąsiedztwie cieku – zalewanych mulistych brzegów rzek Bidention tripartiti i ziołorośli nadrzecznych Convolvuletalia sepium przy pogłębianiu rzeki i składowaniu wydobytego materiału wzdłuż cieku, płoszenie i niepokojenie ptaków oraz ssakówDziałania na rzecz wyłączenia rzeki Biebrzy ze śródlądowych dróg wodnychIII. Zagrożenia zewnętrzne istniejące1)Lp.Identyfikacja i ocena zagrożeńWskazanie sposobów eliminacji lub ograniczania zagrożeń i ich skutków1Odwodnienie siedlisk bagiennych spowodowane pracami hydrotechnicznymi i melioracjami przeprowadzonymi w XIX i XX w. oraz w ostatnich latach, związanymi z utrzymywaniem cieków prowadzące do degradacji torfowisk przez mineralizację torfu i zmniejszenie retencyjności i wzrostu eutrofizacji wód powierzchniowych.Rozdział wód w dolinie Biebrzy niezapewniający optymalnego stanu uwodnienia siedlisk (w szczególności niewłaściwy w czasie i co do ilości rozdział wód z Jeziora Rajgrodzkiego)Odtwarzanie naturalnej sieci hydrograficznej.Ustalenie z zarządcami wód warunków korzystania z wód regionu Biebrzy (w szczególności w zakresie rozdziału wód Jeziora Rajgrodzkiego, zarówno ilościowego, jak i w czasie) w celu optymalizacji stanu uwodnienia siedlisk.Dążenie do sporządzenia ustaleń w zakresie warunków korzystania z wód zlewni rzeki Biebrzy.Monitorowanie stanów wód powierzchniowych i gruntowych (podziemnych I poziomu wodonośnego).Edukacja społeczeństwa w zakresie poprawy uwilgotnienia torfowisk zdegradowanych oraz roli wody w ekosystemach bagiennych, konieczności jej zatrzymywania i metod gospodarowania na użytkach zielonych o wysokim poziomie wód w zgodzie w wymaganiami przyrodniczymi.Uzgadnianie decyzji dotyczących budowy nowych i konserwacji istniejących urządzeń melioracyjnych.2Rozprzestrzenianie się gatunków obcych roślin i zwierząt inwazyjnych zagrażające rodzimym populacjom gatunków roślin i zwierzątMonitorowanie występowania gatunków obcych roślin i zwierząt inwazyjnych w otulinie Parku.Usuwanie gatunków obcych roślin inwazyjnych.Ograniczanie liczebności obcych gatunków zwierząt stanowiących zagrożenie dla populacji gatunków rodzimych.Edukacja społeczeństwa w zakresie zagrożeń powodowanych przez gatunki obce inwazyjnych roślin i zwierząt i metod przeciwdziałania im3Zanieczyszczenie wód powierzchniowych i podziemnych Lokalizowanie źródeł zanieczyszczeń i ich zgłaszanie do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Białymstoku.Współpraca z wojewódzkimi inspektorami ochrony środowiska w zakresie zwiększenia punktów monitoringu stanu ekologicznego wód rzeki Biebrzy i jej dopływów.Działania na rzecz utrzymywania stref buforowych wzdłuż brzegów rzek w postaci pasów roślinności stanowiącej barierę biogeochemiczną.Działania na rzecz pozostawiania trzciny w ujściowych odcinkach rowów jako bariery biogeochemicznej (biofiltru) zatrzymującej i pochłaniającej zanieczyszczenia.Działania na rzecz:zapewnienia rozbudowy systemu oczyszczania ścieków i kanalizacji wsi, oczyszczania ścieków burzowych, budowy płyt obornikowych w miejscowościach położonych w dolinie Biebrzy i w jej sąsiedztwie,zabezpieczenia studni kopanych przed dopływem zanieczyszczeń,likwidacji nieczynnych studni kopanych.Propagowanie ograniczania stosowania nawozów i środków ochrony roślin w zlewni Biebrzy.Działania na rzecz osiągnięcia dobrego stanu ekologicznego wody w rzece Biebrzy i jej dopływach.Zachęcanie rolników z doliny Biebrzy do uczestnictwa w programach rolnośrodowiskowych4Zanieczyszczenie powierzchni ziemiPromowanie selektywnej zbiórki oraz segregacji odpadów i ich wywozu na składowiska5Zanieczyszczenie powietrzaMonitorowanie źródeł zanieczyszczeń.Promowanie źródeł energii odnawialnej i poprawy efektywności energetycznej6Urbanizacja obszarów otuliny Parku mająca wpływ na przyrodę Parku i jego walory krajobrazowe (np. zabudowa panoram widokowych)Działania na rzecz wprowadzenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego zapisów ograniczających zabudowę w wybranych miejscach w sąsiedztwie granic Parku7Zmiany w strukturze upraw (np. wzrost powierzchni upraw kukurydzy) powodujące zmiany siedlisk lęgowych i żerowisk ptaków na skutek intensyfikacji rolnictwa Propagowanie zasad dobrych praktyk rolniczych, rolnictwa ekologicznego i programów rolnośrodowiskowych. Edukacja społeczeństwa, w szczególności rolników, w zakresie negatywnych skutków intensyfikacji rolnictwa i sposobów przeciwdziałania im8Fragmentacja siedlisk, Zaburzenie funkcjonowania szlaków migracyjnych. Pogorszenie stanu siedlisk.Wzrost śmiertelności zwierzątw wyniku wzrastającego ruchu na lokalnych drogachDziałania na rzecz stosowania rozwiązań przyjaznych dla środowiska przy remontach, rozbudowach i modernizacjach dróg9Blokowanie przepływu wody oraz tworzenie warunków beztlenowych na skutek zatorów powodowanych przez skoszoną roślinność spływającą ciekami wodnymiZapobieganie spływaniu skoszonej roślinności ciekami wodnymi oraz interwencje w przypadku występowania takich zjawisk (usuwanie zatorów, informowanie zarządców cieków).Edukacja społeczeństwa, w szczególności instytucji prowadzących prace związane z koszeniemIV. Zagrożenia zewnętrzne potencjalne1)Lp.Identyfikacja i ocena zagrożeńWskazanie sposobów eliminacji lub ograniczaniazagrożeń i ich skutków1Inwestycje z zakresu energetyki wiatrowej stanowiące zagrożenie dla ptaków oraz nietoperzyStarania o wprowadzenie do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i wojewódzkich planów zagospodarowania przestrzennego, zapisów ograniczających budowę farm wiatrowych na trasach wędrówek oraz na obszarach żerowania ptaków w otoczeniu Parku.Prowadzenie uzgodnień w ramach postępowań w sprawie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w sposób zgodny z potrzebami ochrony przyrody2Zanieczyszczenie środowiska powodowane przez nowe inwestycje drogowe i kolejowe oraznowe obiekty przemysłoweDziałania na rzecz wprowadzenia do studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i wojewódzkich planów zagospodarowania przestrzennego, zapisów ograniczających w otulinie Parku budowę obiektów przemysłowych, inwestycji drogowych lub kolejowych mogących negatywnie wpływać na stan środowiska wewnątrz Parku1) Zagrożenia uszeregowano od najistotniejszego.Załącznik nr 2OPIS SPOSOBÓW OCHRONY CZYNNEJ EKOSYSTEMÓW Z PODANIEM RODZAJU, ROZMIARU I LOKALIZACJI POSZCZEGÓLNYCH ZADAŃI. Sposoby ochrony czynnej ekosystemów na obszarach ochrony ścisłejLp.Rodzaj działań ochronnychRozmiarLokalizacja1)1Rozebranie istniejących ogrodzeń dawnych upraw leśnych250 m138o, 148a, b2Usuwanie obcego gatunku inwazyjnego niecierpka drobnokwiatowego (Impatiens parviflora)1 ha69d, f, 138b, 137j, 148a3Usuwanie obcego gatunku inwazyjnego łubinu trwałego (Lupinus polyphyllus)2,5 ha173l, k, h, 145o, p, r, 153o, 160h, 161b, c, d, f, 162aII. Sposoby ochrony czynnej ekosystemów na obszarach ochrony czynnejA. W ekosystemach leśnychLp.Rodzaj zadań ochronnychRozmiarLokalizacja1)1Regulacja składu gatunkowego drzewostanów z dużym udziałem osiki (Populus tremula), w celu przyśpieszenia optymalizacji składu gatunkowego i poprawy struktury i funkcji siedliska grądu subkontynentalnego Tilio-Carpinetum (zwiększenie ilości martwego drewna) przez powalanie bądź wycinanie pojedynczych drzew osiki (Populus tremula) i pozostawianie na miejscu do naturalnego rozkładu 1,92 ha15b, 20a, 24b, 27c2Uprzątnięcie drzew i krzewów.Przygotowanie gleby pod sadzenie gatunków liściastych (odnowienia drzewostanów uszkodzonych przez owady – dolesienia luk) 0,34 ha50b3Przygotowanie gleby pod sadzenie gatunków liściastych w uprawach leśnych w ramach poprawek 0,16 ha24b, 50b4Pielęgnowanie upraw leśnych przez wykaszanie roślinności zielnej36,64 ha24b, 48a, d, 50b, 511a, o, p, obręb ewidencyjny Jagłowo, działka nr 138/25Pielęgnowanie nasadzeń w remizach śródleśnych i oszyjkach przez usuwanie odrostów drzew i krzewów oraz wykaszanie roślinności zielnej 9,62 ha33i, 34a, 38h, 303a, 307b, f, 310a, 313d, 315a, 317a, 323a, i, 330h, 347h, 348a, 378a, g, h, k6Regulacja składu gatunkowego oraz zagęszczenia drzew w uprawach (czyszczenia wczesne) 6,12 ha15b, 20a, 47k, 53b, 54h, 62a7Regulacja składu gatunkowego oraz zagęszczenia drzew w młodnikach (zabieg o charakterze czyszczeń późnych) przez usuwanie zbędnych drzew, w okresie od 2 stycznia do końca lutego i od 16 sierpnia do końca grudnia 2,04 ha20a, 24b8Regulacja składu gatunkowego oraz zagęszczenia drzew w młodnikach (zabieg o charakterze czyszczeń późnych) przez usuwanie zbędnych drzew, w okresie od 16 sierpnia do końca stycznia6,1 ha47k, 62b9Regulacja składu gatunkowego oraz zagęszczenia drzew w drzewostanach w wieku od 21 do 40 lat przez usuwanie niektórych drzew występujących w nadmiarze, w tym drzew gatunków niezgodnych z siedliskiem, w okresie od 2 stycznia do końca lutego i od 16 sierpnia do końca grudnia 15,79 ha314f, 319h, k, 320b, 324b, 328i10Regulacja składu gatunkowego oraz zagęszczenia drzew w drzewostanach starszych niż 40 lat przez usuwanie drzew występujących w nadmiarze, w tym drzew gatunków niezgodnych z siedliskiem, w okresie od 2 stycznia do końca lutego i od 16 sierpnia do końca grudnia212,05 ha24b, 34d, n, 35d, f, 42b, 43a, 304a, 306a, 316b, 320c, 323b, g, 328c, h, 331b, 332a, 333b, h, 335d, 338a, 344c, 345f, 346i, 350d, 364a, 369a, b, 374b, f, 378a, 395b11Regulacja składu gatunkowego oraz zagęszczenia drzew w drzewostanach starszych niż 40 lat przez usuwanie drzew występujących w nadmiarze, w tym należących do gatunków niezgodnych z siedliskiem, w okresie od 16 sierpnia do końca stycznia11,62 ha33b, 54f, g, i, 362a12Regulacja składu gatunkowego oraz zagęszczenia drzew w drzewostanach starszych niż 40 lat przez usuwanie drzew występujących w nadmiarze, w tym drzew gatunków niezgodnych z siedliskiem, w okresie od 2 stycznia do 20 lutego i od 16 sierpnia do końca grudnia15,64 ha302b, 352i, 351b, c13Przebudowa drzewostanów z dominacją sosny (Pinus sylvestris) niedostosowanych do siedliska grądowego w okresie od 2 stycznia do końca lutego i od 16 sierpnia do końca grudnia, przez usuwanie pojedynczych sosen (nie więcej niż 10% jej miąższości w ciągu roku), z zachowaniem liściastego podszytu, podrostu i dolnego piętra, z pozostawianiem martwego drewna do osiągnięcia 40-50 m3/ha jego miąższości 13,7 ha34g, 35d, 34m, 34n, 43a, 298b, d, f14Ochrona cennych siedlisk przyrodniczych naziemnych grzybów zlichenizowanych (porostów), w tym rodzaju Cladonia spp., przez selektywne usuwanie drzew, grabienie ściółki i usuwanie martwej materii organicznej18 ha329h, 335a, 338a, 340f, 340h, 343b, 343g, 345g, 345h, 346h, 349b, 349c, 350a, 350b, 350c, 350d, 350f, 352a, 352b, 388d, 396a, 396b, 397a, 398g15Zabezpieczanie drzewek repelentami przed zgryzaniem przez jeleniowate Corocznie, 5,89 ha 39b, 41b, 42d, 50b, 51b, c, 52a, f, g, 53b, 54h, 61i, 62a, f, 63a16Zabezpieczenie młodników za pomocą osłonek mechanicznych Corocznie, 0,77 ha 41b, 51a, 52d, 63a, g17Zabezpieczanie oszyjków za pomocą osłonek mechanicznych Corocznie, 0,53 ha307b, f18Ogrodzenie uprawy leśnej siatką w celu ochrony przed zwierzętami0,34 ha50b19Rozebranie istniejących ogrodzeń dawnych upraw leśnych 1 250 m48c, g20Konserwacja istniejących ogrodzeń upraw i młodników leśnych1 080 m15b, 20a, 24b, 27c, 47k, 48a, 48c, 48d, 60h, 62b, 63b, 63c, 63g, 69g, 50b21Odsłonięcie lub oznakowanie granic leśnych w okresie od 2 stycznia do 20 lutego i od 16 sierpnia do końca grudnia 1 500 m 381a, b, d, 390a, 399a22Monitorowanie i prognozowanie występowania owadów przez:wykładanie pułapek feromonowych na:brudnicę mniszkę (Lymantria monacha), brudnicę nieparkę (Lymantria dispar), kornika drukarza (Ips typographus), zwójkę dębową (Archips xylosteana), wykładanie drzew pułapkowych na kornika drukarza (Ips typographus),zakładanie opasek lepowych na miernikowce (Geomatridae),jesienne poszukiwania owadów w ściółce na próbnych powierzchniach podokapowych Corocznie, 1980 ha,174 sztuki30 sztuk90 sztuk 159 prób 7c, d, 11a, f, g, h, 12c, d, f, h, 13c, 15c, 16a, 17b, 19f, 20h, 21d, 23c, d, 24b, c, 25a, 27a, 33b, c, d, n, 34d, f, h, m, n, 35c, d, f, 39a, b, 40d, 41b, d, 42b, c, d, 43a, b, 44a, d, f, 47f, 48a, d, 49b, 50b, c, 52a, 53a, b, c, 54d, f, g, h, i, 60a, f, g, i, j, 61a, d, f, g, h, 62a, c, d, f, 63a, b, f, g, h, o, 69i, 107m, 116b, f, 125i, 245b, c, d, 246b, 291p, 297a, b, c, d, 298c, d, g, f, 299a, b, c, f, 300a, b, c, d, o, r, 301a, 302a, b, d, k, m, 303a, 304a, 305a, 306a, b, 307a, b, d, g, h, 308c, f, g, i, 309a, b, c, 310a, 311a, b, c, 312a, b, d, f, 313a, b, f, g, h, i, j, k, 314a, b, c, d, f, j, k, p, 315c, 316a, b, c, 317a, d, f, g, h, i, l, m, 318a, b, f, g, h, j, k, l, n, p, r, 319a, b, d, f, g, h, i, j, k, 320a, b, c, d, f, i, j, k, l, p, r, 321b, 322a, b, c, d, f, g, 323a, b, d, f, g, i, 324a, c, f, 325a, b, d, f, h, i, j, l, o, r, t, w, y, bx, cx, 326a, 328b, c, d, h, i, j, k, 329b, c, d, f, g, h, j, 330a, f, i, j, k, 331a, b, c, 332a, b, c, d, f, g, h, 333a, b, c, d, f, g, h, i, 334a, b, c, d, f, g, h, i, 335a, b, c, d, 336a, b, c, d, g, 337a, b, 338a, b, d, f, 339a, c, f, g, h, i, 340b, d, f, g, h, 341a, b, c, d, f, g, 342a, b, c, d, f, 343a, b, c, d, f, g, 344a, b, c, d, f, h, i, j, 345a, b, c, d, f, g, h, 346a, b, f, g, h, i, 347a, b, c, d, g, j, k, l, m, 348a, 349a, b, c, 350a, b, c, d, f, g, 351a, b, c, d, f, g, h, 352a, b, c, d, f, g, h, i, j, 353a, b, c, d, f, g, h, 354a, 356a, d, f, g, h, 357b, 358a, b, 362c, d, 363a, b, f, h, 364b, d, g, 368a, b, c, 369a, b, 370a, b, c, d, f, g, i, j, 372b, 373c, 374a, b, d, f, g, h, k, 375a, b, c, d, f, g, 377d, g, i, j, 378b, c, j, n, r, 379c, 380c, d, g, 381a, c, g, 382b, 385a, 388d, 389j, k, 393b, 394b, c, 395b, c, f, 396a, b, c, g, i, 397a, b, c, 398a, b, d, f, g, n, o, 399c, 405b, c, 406a, b, 407a, c, f, l, 417c, d, 445i, j, 446g, 511c, i, n, o, p, r, s 23Przeciwdziałanie szkodom i zagrożeniom powodowanym w drzewostanach przez masowe pojawianie się owadów i grzybów, przez korowanie drewna leżącego, usuwanie z drzewostanów drzew opanowanych przez owady, grzyby, lub uszkodzonych w skutek działania niekorzystnych czynników atmosferycznych, z pozostawieniem minimum 25% drzew opanowanych przez owady, grzyby lub uszkodzonych w skutek działania niekorzystnych czynników atmosferycznych do naturalnego rozkładu na miejscuWedług potrzebObszar ochrony czynnej24Ścinanie drzew wywróconych lub złamanych przy drogach, szlakach turystycznych, w pobliżu zabudowań, obiektów turystycznych, linii energetycznych, stwarzających zagrożenie dla ludzi i mienia, z pozostawieniem w miarę możliwości ściętych drzew na miejscu wycinkiWedług potrzeb Obszar Parku 25Usuwanie ręczne (we wczesnej fazie kwitnienia) obcego gatunku inwazyjnego niecierpka drobnokwiatowego (Impatiens parviflora)Według potrzeb 33b, 34g, 107a, b, c, d, k, m, g, 116b, c, d, f, l, i, 105g, 138b, f, 298b, f 26Usuwanie obcego gatunku inwazyjnego łubinu trwałego (Lupinus polyphyllus)2 ha192c, d, 193d, 153h 27Usuwanie dębu czerwonego (Quercus rubra), klonu jesionolistnego (Acer negundo) przez: wycinanie osobników o wysokości powyżej 1,5 m, cięcie na wysokości około 1 m nad powierzchnią ziemi,wyrywanie wraz z korzeniami osobników niższych niż 1,5 m 14 ha344a, i, 351a, d, 370j, 379c, d, 380a, h, 382c, 389a, 394a, 395a 28Usuwanie czeremchy amerykańskiej (Padus serotina) 13 ha298f, 336b, 342b, 344a, c, 345a, b, c, 348a, 364b, 369a, 370g, j, b, 374b, f, l, k, 375a, b, 394a, 395a 29Usuwanie robinii akacjowej (Robinia pseudoacacia) przez ścinanie na wysokości 1 m, okorowywanie większych osobników, kilkukrotne w ciągu sezonu wegetacyjnego usuwanie odrostów, w miarę możliwości ręczne wyrywanie mniejszych okazów wraz z korzeniami 2 ha34h, 340h, 370j, 375b, 378a, b, g, h, i, k, l, o, 397a, 30Usuwanie tawuły (Spiraea sp.)winobluszczu pięciolistkowego (Parthenocissus quinquefolia) itawliny jarzębolistnej (Sorbaria sorbifolia) oraz innych gatunków obcych roślin inwazyjnych Według potrzeb298f 31Budowa i modernizacja urządzeń hydrotechnicznych na Kanale Kapickim w celu poprawy uwilgotnienia siedlisk Brzezin KapickichModerniza-cja 1 zastawki. Budowa 5 przetamo-wań.Uzupełnie-nie korony grobli na długości 250 m, szerokości 4 m i wysokości 0,2 m241b, 249c, 259a, 259c, 259f, 268d, 268g, 277b, 277c, 285g, 285c, 286a, wzdłuż szlaku pieszego czerwonego PL-2545-c, przy Kanale Kapickim32Budowa infrastruktury turystycznej w celu ograniczenia negatywnego oddziaływania ruchu turystycznego na stan siedlisk i gatunków flory i faunyBudowa:1 wieży widokowej,2 kładek turysty-cznych (długość 40 m i 100 m),2 parkin-gów leśnych241b, 249c, 259a, 259c, 259f, 268d, 268g, 277b, 277c, 285g, 285c, 286a, wzdłuż szlaku pieszego czerwonego PL-2545-c, przy Kanale KapickimW okolicy Carskiej Drogi w Dolnym Basenie doliny BiebrzyB. W nieleśnych ekosystemach lądowychLp.Rodzaj zadań ochronnychRozmiarLokalizacja1)1Ręczne wycięcie krzewów, drzew i ich podrostów (z pozostawieniem brzozy niskiej (Betula humilis)) w celu ochrony torfowisk zasadowych. Zebranie ściętej biomasy w stosy w terminie do 2 tygodni po wycięciu. Wywiezienie biomasy po zamarzniętym gruncie poza torfowiskoOkoło 40 ha Obręb ewidencyjny Szuszalewo, części działek nr 30/1, 32, 75/1, 75/2, 87, 89, 98/2, 99/2, 100/2, 331.Obręb ewidencyjny Jałowo, części działek nr 369/2, 408, 412, 413, 490, 492, 494.Obręb ewidencyjny Nowa Kamienna, części działek: 63, 65, 76, 77, 79, 81, 83, 84, 85, 90, 91. Obręb ewidencyjny Stara Kamienna, części działek: 638, 639, 640, 645, 655, 656, 660, 665/1, 672, 677, 680, 701. Obręb ewidencyjny Ostrowie, części działek nr: 226/2, 299, 300/1, 300/2, 301, 305, 364/5, 404.Obręb ewidencyjny Lipsk, części działek: 368/3, 986, 988, 989, 996, 998, 990, 991, 992/1, 992/2, 1057, 1063, 990, 1043, 1044, 1045, 1051, 1052, 1053, 1054, 1073, 1157, 1158, 11622Koszenie ręczne lub samobieżną kosiarką listwową w celu ochrony torfowisk zasadowych:koszenie w terminie od 15 sierpnia do 15 listopada, częstotliwość koszenia – co 5 lat, zebranie ściętej biomasy w stogi lub kopy w terminie do 2 tygodni po skoszeniu, wywiezienie biomasy po zamarzniętym gruncie poza torfowiskoOkoło 100 ha łącznie w ciągu 3 latObręb ewidencyjny Szuszalewo, działki nr 32, 73, 75/1, 75/2, 82, 92, 331, części działek nr 30/1, 87, 89, 98/2, 99/2, 100/2. Obręb ewidencyjny Jałowo, działki nr 408, 412, 413, 490, 492, 494, część działki nr: 369/2. Obręb ewidencyjny Nowa Kamienna, części działek: 63, 65, 76, 77, 79, 81, 83, 84, 85, 90, 91. Obręb ewidencyjny Stara Kamienna, części działek: 638, 639, 640, 645, 655, 656, 660, 665/1, 672, 677, 680, 701. Obręb ewidencyjny Ostrowie, części działek nr: 226/2, 299, 300/1, 300/2, 301, 305, 364/5, 404.Obręb ewidencyjny Lipsk działki nr: 990, 991, 992/1, 992/2, 1177, części działek: 368/1, 986, 988, 989, 996, 998, 1043, 1044, 1045,1051, 1052, 1053, 1054, 1073, 1157, 1158, 1162.Obręb ewidencyjny Szorce, części działek nr: 436, 437, 438, 440, 441, 442, 445, 446, 447, 448, 452, 453, 455, 457, 458, 467, 468, 470, 4723Koszenie ręczne lub mechaniczne z usunięciem biomasy w celu ochrony torfowisk zasadowych:od dnia 15 lipca do dnia 15 października przy poziomie wody poniżej 15 cm nad poziomem gruntu, bez niszczenia pokrywy roślinnej i glebowej,wysokość koszenia 10-15 cm nad poziomem gruntu lub 5 cm powyżej kęp w przypadku ich występowania,koszenie 20-50% powierzchni obszaru lub działki w danym roku, przy czym w kolejnych latach na innym fragmencie lub raz na 5 lat,w przypadku występowania wody gruntowej ponad 15 cm nad poziomem gruntu dłużej niż 1 miesiąc, w okresie od 15 lipca do 30 września dopuszcza się wydłużenie terminu, koszenia do 30 listopada,zebranie ściętej biomasy (np. w stogi, kopy) w terminie do 3 tygodni po skoszeniu,wywiezienie biomasy po zamarzniętym gruncie; w szczególnie suchych latach dopuszcza się wywóz biomasy, z powierzchni koszonych mechanicznie, na bieżąco bez powodowania uszkodzeń powierzchni gruntu, w obszarze występowania wodniczki (Acrocephalus paludicola) koszenie po 15 sierpnia,na obszarach wykorzystywanych przez łosia (Alces alces) podczas bukowiska (w tzw. ostojach łosia) koszenie do 10 listopada, z wyłączeniem z działań ochronnych okresu od 25 sierpnia do 10 października1250 ha łącznie w ciągu 3 latObręb ewidencyjny Gugny, działki nr: 10, 13, 14, 90. Obręb ewidencyjny Gugny-dział Dobarz, Ark. 4, działki nr: 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 52, 53, 54, 55, 56, 57, 58, 59, 60, 61, 62, 63, 64, 65, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 77, 78, 79, 83, 84, 85, 86, 87, 88, 89, 90, 91, 92, 93, 94, 95, 96, 97, 98, 99, 100, 101, 120, 128, 130, 47/1, 109/1, 109/2, 129/1, 131/1, 135/2, 136/2.Obręb ewidencyjny Gugny-dział Guzy Przytulanka, działki nr: 144, 145, 378, 120/2, 125/3, 133/2, 377/1, 380/1, 381/2, 388/1, 388/2, 390/2. Obręb ewidencyjny Gugny-dział Konopczyn, działki nr: 129, 134, 140, 143, 151, 156, 159, 136/1, 136/2, 141/1, 141/2, 145/1, 145/2, 148/1, 148/2, 158/1, 158/2.Obręb ewidencyjny Gugny-dział Krypno Kościelne, działki nr: 1570, 1572, 1581/3. Obręb ewidencyjny Gugny-dział Zastocze, działki nr: 72, 73, 308. Obręb ewidencyjny Nowa Wieś-Bagno Ławki, działki nr: 451, 466, 467, 472, 491, 492, 530, 532, 540, 551, 556, 559, 560, 561, 562, 563, 572, 573, 575, 576, 577, 578, 580, 589, 592, 594, 595, 601, 602, 607, 608, 611, 618, 619, 620, 621, 626, 630, 631, 632, 633, 634, 635, 643, 645, 646, 648, 651, 652, 656, 673, 737, 739, 743, 747, 749, 751, 867, 870, 888, 890, 892, 896, 901, 902, 903, 904, 905, 906, 908, 909, 910, 912, 913, 921, 1135, 1140, 1163, 1165, 1175, 1176, 1177, 1178, 1179, 1180, 1181, 1186, 1188, 1189, 1191, 1193, 1194, 1195, 1196, 1208, 1211, 1213, 1216, 1252, 1253, 1261, 1262, 1265, 1268, 1270, 1272, 1277, 1281, 1283, 1285, 1287, 1288, 1289, 1290, 1291, 1292, 1293, 1294, 1296, 1299, 1300, 1302, 1304, 1305, 1307, 1311, 1312, 1316, 1317, 1319, 1337, 1338, 1342, 1343, 1344, 1345, 1346, 1347, 1348, 1350, 1351, 1355, 1356, 1358, 1359, 1369, 1379, 1388, 1389, 1396, 1553, 1559, 1562, 1563, 1564, 1566, 1567, 1582, 1166/1, 1167/1, 1169/1, 1171/1, 1173/1, 1183/1, 1192/1, 1199/1, 1201/1, 1205/1, 1219/1, 1219/3, 1230/1, 1236/1, 1242/1, 1247/1, 1264/1, 1274/1, 1357/1, 1368/1, 405/1, 412/1, 447/4, 565/1, 565/3, 565/7. Obręb ewidencyjny Szorce, działki nr: 5, 10, 11, 13, 15, 19, 22, 23, 24, 25, 28, 29, 31, 32, 33, 38, 42, 43, 44, 47, 48, 49, 50, 51, 54, 55, 56, 58, 60, 61, 62, 67, 68, 70, 73, 79, 97, 98, 100, 103, 105, 106, 107, 108, 112, 113, 116, 126, 127, 130, 131, 132, 133, 135, 136, 137, 139, 140, 141, 142, 144, 145, 147, 148, 153, 155, 157, 158, 159, 161, 162, 163, 166, 167, 168, 169, 363, 367, 371, 374, 376, 377, 379, 380, 383, 384, 385, 386, 389, 390, 391, 392, 395, 396, 402, 404, 408, 409, 410, 411, 412, 417, 435, 436, 437, 438, 439, 440, 441, 442, 445, 446, 447, 448, 449, 450, 452, 453, 455, 457, 458, 467, 468, 470, 472, 474, 485, 487, 488, 489, 490, 491, 492, 493, 1259, 1264, 63/1, 1269/14Koszenie ręczne lub mechaniczne wraz z usunięciem biomasy, usuwanie krzewów i podrostów drzew, wypas w celu ochrony siedlisk przyrodniczych i siedlisk gatunków z nimi związanych:1) torfowiska zasadowe o charakterze młak, mechowisk i turzycowisk (Caricion davallianae):koszenie od dnia 15 lipca do dnia 15 października przy poziomie wody poniżej 15 cm nad poziomem gruntu, w sposób nieniszczący pokrywy roślinnej i glebowej,wysokość koszenia 10-15 cm nad poziomem gruntu lub do 5 cm powyżej kęp w przypadku ich występowania, koszenie 20-50% powierzchni obszaru/działki w danym roku, przy czym w kolejnych latach na innym fragmencie, lub raz na 5 lat,w przypadku występowania wody gruntowej ponad 15 cm na poziomem gruntu dłużej niż 1 miesiąc w okresie od 15 lipca do 30 września, dopuszcza się wydłużenie terminu koszenia do 30 listopada,zebranie ściętej biomasy (np. w stogi, kopy) w terminie do 3 tygodni po skoszeniu,wywiezienie biomasy po zamarzniętym gruncie, w suchych latach dopuszcza się wywóz biomasy z powierzchni koszonych mechanicznie na bieżąco bez powodowania uszkodzeń powierzchni,w obszarze występowania wodniczki (Acrocephalus paludicola) koszenie po 15 sierpnia, na obszarach wykorzystywanych przez łosia (Alces alces) podczas bukowiska (w tzw. ostojach łosia) koszenie do 10 listopada, z wyłączeniem z działań ochronnych okresu od 25 sierpnia do 10 października,2) szuwary wielkoturzycowe (Magnocaricion):koszenie ręczne lub mechaniczne od dnia 15 lipca do dnia 30 września, przy poziomie wody poniżej 15 cm nad poziomem gruntu, bez niszczenia pokrywy roślinnej i glebowej,koszenie ręczne turzycowisk o strukturze kępowej,coroczne koszenie 20% powierzchni, przy czym każdego roku innego fragmentu działki, lub raz na 5 lat,wysokość koszenia 10-20 cm nad poziomem gruntu lub do 5 cm powyżej kęp w przypadku ich występowania,zebranie biomasy w ciągu 3 tygodni od skoszenia,wywóz biomasy z łąki po zamarzniętym gruncie; w szczególnie suchych latach dopuszcza się wywóz biomasy z powierzchni koszonych mechanicznie na bieżąco bez powodowania uszkodzeń powierzchni,na obszarach wykorzystywanych przez łosia (Alces alces) podczas bukowiska (w tzw. ostojach łosia) koszenie do 10 listopada, z wyłączeniem z działań ochronnych okresu od 25 sierpnia do 10 października,3) łąki trześlicowe (Molinion) i selernicowe (Cnidion dubii):koszenie od dnia 15 września do dnia 30 października w sposób nieniszczący pokrywy roślinnej i glebowej,wysokość koszenia 5-15 cm nad poziomem gruntu,koszenie 25-50% powierzchni obszaru/działki w danym roku, przy czym w kolejnych latach na innym fragmencie, lub raz na 2 lata z pozostawieniem 20% powierzchni niekoszonej,zebranie biomasy w ciągu 3 tygodni i wywiezienie po zamarzniętym gruncie, a w szczególnie suchych latach dopuszcza się wywóz biomasy na bieżąco bez powodowania uszkodzeń powierzchni,na obszarach wykorzystywanych przez łosia (Alces alces) podczas bukowiska (w tzw. ostojach łosia) koszenie do 10 listopada, z wyłączeniem z działań ochronnych okresu od 25 sierpnia do 10 października,4) półnaturalne łąki świeże (Arrhenatherion) i wilgotne (Calthion):koszenie od dnia 15 czerwca do dnia 30 września bez niszczenia pokrywy roślinnej i glebowej, nie więcej niż dwa pokosy w ciągu roku; wysokość koszenia 5-15 cm,ścięta biomasa powinna być usunięta lub zebrana, np. w stogi w terminie do 2 tygodni po pokosie, a w uzasadnionych przypadkach w dłuższym terminie, 5) murawy ciepłolubne (Koelerion glaucae): koszenie ręczne od dnia 15 lipca do dnia 30 września, w sposób nieniszczący pokrywy roślinnej i glebowej, nie więcej niż dwa pokosy w roku; wysokość koszenia do 10 cm,usunięcie ściętej biomasy lub złożenie w stogi w terminie do 2 tygodni od skoszenia, a w uzasadnionych przypadkach w dłuższym terminie,pozostawienie 15-20% powierzchni nieskoszonej, przy czym co roku powinno to dotyczyć innego fragmentu działki,6) murawy bliźniczkowe (Nardetalia) - wypas:od dnia 1 maja do dnia 15 października, przy obsadzie zwierząt wynoszącej 0,4-0,6 DJP/ha,na terenach zalewowych nie wcześniej niż w terminie 2 tygodni po ustąpieniu wód,7) pozostałe zbiorowiska torfowiskowe: koszenie od dnia 15 lipca do dnia 30 września przy poziomie wody poniżej 15 cm nad poziomem gruntu, w sposób nieniszczący pokrywy roślinnej i glebowej; wysokość koszenia 10-15 cm nad poziomem gruntu lub do 5 cm powyżej kęp w przypadku ich występowania, koszenie 20-90% powierzchni obszaru lub działki w danym roku, przy czym w kolejnych latach na innym fragmencie,w przypadku występowania wody gruntowej ponad 15 cm na poziomem gruntu dłużej niż 1 miesiąc w okresie od 15 lipca do 30 września, dopuszcza się wydłużenie terminu koszenia do 30 listopada,zebranie ściętej biomasy (np. w stogi, kopy) w terminie do 3 tygodni po skoszeniu,wywiezienie biomasy po zamarzniętym gruncie; w szczególnie suchych latach dopuszcza się wywóz biomasy z powierzchni koszonych mechanicznie na bieżąco bez powodowania uszkodzeń powierzchni, w obszarze występowania wodniczki (Acrocephalus paludicola) koszenie po 15 sierpnia i nie więcej niż 50% powierzchni obszaru w danym roku,na obszarach wykorzystywanych przez łosia (Alces alces) podczas bukowiska koszenie do 10 listopada, z wyłączeniem z działań ochronnych okresu od 25 sierpnia do 10 października2500 ha łącznie w ciągu 3 latObręb ewidencyjny Małowista, działki nr: 612, 615, 715, 718/1, 724/1, 729/1.Obręb ewidencyjny Dawidowizna, działki nr: 333, 348, 368, 319/2, 335/1, 335/2.Obręb ewidencyjny Downary, działki nr: 1367.Obręb ewidencyjny Olszowa Droga Goniądz Las, działki nr: 277. Obręb ewidencyjny Olszowa Droga Kropiewnica, działki nr: 157.148/1, 148/2, 165/6, 165/7.Obręb ewidencyjny Olszowa Droga Za Twierdzą, działki nr: 222, 290, 1348/5, 1348/6, 1352/2.Obręb ewidencyjny Olszowa Droga, działki nr: 824, 832, 833, 901, 1008, 1047. Obręb ewidencyjny Osowiec, działki nr: 23, 51, 124, 132, 155, 3/2. Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Bagno I, działki nr: 12, 17, 20, 42, 44, 48, 50, 54, 73, 82, 89, 108.Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Bobrówka I, działki nr: 272, 252/1, 252/2, 287/1, 296/2, 298/1.Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna, działki nr: 110, 111, 112, 135, 177, 267, 464, 492, 500, 508, 509, 517, 518, 526, 542, 551, 554, 560, 571, 602, 614, 633, 635, 636, 637, 638, 639, 640, 641, 657, 696, 698, 706, 714, 736, 771, 904, 905, 914, 915, 916, 918, 925, 926, 927, 928, 936, 937, 952, 958, 133/1, 133/2, 273/1.Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Jaświły, działki nr: 370, 383, 428, 342/1, 342/4, 343/1, 343/2, 381/3, 393/1, 394/2, 404/1, 404/4, 406/1, 412/2, 412/3. Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Kalinówka Królewska, działki nr: 699, 753, 706/1, 716/1, 716/2. Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Klewianka, działki nr: 121/1, 432/1, 432/2, 433/1, 433/2, 454/1, 454/2.Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-łąki/k Wólki Piasecznej, działki nr: 3, 5.Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Łąki różnych wsi, działki nr:153, 154, 155, 170, 217, 218, 231, 427, 444, 445, 453, 509, 510, 554, 556, 559, 560, 561, 562, 565, 566, 567, 568, 569, 570, 577, 578, 579, 580, 581, 582, 587, 588, 598, 599, 644, 692, 709, 713, 714, 727, 728, 796, 802, 812, 813, 815, 833, 842, 847, 848, 850, 854, 880, 882, 889, 891, 1021, 1080, 1379, 1423, 1424, 1552, 1620, 1624, 1625, 1626, 1627, 1671, 1673, 1674, 1698, 1729, 1734, 1741, 1783, 2040, 2041, 2051, 2524, 2553, 2594, 2598, 2601, 2615, 2616, 2618, 2619, 2620, 2621, 2622, 2649, 2650, 2651, 2652, 2653, 2654, 2655, 2656, 2657, 2658, 2659, 2679, 2680, 2688, 2689, 2690, 2691, 2692, 2694, 2697, 2698, 2699, 2700, 2701, 2702, 2703, 2704, 2705, 2708, 2709, 2710, 2711, 2712, 2713, 2714, 2715, 2718, 2719, 2721, 2724, 2725, 2726, 2729, 2730, 2731, 2732, 2733, 2734, 2735, 2736, 2737, 2738, 2739, 2740, 2741, 2742, 2743, 2744, 2745, 2746, 2747, 2748, 2749, 2750, 2751, 2752, 2755, 2756, 2757, 2772, 2773, 2774, 2777, 2778, 2779, 2780, 2781, 1375/1. Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Piwowary, działka nr: 195/3. Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Szaciły, działki nr: 27, 40, 74, 32/1.Obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Szpakowo, działki nr: 293/1, 293/3, 311/1, 316/3.Obręb ewidencyjny Kapice, działki nr: 236, 243, 260, 308, 315, 316, 323, 618, 619, 622, 624, 625, 630, 631, 637, 648, 650, 661, 663, 666, 669, 674, 675, 695, 698, 699, 703, 704, 705, 706, 708, 711, 712, 717, 720, 721, 722, 725, 728, 729, 731, 732, 733, 744, 746, 636/2.Obręb ewidencyjny Dolistowo Nowe, działki nr: 433, 548, 549/2.Obręb ewidencyjny Dolistowo Stare, działki nr: 859, 860, 861, 921, 922, 925, 934.Obręb ewidencyjny Klimaszewnica, działki nr: 818, 880, 881, 882, 917, 922, 883/3, 883/4, 883/5, 896/2, 899/4, 916/1, 916/2. Obręb ewidencyjny Łoje Awissa, działki nr: 171, 173, 174, 176, 177, 205, 221, 605, 606, 617, 623, 624, 625, 633, 641, 648, 654, 659, 677, 697, 708, 713, 715, 716, 717, 718, 719, 720, 721, 722, 723, 724, 725, 726, 727, 733, 734, 742, 743, 744, 745, 746, 747, 748, 749, 750, 761, 762, 763, 764, 767, 768, 769, 770, 771, 772, 773, 774, 775, 776, 777, 778, 779, 780, 781, 782, 783, 784, 785, 787, 788, 789, 795, 796, 797, 798, 799, 800, 801, 802, 803, 804, 805, 806, 807, 808, 809, 814, 815, 816, 817, 818, 819, 820, 821, 822, 823, 824, 825, 826, 827, 828, 829, 830, 831, 832, 833, 834, 835, 836, 837, 838, 840, 842, 843, 844, 845, 851, 852, 853, 854, 855, 856, 857, 858, 859, 860, 861, 862, 863, 864, 865, 866, 871, 872, 873, 874, 875, 876, 877, 878, 879, 880, 881, 882, 883, 884, 885, 886, 887, 888, 889, 890, 891, 892, 893, 894, 895, 896, 897, 898, 899, 900, 901, 902, 903, 904, 905, 906, 907, 908, 909, 910, 911, 912, 913, 914, 915, 916, 917, 918, 919, 920, 927, 928, 929, 930, 931, 932, 933, 934, 935, 936, 937, 938, 939, 940, 941, 942, 943, 944, 945, 946, 947, 948, 949, 950, 951, 952, 953, 954, 955, 956, 957, 958, 959, 960, 961, 962, 963, 964, 965, 974, 975, 976, 977, 978, 979, 980, 981, 982, 983, 984, 985, 986, 987, 988, 989, 990, 991, 992, 993, 994, 995, 996, 997, 998, 999, 1000, 1001, 1002, 1003, 1004, 1005, 1006, 1007, 1008, 1009, 1010, 1011, 1012, 1013, 1014, 1015, 1016, 1017, 1018, 1019, 1020, 1021, 1022, 1023, 1024, 1025, 1026, 1027, 1028, 1029, 1030, 1032, 1033, 1034, 1035, 1036, 1037, 1038, 1039, 1040, 1041, 1042, 1043, 1044, 1045, 1046, 1047, 1048, 1049, 1050, 1051, 1052, 1053, 1054, 1055, 1056, 1057, 1058, 1059, 1060, 1061, 1062, 1063, 1064, 1065, 1066, 1067, 1031/2, 203/1, 203/2, 203/3, 206/2, 206/3, 206/4, 206/5, 206/6, 695/1, 695/2, 696/1, 696/2, 714/1, 714/2, 740/1, 740/2, 741/1, 741/2, 786/1, 786/2, 839/1, 839/2, 841/1, 841/2.Obręb ewidencyjny Sośnia, działki nr: 387, 388, 389, 390, 391, 221/2, 222/2, 224/4, 386/2, 392/2, 392/3, 393/1.Obręb ewidencyjny Ciszewo, działki nr: 367, 392, 394, 395, 399.Obręb ewidencyjny Biele Suchowolskie, działki nr: 476, 478, 479, 485, 493, 497, 506, 515, 520, 971, 972, 973, 979, 980, 1002, 1003, 1016, 1017, 1022, 1023, 1051, 1073, 1173, 1174, 1189, 1190, 1221, 1222, 1237, 1238, 1249, 1250, 1261, 1262, 1269, 1270, 1283, 1284, 1321, 1326, 1327, 1465, 1528, 1529, 1544, 1545, 1546, 1547, 1548, 1550, 1551, 1556, 1559, 2797, 2798, 2809, 2810, 2811, 2812, 3251, 1167/1, 1168/1.Obręb ewidencyjny Czarniewo, działki nr: 40/24.Obręb ewidencyjny Dębowo, działki nr: 7, 5/5, 6/5, 6/6, 6/17, 6/18, 6/41. Obręb ewidencyjny Jagłowo, działki nr: 23, 32, 314, 315, 316, 317, 319, 320, 321, 322, 323. Obręb ewidencyjny Jasionowo Dębowskie, działki nr: 45/9, 50/14.Obręb ewidencyjny Kopytkowo, działki nr: 1, 7, 10, 19, 20, 85, 92, 107, 139, 140, 141, 148, 49/1, 82/2, 82/3, 90/2. Obręb ewidencyjny Krasnoborki, działki nr: 136/3, 137/4, 184/7. obręb ewidencyjny Kunicha, działka nr 152/4. Obręb ewidencyjny Mogilnica, działki nr: 136, 178, 187, 227, 228, 229, 230, 231, 232, 460, 461, 641, 158/1, 158/2, 158/3, 159/1, 159/2, 159/4, 159/5, 159/6, 169/2, 471/1, 471/2, 472/1, 472/2, 472/3, 473/1, 473/2, 476/1, 476/2, 476/3, 476/4, 476/5, 478/4, 478/5. Obręb ewidencyjny Ostrowie, działka nr 293. Obręb ewidencyjny Polkowo, działki nr: 73/4, 76/6, 79/1, 106/5, 106/7.Obręb ewidencyjny Budy, działki nr: 2, 7, 9, 11, 32, 34, 22/9, obręb ewidencyjny Budy-dział Budy, działki nr: 8, 11, 24.Obręb ewidencyjny Budy-dział Dzieżki, działki nr: 177/1, 186/3. Obręb ewidencyjny Budy-dział Gugny, działki nr: 4, 20, 27, 28. Obręb ewidencyjny Budy-dział Jaskra Dudki Lewonie, działka nr 11. Obręb ewidencyjny Budy-dział Kalinówka Królewska, działki nr: 829, 831, 767/1, 767/2, 775/1, 776/2, 777/1, 783/3, 803/4, 820/2, 821/1. Obręb ewidencyjny Budy-dział Kołodzież, działki nr: 128, 129, 132/2, 146/2, 146/3, 146/6, 147/1, 147/2, 147/3, 148/2, 148/5, 149/1, 150/1, 150/2, 161/1, 161/3, 172/2, 172/4, 175/10, 175/2, 175/3, 175/5, 175/7, 175/8, 176/1, 176/2. Obręb ewidencyjny Budy-dział Potoczyzna, działki nr: 178/1, 197/4, 197/6, 198/3, 198/5, 207/4, 215/3. Obręb ewidencyjny Budy-dział Przytulanka, Ciesze, działki nr: 42, 62, 43/1, 43/2, 60/1, 60/2, 331/1, 341/1, 350/1, 350/2, 350/3, 350/4.Obręb ewidencyjny Budy-dział Rekle, działka nr 61. Obręb ewidencyjny Budy-dział Zalesie, Zucielec, działki nr: 158, 164, 183, 186, 188, 97/2, 106/2, 124/2, 126/2, 133/1, 137/1, 137/2, 155/2, 162/2, 163/2, 173/1, 184/2, 184/3, 184/4, 185/1, 185/2.Obręb ewidencyjny Giełczyn, działki nr: 1, 368, 369, 1668, 1680, 1682, 1695, 1705, 1710, 1718. Obręb ewidencyjny Gugny, działki nr: 10, 13, 14, 82, 82, 72/1, 81/1, 81/1, 81/2, 81/2.Obręb ewidencyjny Gugny-dział Boguszewo, działki nr: 8, 29, 34, 59, 73, 74, 76, 45/2, 45/4, 65/1, 2/1, 20/2. Obręb ewidencyjny Gugny-dział Dobarz, Ark. Mapy nr 1, działki nr: 437, 441, 443, Ark. Mapy nr 2, działki nr: 102, 103, 109, 111, 112, 141, 142, 143, 144, 145, 146, 147, 148, 149, 150, 151, 152, 153, 154, 155, 156, 157, 158, 159, 160, 161, 162, 163, 164, 165, 166, 167, 168, 169, 170, 171, 173, 175, 176, 177, 178, 179, 180, 181, 182, 183, 184, 185, 186, 187, 188, 189, 190, 191, 192, 193, 194, 195, 196, 197, 198, 199, 200, 201, 202, 203, 204, 205, 206, 207, 208, 210, 211, 212, 213, 214, 215, 216, 217, 218, 219, 220, 221, 222, 223, 224, 225, 226, 227, 228, 229, 230, 231, 232, 233, 234, 235, 236, 237, 238, 239, 240, 241, 242, 243, 244, 245, 246, 247, 248, 249, 250, 251, 252, 253, 254, 255, 256, 257, 258, 259, 260, 261, 262, 263, 264, 265, 266, 267, 268, 269, 270, 271, 272, 273, 274, 275, 276, 277, 278, 279, 280, 281, 282, 283, 284, 285, 286, 287, 288, 289, 290, 291, 292, 293, 294, 295, 296, 297, 298, 299, 300, 301, 302, 303, 304, 305, 306, 307, 308, 309, 310, 311, 312, 313, 314, 315, 316, 317, 318, 319, 320, 321, 322, 323, 324, 325, 326, 327, 328, 329, 330, 331, 332, 333, 334, 335, 336, 337, 338, 339, 340, 341, 342, 343, 344, 345, 346, 347, 348, 349, 350, 351, 352, 353, 354, 356, 357, 358, 359, 360, 361, 362, 363, 364, 365, 366, 367, 368, 369, 370, 371, 372, 373, 374, 375, 376, 377, 378, 379, 380, 381, 382, 383, 384, 385, 386, 387, 388, 389, 390, 391, 392, 393, 394, 398, 399, 410, 411, 413, 414, 415, 416, 417, 418, 419, 420, 421, 423, 424, 425, 426, 427, 428, 184/1, 314/1, Ark. Mapy nr 3, działki nr: 139, 140, 141, 142, 170, 171, 176, Ark. Mapy nr 4, działki nr: 1, 2, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 18, 21, 22, 24, 25, 26, 27, 29, 30, 31, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 51, 52, 53, 54, 55, 56, 57, 58, 59, 60, 61, 62, 63, 64, 65, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 77, 78, 79, 83, 84, 85, 86, 87, 88, 89, 90, 91, 92, 93, 94, 95, 96, 97, 98, 99, 100, 101, 120, 128, 130, 47/1, 109/1, 109/2, 129/1, 131/1, 135/2, Ark. Mapy nr 5, działki nr: 198, 199, 266, 267, 285, 296, 303, 304, 305, 191/1, 191/2, 197/1, 197/2, 197/3, 197/4, 200/1, 200/2, 201/1, 235/1, 236/3, 245/2, 270/1, 270/2, 274/1, 274/4, 277/2, 278/1, 278/3, 278/4, 279/1, 281/2, 283/2, 291/4, 300/1, 300/2, Ark. Mapy nr 9, działki nr: 99, 100. Obręb ewidencyjny Gugny-dział Guzy, Przytulanka, działki nr: 144, 145, 378, 120/2, 125/3, 133/2, 377/1, 380/1, 381/2, 398/1, 398/2. Obręb ewidencyjny Gugny-dział Konopczyn, działki nr: 120, 123, 129, 134, 140, 151, 156, 159, 121/1, 121/2, 136/1, 136/2, 141/2, 145/1, 145/2, 148/1, 148/2, 158/1, 158/2. Obręb ewidencyjny Gugny-dział Krypno Kościelne, działki nr: 1570, 1571, 1572. Obręb ewidencyjny Gugny-dział Krypno Wielkie, działki nr: 413, 424, 403/4, 403/8, 414/1, 416/1, 416/2, 418/3, 419/1, 432/2, 492/1, 492/2, 493/1, 495/2, 497/1, 497/2. Obręb ewidencyjny Gugny-dział Niewiarowo, działka nr 14.Obręb ewidencyjny Gugny-dział Zastocze, działki nr: 2, 3, 4, 5, 8, 9, 12, 14, 35, 36, 38, 42, 53, 54, 55, 68, 72, 73, 74, 83, 87, 101, 102, 130, 131, 132, 135, 136, 137, 139, 151, 152, 159, 168, 169, 175, 176, 177, 178, 193, 194, 195, 196, 199, 202, 210, 211, 213, 214, 215, 216, 217, 223, 226, 227, 230, 234, 244, 276, 277, 283, 285, 298, 308, 310, 85/1, 1/1, 171/1, 187/1. Obręb ewidencyjny Nowa Wieś-Bagno Ławki, działki nr: 54, 62, 70, 87, 90, 93, 96, 105, 118, 121, 174, 182, 183, 220, 236, 240, 241, 243, 254, 255, 262, 274, 287, 292, 296, 298, 320, 321, 336, 341, 352, 361, 389, 390, 391, 400, 401, 407, 408, 409, 410, 448, 451, 457, 459, 466, 467, 470, 472, 479, 491, 492, 517, 526, 529, 530, 532, 546, 547, 548, 549, 551, 556, 559, 572, 573, 575, 576, 577, 578, 580, 584, 589, 592, 594, 601, 602, 607, 608, 611, 618, 619, 620, 626, 630, 631, 632, 634, 635, 639, 643, 645, 646, 647, 648, 651, 655, 656, 659, 660, 668, 669, 670, 671, 673, 675, 676, 677, 679, 680, 684, 685, 686, 692, 693, 694, 695, 699, 700, 701, 710, 711, 726, 727, 728, 732, 733, 737, 739, 747, 749, 751, 832, 833, 837, 840, 841, 843, 844, 845, 847, 848, 852, 870, 875, 878, 879, 880, 881, 882, 884, 885, 886, 887, 888, 889, 890, 891, 892, 897, 898, 899, 901, 902, 903, 904, 905, 906, 908, 909, 910, 913, 918, 921, 922, 923, 925, 927, 935, 1140, 1144, 1155, 1163, 1165, 1175, 1176, 1177, 1178, 1179, 1186, 1188, 1191, 1193, 1211, 1216, 1221, 1223, 1251, 1252, 1253, 1261, 1262, 1265, 1268, 1270, 1272, 1277, 1281, 1283, 1285, 1288, 1289, 1290, 1291, 1292, 1293, 1294, 1296, 1299, 1300, 1302, 1304, 1305, 1306, 1307, 1311, 1312, 1316, 1317, 1318, 1319, 1321, 1326, 1337, 1338, 1342, 1343, 1344, 1345, 1346, 1347, 1348, 1350, 1351, 1355, 1356, 1358, 1359, 1369, 1371, 1379, 1388, 1389, 1396, 1410, 1459, 1484, 1553, 1554, 1559, 1562, 1563, 1564, 1566, 1567, 1582, 107/1, 1166/1, 1167/1, 1169/1, 1171/1, 1173/1, 1192/1, 1199/1, 120/1, 1201/1, 1205/1, 1219/1, 1219/3, 1230/1, 1236/1, 1264/1, 1274/1, 1357/1, 1368/1, 173/1, 258/1, 261/1, 404/1, 405/1, 405/7, 412/1, 439/1, 439/3, 442/1, 442/2, 442/3, 447/1, 447/2, 447/4, 503/9.Obręb ewidencyjny Szorce, działki nr: 5, 10, 11, 13, 15, 19, 22, 23, 24, 25, 28, 29, 31, 32, 33, 38, 43, 44, 47, 48, 49, 50, 51, 54, 55, 56, 58, 60, 62, 67, 70, 73, 74, 75, 79, 97, 98, 100, 103, 105, 106, 107, 108, 112, 113, 116, 126, 127, 130, 131, 132, 133, 135, 136, 137, 141, 142, 144, 147, 148, 153, 157, 159, 161, 162, 166, 167, 168, 169, 363, 367, 371, 374, 376, 377, 379, 383, 386, 389, 390, 391, 392, 395, 396, 402, 404, 408, 409, 410, 411, 412, 417, 436, 437, 441, 442, 445, 446, 447, 448, 449, 450, 452, 453, 455, 457, 458, 468, 470, 472, 474, 485, 487, 489, 490, 491, 492, 1259, 1264, 63/1, 1269/15Usuwanie słonecznika bulwiastego (Helianthus tuberosus)Według potrzebObszar Parku 6Usuwanie wierzby kaspijskiej (Salix acutifolia) i wierzby gruczołowatej (Salix cordata)Według potrzebObszar Parku 7Usuwanie kolczurki klapowanej (Echinocystis lobata)Według potrzebObszar Parku 8Usuwanie derenia rozłogowego (Cornus sericea)Według potrzebObszar Parku III. Sposoby ochrony czynnej ekosystemów na obszarach ochrony krajobrazowejA. W ekosystemach leśnychLp.Rodzaj zadań ochronnychRozmiarLokalizacja1Wykup borów i lasów bagiennych niebędących w użytkowaniu wieczystym ParkuWedług potrzebObwód ochronny Trzyrzeczki2Usuwanie niecierpka drobnokwiatowego (Impatiens parviflora)0,15 haObręb ewidencyjny Szorce, działka nr 23Usuwanie obcych gatunków inwazyjnych roślin i zwierzątWedług potrzebObszar Parku B. W ekosystemach nieleśnychLp.Rodzaj działań ochronnychRozmiarLokalizacja1Koszenie roślinności w ciekach z:usunięciem skoszonej roślinności z cieku,prowadzeniem prac poza okresem tarła ryb (najlepiej po 15 sierpnia)Według potrzebObszar Parku2Usuwanie nawłoci kanadyjskiej (Solidago canadensis) -wykopywanie okazów i wyniesienie poza stanowiska (po uzgodnieniu z właścicielem działki)Corocznie,0,1 haObręb ewidencyjny Laskowiec, działka nr 558/2 3Usuwanie słonecznika bulwiastego (Helianthus tuberosus) - ręczne wyrywanie lub wykopywanie osobników w okresie lipiec-sierpień (po uzgodnieniu z właścicielem działki)Corocznie,0,05 ha Obręb ewidencyjny Laskowiec, działka nr 558/2 4Usuwanie niecierpka drobnokwiatowego (Impatiens parviflora)2,8 haObręb ewidencyjny Szorce, działka nr 3, oddz. 116g5Usuwanie kolczurki klapowanej (Echinocystis lobata)Według potrzebObszar Parku 6Usuwanie obcych gatunków roślin i zwierząt inwazyjnyhWedług potrzeb Obszar Parku7Wykup i dzierżawa gruntów niebędących w użytkowaniu Parku w celu realizacji działań związanych z ochroną torfowisk zasadowych o charakterze mechowisk - wycięcie krzewów, drzew i ich podrostów oraz wykoszenie ręczne z usunięciem biomasyWedług potrzeb Górny basen doliny Biebrzy (m.in. obręb geodezyjny Lipsk, Ostrowie, Kamienna Stara, Kamienna Nowa, Szuszalewo, Kropiwno, Jałowo)8Wykup gruntów niebędących w użytkowaniu Parku w celu ochrony łąk trzęślicowych i wilgotnych oraz szuwarów wielkoturzycowych Według potrzeb Obszar Parku, w tym obszar projektu LIFE13 NAT/PL/000050 „Renaturyzacja sieci hydrograficznej w Basenie Środkowym doliny Biebrzy. Etap II”C. Inne, według specyfiki ParkuRodzaj zadań ochronnychRozmiarLokalizacjaOgraniczenie liczebności dzika (Sus scrofa), zgodnie z ustawą z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie.Zmniejszenie szkód w uprawach rolnych i na użytkach zielonych przez zakładanie w kompleksach leśnych (w szczególności na dawnych poletkach łowieckich) remiz śródleśnych oraz oszyjków oraz sadzenia wewnątrz lasu gniazd z dzikimi odmianami drzew i krzewów owocowych:jabłoni (Malus sylvestris),gruszy pospolitej (Pyrus communis),wiśni (Cerasus avium),tarniny (Prunus spinosa),różą (Rosa sp.),głogiem (Crataegus monogyna),jarzębiną (Sorbus aucuparia)Corocznie, do 70 sztuk.Według możliwościRejony występowania szkód w uprawach rolnych i na użytkach zielonych.Kompleksy leśne Parku1) Ekosystemy leśne i nieleśne lądowe podzielone są na oddziały oznaczone liczbami i pododdziały oznaczone literami, zgodnie z zarządzeniem nr 20/2002 Dyrektora Biebrzańskiego Parku Narodowego w sprawie numeracji oddziałów z dnia 2.12.2002 r. i zarządzeniem nr 16/2008 Dyrektora Biebrzańskiego Parku Narodowego w sprawie zmian w podziale powierzchniowym wydzieleń leśnych z dnia 20.10.2008 r.Załącznik nr 3OPIS SPOSOBÓW OCHRONY CZYNNEJ GATUNKÓWROŚLIN I ZWIERZĄTI. Sposoby ochrony czynnej gatunków roślin i zwierząt na obszarach ochrony czynnejA. Ochrona czynna gatunków roślinLp.Nazwa gatunkuRodzaj zadań ochronnychOpis sposobów ochrony1Niebielistka trwała (Swertia perennis)Wycięcie podrostu drzew i krzewów w pierwszym roku prowadzenia zabiegów.W kolejnych latach usuwanie odrostów drzew i krzewów oraz koszenie Wycięcie podrostu drzew i krzewów przy zamarzniętym gruncie.Usuwanie odrostów drzew i krzewów oraz koszenie w terminie od 15 października do 30 marca, z usunięciem uzyskanej biomasy ze stanowiska 2Goryczuszka gorzkawa (Gentianella amarella)Koszenie ręczne z usunięciem biomasyZabieg wykonywany raz na 2 lata po zakończeniu okresu kwitnienia3Sasanka otwarta(Pulsatilla patens)Usuwanie gatunków konkurencyjnych i zacieniającychRęczne usuwanie malin (Rubus sp.), jałowców (Juniperus communis) i innych gatunków konkurencyjnych i zacieniających. Wycięcie pojedynczych drzew ocieniających stanowiska 4Leniec bezpodkwiatkowy(Thesium ebracteatum)Usuwanie zacieniających gatunków drzew i krzewów. Koszenie z usunięciem biomasyWycinanie krzewów, pojedynczych drzew i ich podrostów zacieniających stanowisko.Koszenie ręczne lub mechaniczne późnym latem z usunięciem biomasy5Lipiennik Loesela (Liparis loesela). Skalnica torfowiskowa (Saxifraga hirculus) Wycięcie krzewów, drzew i ich podrostów. Koszenie ręczne.Koszenie fragmentów stanowisk lipiennika loesela (Liparis loesela) i skalnicy torfowiskowej (Saxifraga hirculus) zarastających trzciną pospolitą (Phragmites australis).Wdrożenie wskazań ekspertyzy hydrologicznej zmierzających do poprawy lub utrzymania właściwego uwodnienia siedliska na stanowiskach gatunków.Eliminacja -kolczurki klapowanej (Echinocystis lobata) i nawłoci kanadyjskiej (Solidago canadensis)Wycięcie krzewów, drzew i ich podrostów (z pozostawieniem skupień brzozy niskiej (Betula humilis) i wierzby lapońskiej (Salix lapponum)), w terminie od 15 sierpnia do 15 lutego kolejnego roku, zebranie ich w stosy i wywóz poza obszar torfowiska po zamarzniętym gruncie. Koszenie ręczne lub samobieżną kosiarką listwową, w terminie od 15 sierpnia do 15 listopada, na wysokości 10–15 cm nad poziomem gruntu oraz zebranie skoszonej roślinności w stogi bądź w kopy w terminie 2 tygodni po pokosie i wywiezienie stogów bądź kop siana poza obszar torfowiska po zamarzniętym gruncie. Koszenie ręczne lub samobieżną kosiarką listwową stanowisk gatunków zarastających trzciną pospolitą (Phragmites australis), w terminie czerwiec–lipiec, raz na dwa lata, na wysokości 10–15 cm nad poziomem gruntu oraz zebranie skoszonej roślinności w stogi bądź w kopy w terminie 2 tygodni po pokosie i wywiezienie stogów bądź kop siana poza obszar torfowiska po zamarzniętym gruncie. Wdrożenie wskazań ekspertyzy hydrologicznej dla zlewni powierzchniowej i podziemnej Górnej Biebrzy, zmierzających do poprawy lub utrzymania właściwego uwodnienia siedliska na stanowiskach gatunków. Usunięcie osobników kolczurki klapowanej (Echinocystis lobata) i nawłoci kanadyjskiej (Solidago canadensis) występujących przy granicy stanowisk gatunków oraz wyniesienie poza torfowisko6Obuwik pospolity (Cypripedium calceolus)Usuwanie zacieniających gatunków drzew i krzewówWycinanie krzewów, pojedynczych drzew i ich podrostów zacieniających stanowiskoB. Ochrona czynna gatunków zwierzątLp.Nazwa gatunkuRodzaj zadań ochronnychOpis sposobów ochrony1Błotniak łąkowy (Circus pygargus).Czajka (Vanellus vanellus).Derkacz (Crex crex).Dubelt (Gallinago media).Krwawodziób (Tringa totanus).Kszyk (Gallinago gallinago).Kulik wielki (Numenius arquata).Rycyk (Limosa limosa).Wodniczka (Acrocephalus paludicola)Koszenie. Wycięcie drzew i krzewów. Ograniczenie liczebności norki amerykańskiej (Neovision vison), zgodnie z ustawą z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie. Ochrona kolonii lęgowych Koszenie od 15 lipca do 30 września z usunięciem biomasy i pozostawianiem od 10 % do 85% powierzchni nieskoszonej (przy czym w każdym roku powinno to dotyczyć innej powierzchni), z zachowaniem następujących uwarunkowań:w przypadku występowania wodniczki (Acrocephalus paludicola) – pozostawienie co najmniej 50% powierzchni obszaru nieskoszonego, przy czym w kolejnych latach na innym fragmencie obszaru, rozpoczęcie koszenia po 15 sierpnia,w przypadku najważniejszych tokowisk dubelta (Gallinago media) (powyżej 5 tokujących samców) –koszenie ręczne,w czasie występowania wody gruntowej ponad 15 cm nad poziomem gruntu dopuszcza się tylko koszenie ręczne, a w przypadku utrzymywania się takich warunków dłużej niż 1 miesiąc w okresie od 1 sierpnia do 30 września dopuszcza się przedłużenie terminu koszenia do 30 listopada; przy braku możliwości (w danym roku) wykonania koszenia we wskazanym terminie dopuszcza się możliwość koszenia w okresie od 1 do 31 grudnia (przy braku pokrywy śnieżnej i po zamarzniętym gruncie),usunięcie ściętej biomasy złożenie w stogi lub zebranie w bele powinno nastąpić w terminie 3 tygodni od skoszenia, a w uzasadnionych przypadkach w dłuższym terminie, niezwłocznie po ustaniu przyczyn, ze względu na które pierwotny termin nie został dotrzymany,w uzasadnionych przypadkach dopuszczalny dodatkowo jest ekstensywny wypas,na obszarach przyrzecznych w obrębach ewidencyjnych: Nowa Wieś Bagno Ławki, Gugny, dział Dobarz oraz Giełczyn dopuszczalny jest dwukrotny pokos (rozpoczęcie I pokosu po 15 lipca) oraz ekstensywny wypas.Wycięcie i usunięcie drzew i krzewów, według potrzeb gatunków, w okresie od 1 sierpnia do końca lutego, w przypadku ostoi cietrzewia w okresie od 16 sierpnia do końca listopada, a w przypadku ostoi łosia w okresie od 10 października do końca lutego. Coroczna redukcja norki amerykańskiej (Neovision vision) (nielimitowane).Grodzenie pastuchem elektrycznym kolonii lęgowych z jednoczesną jak najmniejszą ingerencją w kolonie2Cietrzew (Tetrao tetrix)Wycięcie drzew i krzewów. Ograniczenie liczebności lisa (Vulpes vulpes) i jenota (Nyctereutes procyonoides), zgodnie z ustawą z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie. Zasilanie populacji osobnikami wychowanymi w hodowli lub dzikimi po ich odłowieniu Wykonanie przerzedzeń zwartych zakrzaczeń i zadrzewień w celu uzyskania mozaiki środowisk oraz wydłużenie, poszerzenie i utrzymanie stref przejścia pomiędzy obszarami otwartymi a zadrzewionymi i zakrzaczonymi. Coroczny odstrzał redukcyjny według możliwości – lisa (Vulpes vulpes) do 150 sztuk (łącznie w obszarach ochrony czynnej i krajobrazowej) i jenota (Nyctereutes procyonoides) (nielimitowane), przy czym odstrzał ten powinien być wykonywany głównie na obszarach aktualnego występowania cietrzewia (Tetrao tetrix), w szczególności w obwodach ochronnych – Kapice, Ciszewo, Grzędy, Kopytkowo oraz Trzyrzeczki.Wprowadzenie do 200 dodatkowych osobników (łącznie w obszarach ochrony czynnej i krajobrazowej) o pochodzeniu genetycznym właściwym dla północno-wschodniej Polski. Osobniki wypuszczane powinny być w miarę możliwości wyposażone w nadajniki telemetryczne w celu ich monitorowania i wnioskowania o efekcie ekologicznym realizacji tego zadania (realizacja zadania uzależniona jest od dostępności osobników kwalifikujących się do wypuszczenia w warunkach naturalnych)3Orlik grubodzioby (Aquila clanga).Orlik krzykliwy (Aquila pomarina).Bocian czarny (Ciconia nigra).Bielik (Haliaeetus albicilla)Budowa platform gniazdowych. Zabezpieczanie gniazd przed presją drapieżników. Zabezpieczanie gniazd przed niepożądaną obecnością ludzi. Koszenie żerowisk orlika grubodziobegoBudowa do 20 platform gniazdowych w wymagających tego przypadkach (w miejsce istniejących gniazd w przypadku wywrócenia się lub prawdopodobieństwa wywrócenia się dotychczasowego gniazda oraz trudności w samodzielnej odbudowie gniazda przez ptaki). Spryskiwanie drzew gniazdowych i sąsiednich (mających styczność koron) repelentami uniemożliwiającymi ssakom drapieżnym (głównie kunom (Martes sp.)) dostęp do gniazd – w miarę potrzeb.Monitoring przy pomocy kamer CCTV corocznie do 2 gniazd orlika grubodziobego (Aquila clanga) oraz monitoring przy pomocy fotopułapek corocznie do 6 gniazd bociana czarnego (Ciconia nigra) i do 3 gniazd bielika (Haliaeetus albicilla).Późnoletnie ręczne koszenie z usunięciem biomasy 4Żuraw (Grus grus)Zapobieganie płoszeniu żurawia (Grus grus) na obszarach zlotowisk i noclegowisk w okresie migracji jesiennejWykonywanie działań ochronnych w ekosystemach nieleśnych w okresie od 1 sierpnia do 31 października jedynie w porze od 2 godzin po wschodzie słońca do 2 godzin przed zachodem słońca5Puchacz (Bubo bubo)Zapobieganie płoszeniu puchacza (Bubo bubo) na obszarach żerowisk w okresie aktywności jesiennej i w okresie zimowaniaWykonywanie działań ochronnych w ekosystemach nieleśnych w okresie od 1 sierpnia do 31 października jedynie w porze od 2 godzin po wschodzie słońca do 2 godzin przed zachodem słońca, a w okresie od 1 listopada do 28 lutego w porze od 1 godziny po wschodzie słońca do 1 godziny przed zachodem słońca6Strzępotek edypus (Coenonympha oedippus)Ochrona przed nielegalnymi odłowami na potrzeby kolekcjonerstwaZwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie nieprzestrzegania przepisów ochrony gatunkowej – kontrolowanie stanowisk gatunku w okresie od 30 czerwca do 15 lipca w dni bezdeszczowe w godzinach od 10 do 167Konik polski (Equus caballus gmelini Ant., Forma Silvatica Vet)Prowadzenie hodowli zachowawczej Prowadzenie wypasu całorocznego. Praca hodowlana zgodnie z założeniami programu ochrony zasobów genetycznych konika polskiego (Equus caballus gmelini Ant., Forma Silvatica Vet.).Wykup gruntów na potrzeby powiększenia zagrody lub pastwiska dla zwierząt.Koszenie łąk w celu pozyskania paszy na dokarmianie koników polskich (Equus caballus gmelini Ant., Forma Silvatica Vet) zimą 8Ptaki:czaplowate (Ardeidae),bociany (Ciconidae),żurawie (Gruidae),jastrzębiowate (Accipitridae),sokołowate (Falconidae),kaczki (Anatidae),dzięcioły (Picinae),sowy (Strigiformes),cietrzew (Tetrao tetrix),kruk (Corvus corax),rybołów (Pandion haliaetus),dudek (Upupa epops).Ssaki:łasicowate (Mustelidae),wilk (Canis lupus),łoś (Alces alces),sarna (Capreolus capreolus),dzik (Sus scrofa), borsuk (Meles meles),jeleń szlachetny (Cervus elaphus),jeż europejski (Erinaceus europaeus)Prowadzenie Ośrodka Rehabilitacji ZwierzątModernizacja oraz powiększenie do powierzchni 14,35 ha obszaru zagród dla zwierząt9Trzmiele (Bombus sp.).Pszczoły dziko żyjące (pszczoły samotnice), w szczególności: murarka ogrodowa (Osmia rufa),przedstawiciele rodziny lepiarkowatych (Colletidae),misierkowatych (Megachilidae) Tworzenie zastępczych miejsc przebywania owadów lub zachowanie i odtwarzanie siedlisk naturalnych Budowa sztucznych schronień dla owadów. Edukacja społeczeństwa w zakresie potrzeby i metod ochrony naturalnych siedlisk owadów10Łoś (Alces alces)Ograniczanie płoszenia łosia (Alces alces) w ostojach w okresie bukowiska (w okresie godowym łosi).Wzbogacenie zasobności bazy pokarmowej łosia (Alces alces) zimą.Zmniejszanie śmiertelności łosia (Alces alces) na drogach i liniiach kolejowychOgraniczenie niepożądanej obecności ludzi w ostojach łosia (Alces alces) w okresie bukowisk. Nieprowadzenie działań ochronnych w ekosystemach nieleśnych, będących ostojami łosia (Alces alces) w okresie bukowiska.Prowadzenie części trzebieży zaplanowanych w lasach sosnowych w okresie późnojesiennym i zimowym z pozostawieniem wierzchołków i części gałęzi ściętych drzew na miejscu, w celu zwiększenia bazy pokarmowej łosia (Alces alces).Zakładanie poletek żerowych dla łosia na siedliskach boru mieszanego świeżego i wykładanie lizawek solnych w celu odciągnięcia łosia (Alces alces) od dróg i linii kolejowych oraz upraw leśnych i młodników11Płazy i gadyUtworzenie siedlisk zastępczych do wygrzewania się gadów. Przygotowanie schronień zimowych dla płazówUłożenie stert kamieni polnych, w których gady będą mogły chronić się w razie niebezpieczeństwa oraz wygrzewać, a płazy - zimować12Sum (Silurus glanis)Wyłączenie suma (Silurus glanis) z połowów we wszystkich ciekach w granicach Parku Wyłączenie suma (Silurus glanis) z połowów we wszystkich ciekach w granicach Parku na okres 3 lat.Kontrole Straży Parku dotyczące legalności prowadzonych połowów.Edukacja społeczeństwa w zakresie zasad udostępniania Parku do amatorskiego połowu ryb i zakazów obowiązujących na obszarze Parku.Zwalczanie przestępstw i wykroczeń w zakresie naruszania zakazów obowiązujących na obszarze ParkuII. Obszary objęte ochroną krajobrazowąA. Ochrona czynna gatunków roślinLp.Nazwa gatunkuRodzaj zadań ochronnychOpis sposobów ochrony1Ozorka zielona (Coeglossum viride)Wypas zwierząt. Koszenie ręczneKwaterowany wypas kóz lub owiec, bądź kontrolowany przez osobę dozorującą w celu zmniejszenia udziału bliźniczki psiej trawki (Nardus stricta), w okresie 1-15 maja, 1-31 sierpnia.Koszenie ręczne z usunięciem biomasy w okresie 20 września – 30 października2Goryczuszka gorzkawa (Gentianella amarella)Usunięcie krzewów i podrostu drzew.Koszenie ręczne z usunięciem biomasyZabieg wykonywany raz na 2 lata, po okresie kwitnienia3Sasanka łąkowa (Pulsatilla pratensis). Sasanka otwarta (Pulsatilla patens) Koszenie roślinności zielnej na poboczach Carskiej Drogi.Usuwanie gatunków konkurencyjnych i zacieniającychKoszenie roślinności zielnej na poboczach Carskiej Drogi przy użyciu sprzętu nieniszczącego struktury gleby po 15 czerwca.Ręczne usuwanie malin (Rubus sp.), jałowców (Juniperus communis) i innych gatunków. Wycięcie pojedynczych drzew ocieniających stanowiska 4Lipiennik Loesela (Liparis loesela).Skalnica torfowiskowa (Saxifraga hirculus)Wykup gruntów lub zawarcie umów cywilnoprawnych z właścicielami gruntów prywatnych, pozwalających na realizację ochrony siedlisk tych gatunków przez:wycięcie krzewów, drzew i ich podrostów,koszenie ręczne roślinności,koszenie siedlisk gatunków, zarastających trzciną pospolitą (Phragmites australis),wdrożenie wskazań ekspertyzy hydrologicznej zmierzających do poprawy lub utrzymania właściwego uwodnienia siedliska na stanowiskach gatunków,usuwanie kolczurki klapowanej (Echinocystis lobata) i nawłoci kanadyjskiej (Solidago canadensis),utrzymanie istniejących zadrzewień, zakrzewień i lasów oraz trwałych użytków zielonych wzdłuż brzegu doliny Biebrzy jako bariery biogeochemicznejWycięcie krzewów, drzew i ich podrostów (z pozostawieniem brzozy niskiej (Betula humilis) i wierzby lapońskiej (Salix lapponum)), w terminie od 15 sierpnia do 15 lutego, zebranie ich w stosy i wywiezienie poza obszar torfowiska po zamarzniętym gruncie. Ręczne wycinanie odrostów drzew i krzewów w terminie od 15 sierpnia do 15 lutego, zebranie ich w stosy i wywiezienie poza obszar przez kolejne 3-4 lata. Koszenie ręczne lub samobieżną kosiarką listwową raz na 5 lat w terminie od 15 sierpnia do 15 listopada. Wysokość koszenia 10–15 cm nad poziomem gruntu. Zebranie skoszonej roślinności w stogi bądź w kopy w terminie 2 tygodni po pokosie. Wywiezienie stogów bądź kop siana poza obszar torfowiska po zamarzniętym gruncie. Koszenie ręczne lub samobieżną kosiarką listwową stanowisk gatunków zarastających trzciną pospolitą (Phragmites australis), w terminie czerwiec–lipiec, raz na dwa lata. Zebranie skoszonej roślinności w stogi bądź w kopy w terminie 2 tygodni po pokosie. Wywiezienie stogów bądź kop siana poza obszar torfowiska po zamarzniętym gruncie. Wdrożenie wskazań przygotowywanej ekspertyzy hydrologicznej dla zlewni powierzchniowej i podziemnej Górnej Biebrzy, która określi potrzeby i sposoby renaturyzacji, w tym liczbę i miejsca lokalizacji urządzeń hamujących odpływ wody z torfowisk, rzędne piętrzenia. Usunięcie osobników kolczurki klapowanej (Echinocystis lobata) i nawłoci kanadyjskiej (Solidago canadensis), występujących przy granicy stanowisk gatunków oraz ich wyniesienie poza torfowisko.Utrzymanie istniejących zadrzewień, zakrzewień, lasów i trwałych użytków zielonych jako bariery biogeochemicznej, w postaci pasa minimum 30 m szerokości, wzdłuż brzegu doliny Biebrzy (użytkowanie trwałych użytków zielonych tworzących barierę biogeochemiczną bez nawożenia, koszenie raz w roku, późnym latem), edukacja właścicieli użytków tworzących barierę biogeochemiczną, kontrola sposobu użytkowania tych gruntów5Glony: bulbochaete obligua var. subreticulata, oedogonium excitans, o. alternans var. brevicellular, o. vivaticum Wycięcie drzew i krzewów. Usuwanie odrostów drzew Usunięcie drzew i krzewów (do 50% ich aktualnego pokrycia) ze skarpy rowu na długości 4 km (4 ha), obręb ewidencyjny Szorce, działki nr 1, 361. Utrzymywanie zwarcia drzew przez usuwanie odrostów w kolejnych latach B. Ochrona czynna gatunków zwierzątLp.Nazwa gatunkuRodzaj zadań ochronnychOpis sposobów ochrony1Błotniak łąkowy (Circus pygargus).Czajka (Vanellus vanellus).Derkacz (Crex crex).Dubelt (Gallinago media).Krwawodziób (Tringa totanus).Kszyk (Gallinago gallinago).Kulik wielki (Numenius arquata).Rycyk (Limosa limosa).Wodniczka (Acrocephalus paludicola)Redukcja liczebności norki amerykańskiej (Neovision vison). Ochrona kolonii lęgowych.Wykup gruntów będących siedliskiem lub stanowiących potencjalne siedliska gatunków Coroczna redukcja (nielimitowane).Grodzenie pastuchem elektrycznym kolonii lęgowych z jednoczesną jak najmniejszą ingerencją w kolonie.Wykup gruntów będących siedliskiem lub stanowiących potencjalne siedliska wymienionych gatunków w celu realizacji zabiegów ochronnych2Cietrzew (Tetrao tetrix)Wycięcie drzew i krzewów. Ograniczenie liczebności lisa (Vulpes vulpes) i jenota (Nyctereutes procyonoides), zgodnie z ustawą z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie. Zasilanie populacji osobnikami wychowanymi w hodowli lub dzikimi po ich odłowieniu.Wykup gruntówWykonanie przerzedzeń zwartych zakrzaczeń i zadrzewień w celu uzyskania mozaiki środowisk oraz wydłużenie, poszerzeine i utrzymanie stref przejścia pomiędzy obszarami otwartymi a zadrzewionymi i zakrzaczonymi. Coroczny odstrzał redukcyjny (według możliwości) – lisa (Vulpes vulpes) do 150 sztuk (łącznie w obszarach ochrony czynnej i krajobrazowej) i jenota (Nyctereutes procyonoides) (nielimitowany), przy czym odstrzał ten powinien być wykonywany głównie na terenie aktualnego występowania cietrzewia (Tetrao tetrix), w szczególności w obwodach ochronnych – Kapice, Ciszewo, Grzędy i Kopytkowo oraz Trzyrzeczki.Wprowadzenie do 200 dodatkowych osobników (łącznie w obszarach ochrony czynnej i krajobrazowej) o pochodzeniu genetycznym właściwym dla północno-wschodniej Polski. Osobniki wypuszczane powinny być w miarę możliwości wyposażone w nadajniki telemetryczne w celu ich monitorowania i wnioskowania o efekcie ekologicznym realizacji tego zadania. Realizacja zależy od dostępności osobników kwalifikujących się do wypuszczenia w warunkach naturalnych.Wykup gruntów będących siedliskiem lub stanowiących potencjalne siedliska cietrzewia w celu realizacji zabiegów ochronnych3Orlik grubodzioby (Aquila clanga).Bocian czarny (Ciconia nigra)Wykup gruntów Wykup gruntów będących siedliskiem lub stanowiących potencjalne siedliska orlika lub bociana w celu realizacji zabiegów ochronnych oraz ochrony ścisłej4Przeplatka maturna (Euphydryas maturna)Odtworzenie bądź utrzymanie siedlisk w stanie zgodnym z preferencjami siedliskowymi tego gatunkuWykup lub dzierżawa gruntówUsunięcie zakrzaczeń5Płazy (wszystkie gatunki)Ograniczenie śmiertelności płazów podczas sezonowych wędrówek. Monitoring różnorodności gatunkowej oraz liczebności migrujących płazówUstawienie płotków ochronnych na poboczach drogi Goniądz – Wólka Piaseczna oraz Strękowa Góra – Osowiec-Twierdza i innych drogach w miarę potrzeb i możliwości.Budowa trwałych ogrodzeń ochronnych i przepustów pod drogami na odcinkach z wysoką śmiertelnością płazów – we współpracy z zarządcami dróg.Przenoszenie płazów na druga stronę drogi w okresie sezonowych migracji.Oznaczanie gatunków i liczenie osobników6Łoś (Alces alces). Wodniczka (Acrocephalus paludicola).Kulik wielki (Numenius arquata). Przeplatka maturna (Euphydryas maturna)Usuwanie niepożądanej roślinności wzdłuż Carskiej Drogi w Dolnym Basenie doliny BiebrzySelektywne usuwanie niepożądanej roślinności wzdłuż Carskiej Drogi na długości około 5 km w pasie o szerokości 5 m po obu stronach drogi - zakrzewienia gatunków innych niż pełniących istotne funkcje ekologiczneZałącznik nr 4WSKAZANIE OBSZARÓW OBJĘTYCH OCHRONĄ ŚCISŁĄ, CZYNNĄ I KRAJOBRAZOWĄLp.Rodzaj ochronyLokalizacja1)Powierzchnia ogółem2)1Ochrona ścisłaOddziały - 8, 9 h - l, 12 a, b, 13 a, b, 14, 18, 19 a - d, 22, 23 a, 26 a, 29 - 32, 36, 37, 45, 46, 55 – 59, 64 – 68, 69 a – d, f, h, j - p, 70 - 93, 94 a - c, 95 – 101, 102 a - d, f - y, 103 a – d, 104, 106, 115 a - d, f - l, m, r, 124, 136, 137, 138 a, b, l – o, 141 - 147, 148 a - d, f - j, 153 a - d, f, i - o, 157 - 163, 170 – 178, 239, 240, 247, 248, 256 - 258, 265 - 267, 274 k, 275 a, b, i, k, m, 276 a - d, h - k, 290 l, m, n, 291 d, r, 293 – 296, 299 a, 300 a - k, m, n, s, u, 301 a - c, g, i, 302 a, f - h, 382 d, f, g, 383 f - k, 384 f - j, 389 b - d, f, g, i, l, 391 d, f, 392 g - m, 393 d, f, g, 394 d, g - j, 395 g, 400 c, d, f - n, 401 - 403, 404 a, c, d, f - i, 405 d, f - k, 406 c, d, f, 407 j, 409 a - d, f, 410 - 415, 416 a, b, d, f, g, 437 f, 438 d, 439 b, f, 449 c, f - l, 450 c, d, f - h, 451 – 460, 461 a, b, g, 462 d, f - h, 463 – 510.Gmina Dąbrowa Białostocka, obręb ewidencyjny Trzyrzeczki, działki nr: 148/141, 149/145, 150/136, 151/139, 153/146, 154/149, 155/153, 156/137, 157/140, 160/150.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna działki nr: 129, 173, 176, 900, 901, 902, 910, 911, 912, 920, 921, 922, 930, 931, 932, 940, 960, 961, 941cz3), 942cz, 956cz, 957cz.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna – łąki różnych wsi, działki nr: 221, 2519, 2520, 2521, 2522, 2525, 2526, 2531, 2532, 2537, 2538, 2539, 2544, 2545, 2546, 2547, 2548, 2549, 2550, 2551, 2552, 2563, 2564, 2565, 2566, 2567, 2569, 2570, 2571, 2572, 2573, 2574, 2575, 2576, 2577, 2578, 2579, 2580, 2581, 2582, 2583, 2584, 2585, 2586, 2587, 2588, 2589, 2590, 2591, 2592, 2593, 2595, 2597, 2599, 2602, 2604, 2606, 2608, 2609, 2610, 2611, 2613, 2614, 2660, 2661, 2662, 2663, 2664, 2665, 2666, 2667, 2668, 2669, 2670, 2671, 2672, 2673, 2674, 2675, 2676, 2677, 2568cz, 2594cz, 2601cz, 2607cz, 2612cz.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Brzeziny, działka nr: 2/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny, działki nr: 74, 75, 76, 83, 84, 85, 86, 87, 88, 55/2, 56/1, 57/1, 62/2, 64/2, 65/2, 66/2, 73/2, 89/1, 67/2cz, 68/2cz, 77cz, 78cz, 79cz, 80/1cz, 82cz.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny-dział Dobarz, działki nr: 108cz., 109cz., 110cz.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Laskowiec, działki nr: 493/199cz, 494/198, 495/197, 496/218, 497/217, 499/216, 500/215, 501/214, 502/213, 503/196, 504/195, 505/194, 506/193, 507/192, 508/191, 509/190, 510/189, 511/188cz, 512/187cz, 513/212, 514/211, 515/210, 516/209, 517/208, 518/207, 519/206, 520/205, 521/204, 522/203, 523/232, 524/231, 525/230, 526/229, 527/228, 528/227, 529/226, 530/225, 531/224, 532/243, 533/242, 534/241, 535/240, 536/239, 537/238, 538/248, 539/247, 540/246, 541/201, 542/219, 543/233, 544/220, 545/234, 546/221, 547/235, 548/244, 549/222, 550/236, 551/202, 552/223, 553/237, 554/245, 559/200, 559/200cz.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Nowa Wieś-Bagno Ławki, działka nr 413cz.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Szorce, działka nr: 95.Gmina Grajewo, obręb ewidencyjny Sojczynek, działka nr: 211cz., 220/1cz., 221/1cz., 222/1cz.Gmina Radziłów, obręb ewidencyjny Sośnia, działka nr: 220/2cz., 220/3 cz., 221/2cz.7 494 ha2Ochrona czynnaOddziały - 1 – 7, 9 a - d, f, g, 10, 11, 12 c, d, f - h, 13 c, 15, 16, 17 a - d, f, 19 f, 20, 21, 23 b - d, 24, 25, 26 b, 27 a - d, f, 28, 33, 34 d, f - i, m – o, 35, 38 – 44, 47 – 54, 60 – 63, 69 g, i, 94 d, f, 102 z, 103 f, g, 105, 107 – 114, 115 n – p, 116 a - f, i, k, l, 117 – 123, 125 a, d, h - l, 126 – 135, 138 c, d, f - k, p - u, 139, 140, 148 k - m, 149 - 152, 153 g, h, 154 - 156, 164 - 169, 179 – 230, 231 y, 233 p, t, w, 234 h - m, o, s, t, x, cx, dx, 235 - 238, 241 - 246, 249 - 255, 259 - 264, 268 - 273, 274 a - d, f - j, l, m, 275 c, d, f - h, j, l, 276 f, g, 277 - 289, 290 a - d, f - k, 291 a - c, f - i, k, o, p, 292, 297 298, 299 b – f, 300 l, o – r, t, 301 d – f, h, j, 302 b – d, i - o, 303 – 354, 355 d, j, o - t, w - z, ax, cx, dx, lx – ox, 356 - 377, 378 a - d, f, h, j, m, n, p - z, 379 - 381, 382 b, c, 383 a - d, l, m, 384 a - d, 385 - 388, 389 a, h, j, k, m, n, 390, 391 a - c, 392 a - d, f, 393 a - c, h, 394 a - c, f, 395 a - d, f, 396 - 399, 400 a, b, o, 404 b, 405 a - c, 406 a, 407 a - d, f - i, k - r, 408 a, b, d, f - i, 409 g, 416 c, h, 417, 418 b - d, f, i - l, n, o, 419 –436, 437 a – d, 438 a – c, 439 a, c, d, g, 440 - 445, 446 a - d, f - h, k - y, 447, 448, 449 a, b, d, 450 a, b, 461 c, d, f, 462 a – c, 511 a, c, d, f, g, i, k - s, y, z, ax, bx.Gmina Bargłów Kościelny, obręb ewidencyjny Łąki wsi Tajno Orzechówka, działki nr: 192, 194, 195, 197, 198, 200, 201.Gmina Dąbrowa Białostocka, obręb ewidencyjny Kropiwno, działki nr: 247, 298, 299, 315, 320, 321, 324, 339, 340, 341, 342, 345, 346, 349, 350, 351, 352, 355, 356, 361, 362, 363, 364, 367, 368, 373, 374, 375, 376, 379, 380, 387, 388, 389, 390, 401, 402, 403, 404, 405, 406, 407, 408, 456, 708, 862, 872, 314/1, 314/2, 420/1, 472/1, 497/1, 505/1, 539/1, 575/1, 721/1, 762/1, 764/1, 770/1, 774/1, 800/1.Gmina Dąbrowa Białostocka, obręb ewidencyjny Małowista, działki nr: 612, 615, 630, 631, 715, 795, 796, 804, 528/3, 620/1, 718/1, 724/1, 729/1, 740/1, 797/1.Gmina Dąbrowa Białostocka, obręb ewidencyjny Nowa Kamienna, działki nr: 4, 63, 65, 75, 76, 77, 79, 81, 83, 84, 85, 90, 91, 284, 429, 435, 437, 438, 443, 447, 457, 460, 474, 477, 484, 491, 494, 497, 511, 513, 518, 519, 520, 521, 522, 525, 526, 528, 529, 530, 531, 543, 544, 545, 546, 547, 548, 553, 554, 555, 556, 557, 558, 561, 562, 563, 580, 581, 586, 587, 595, 596, 597, 598, 615, 616, 617, 618, 619, 620, 621, 622, 629, 630, 631, 632, 633, 634, 635, 636, 638, 647, 649, 650, 651, 14/1, 15/3, 17/8, 590/3, 590/4, 592/4.Gmina Dąbrowa Białostocka, obręb ewidencyjny Stara Kamienna, działki nr: 638, 639, 640, 645, 655, 656, 660, 672, 677, 680, 681, 682, 683, 701, 860, 884, 894, 902, 1006, 1007, 1016, 1017, 1028, 1036, 1071, 1072, 1074, 1076, 1079, 1081, 1083, 1086, 1253, 1264, 1269, 1278, 1281, 1284, 1289, 1292, 1293, 1294, 1297, 1298, 1304, 1326, 1004/1, 1005/1, 1038/1, 1039/1, 1040/1, 1042/1, 1044/1, 1053/1, 1062/1, 1068/1, 1291/1, 1355/1, 665/1.Gmina Dąbrowa Białostocka, obręb ewidencyjny Szuszalewo, działki nr: 2, 3, 32, 58, 62, 73, 82, 87, 89, 92, 75/1, 75/2, 98/2, 99/1, 99/2, 14/1, 30/1, 100/2, 115/4.Gmina Dąbrowa Białostocka, obręb ewidencyjny Trzyrzeczki, działki nr: 146/135, 147/138, 151/139cz, 152/142, 153/146cz, 155/153cz, 157/140cz, 158/143, 159/147, 160/150cz, 161/151, 162/154cz, 163/144cz, 164/148, 165/152.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Budne Żarnowo, działki nr: 269, 271, 277, 278, 279, 285, 286, 288, 33/2, 48/2, 49/2, 9/1, 9/12, 152/24, 152/37, 182/1, 182/2, 270/1, 280/1.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Dawidowizna, działki nr: 333, 340, 348, 368, 1367, 1368, 1369, 1611, 1423/2, 319/2, 335/1, 335/2.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Downary, działki nr: 7, 8, 9, 10, 12, 16, 18, 20, 21, 22, 1342, 1343, 1344, 1345, 1346, 1347, 1349, 1350, 1351, 1353, 1354, 1359, 1360, 1361, 1363, 1367, 1370, 1448, 1449, 1450, 1451, 1452, 1453, 1454, 1455, 1456, 1457, 1458, 1459, 1460, 1461, 19/1, 26/1.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Klewianka, działki nr: 503, 695, 742, 814.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Miasto Goniądz, działki nr: 21, 22, 24, 26, 28, 36, 38, 53, 56, 61, 62, 63, 64, 86, 143, 145.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Olszowa Droga, działki nr: 9, 14, 25, 34, 41, 68, 84, 85, 93, 94, 97, 104, 118, 123, 132, 137, 140, 162, 168, 174, 188, 204, 215, 217, 223, 234, 235, 239, 243, 250, 251, 255, 259, 282, 285, 291, 292, 299, 302, 313, 339, 341, 370, 371, 393, 400, 401, 405, 406, 417, 418, 438, 471, 472, 497, 505, 523, 543, 544, 552, 554, 557, 567, 572, 575, 595, 596, 601, 610, 658, 669, 670, 674, 681, 683, 699, 700, 705, 706, 711, 719, 720, 721, 731, 732, 733, 804, 810, 824, 832, 833, 895, 901, 938, 942, 954, 976, 1008, 1012, 1020, 1021, 1023, 1034, 1046, 1047, 1052, 1053, 1075, 1076, 1077, 1094, 1095, 1130, 1141, 1142, 1152, 1153, 1163, 1171, 1177, 1181, 1236, 1268, 1235/2, 797/1.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Olszowa Droga Goniądz Las, działki nr: 59, 104, 122, 165, 172, 176, 189, 208, 212, 225, 240, 277, 278, 297, 310, 315.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Olszowa Droga Kropiewnica, działki nr: 157, 123/1, 123/2, 126/3, 126/6, 134/1, 139/5, 139/6, 139/7, 139/8, 145/1, 145/2, 145/3, 145/4, 145/5, 145/6, 145/7, 148/1, 148/2, 165/6, 165/7, 174/10, 174/5, 179/2, 179/4, 181/1, 181/2, 182/2, 182/4.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Olszowa Droga Za Twierdzą, działki nr: 22, 33, 48, 58, 87, 88, 103, 111, 112, 133, 157, 158, 167, 175, 182, 185, 191, 222, 290, 1376, 1377, 1378, 1324/2, 1324/3, 1345/6, 1345/9, 1348/1, 1348/2, 1348/5, 1348/6, 1350/2, 1350/4, 1352/1, 1352/2, 168/1, 168/3.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Osowiec, działki nr: 23, 26, 31, 32, 43, 44, 51, 52, 108, 123, 124, 127, 128, 132, 133, 155, 173, 186, 187, 188, 189, 197, 278, 279, 280, 284, 285, 290, 306, 307, 312, 313, 392, 832, 3/1, 3/2, 272/3, 275/5.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Szafranki, działki nr: 1, 3, 4, 5, 6, 7.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Bobrówka II, działki nr: 551, 552, 324/1, 324/2, 324/3, 324/4, 341/1, 341/2, 341/3, 341/4, 341/5.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna, działki nr: 110, 111, 112, 133, 135, 138, 141, 142, 143, 144, 145, 146, 159, 177, 224, 227, 256, 257, 258, 267, 289, 290, 304, 308, 311, 312, 316, 322, 323, 324, 328, 332, 335, 366, 385, 426, 443, 444, 464, 470, 475, 476, 477, 489, 492, 500, 508, 509, 517, 518, 521, 526, 537, 542, 551, 554, 560, 571, 602, 614, 629, 633, 635, 636, 637, 638, 639, 640, 641, 657, 674, 692, 695, 696, 698, 700, 706, 713, 714, 720, 727, 736, 755, 771, 777, 778, 779, 780, 791, 792, 803, 804, 835, 836, 837, 838, 839, 840, 853, 854, 855, 856, 857, 858, 861, 862, 871, 903, 904, 905, 906, 907, 908, 909, 913, 914, 915, 916, 917, 918, 919, 923, 924, 925, 926, 927, 928, 929, 933, 934, 935, 936, 937, 938, 939, 940cz, 941cz, 942cz, 943, 944, 945, 946, 947, 948, 949, 950, 951, 952, 953, 954, 955, 956cz, 957cz, 958, 959, 133/1, 133/2, 164/1, 164/2, 273/1, 815/1, 815/2, 816/1, 816/2.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Bagno I, działki nr: 12, 17, 20, 42, 44, 48, 50, 54, 73, 82, 85, 89, 106, 107, 108.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Bagno II, działka nr: 1.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Bobrówka I, działki nr: 263, 272, 549, 550, 252/1, 252/2, 287/1, 290/4, 290/7, 296/2, 298/1, 309/2, 309/6.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Jaświły, działki nr: 370, 383, 428, 342/1, 342/4, 343/1, 343/2, 364/1, 381/3, 393/1, 393/2, 394/2, 404/1, 404/4, 406/1, 412/2, 412/3, 426/5.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Kalinówka Królewska, działki nr: 699, 713, 734, 742, 753, 754, 768, 706/1, 716/1, 716/2, 719/2.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Klewianka, działki nr: 129, 538, 539, 540, 541, 121/1, 143/5, 143/6, 144/6, 145/3, 432/1, 432/2, 433/1, 433/2, 444/1, 444/2, 454/1, 454/2, 465/1, 465/2, 502/2, 522/1, 522/2, 522/3, 525/1, 525/2, 534/1, 534/2, 534/3.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna-Krasne Stare, działka nr: 8.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna – łąki różnych wsi, działki nr: 39, 48, 49, 50, 51, 52, 53, 64, 65, 76, 77, 87, 99, 101, 106, 108, 109, 116, 126, 127, 128, 129, 130, 131, 132, 133, 134, 135, 136, 137, 138, 139, 140, 141, 142, 143, 144, 148, 149, 151, 152, 153, 154, 155, 156, 157, 159, 160, 163, 166, 167, 168, 170, 171, 172, 173, 174, 175, 176, 178, 179, 180, 182, 183, 188, 189, 190, 191, 193, 194, 195, 196, 198, 199, 200, 201, 207, 212, 213, 217, 218, 230, 231, 244, 249, 255, 270, 271, 323, 324, 335, 336, 427, 444, 445, 453, 455, 480, 482, 484, 488, 496, 497, 498, 507, 509, 510, 519, 524, 525, 546, 547, 548, 549, 554, 556, 559, 560, 561, 562, 565, 566, 567, 568, 569, 570, 577, 578, 579, 580, 581, 582, 586, 587, 588, 597, 598, 599, 631, 636, 637, 639, 644, 645, 653, 668, 692, 709, 713, 714, 727, 728, 740, 755, 756, 757, 758, 767, 768, 777, 778, 794, 796, 798, 802, 803, 807, 808, 812, 813, 815, 819, 821, 822, 825, 830, 831, 832, 833, 842, 847, 848, 850, 852, 854, 855, 857, 858, 860, 880, 882, 889, 891, 1021, 1048, 1054, 1080, 1379, 1395, 1423, 1424, 1551, 1552, 1577, 1584, 1597, 1620, 1624, 1625, 1626, 1627, 1659, 1671, 1673, 1674, 1681, 1698, 1729, 1734, 1741, 1783, 1931, 1950, 1954, 1960, 1964, 1966, 1983, 1990, 1991, 1992, 1996, 2020, 2022, 2025, 2026, 2040, 2041, 2051, 2136, 2172, 2280, 2343, 2379, 2410, 2416, 2422, 2434, 2439, 2445, 2448, 2449, 2467, 2481, 2487, 2523, 2524, 2527, 2528, 2529, 2530, 2533, 2534, 2535, 2536, 2540, 2541, 2542, 2543, 2554cz, 2555, 2556, 2557, 2558, 2559, 2560, 2561, 2562, 2568cz, 2594cz, 2596, 2598, 2600, 2601cz, 2603cz, 2605cz, 2607cz, 2612cz, 2615, 2616, 2617, 2618, 2619, 2620, 2621, 2622, 2623, 2624, 2625, 2626, 2627, 2628, 2629, 2630, 2631, 2632, 2633, 2635, 2636, 2637, 2638, 2639, 2640, 2641, 2642, 2643, 2644, 2645, 2646, 2647, 2648, 2649, 2650, 2651, 2652, 2653, 2654, 2655, 2656, 2657, 2658, 2659, 2678, 2679, 2680, 2681, 2682, 2683, 2684, 2685, 2686, 2687, 2688, 2689, 2690, 2691, 2692, 2693, 2694, 2695, 2696, 2697, 2698, 2699, 2700, 2701, 2702, 2703, 2704, 2705, 2706, 2707, 2708, 2709, 2710, 2711, 2712, 2713, 2714, 2715, 2716, 2717, 2718, 2719, 2720, 2721, 2722, 2723, 2724, 2725, 2726, 2727, 2728, 2729, 2730, 2731, 2732, 2733, 2734, 2735, 2736, 2737, 2738, 2739, 2740, 2741, 2742, 2743, 2744, 2745, 2746, 2747, 2748, 2749, 2750, 2751, 2752, 2753, 2754, 2755, 2756, 2757, 2758, 2759, 2760, 2761, 2762, 2763, 2764, 2765, 2766, 2767, 2768, 2769, 2770, 2771, 2772, 2773, 2774, 2775, 2776, 2777, 2778, 2779, 2780, 2781, 2782, 2783, 2784, 2785, 2786, 2787, 2788, 2789, 2790, 2791, 2792, 2796, 2797, 2798, 2397/1, 2397/2, 1375/1, 1579/3.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna - łąki/k Wólki Piasecznej, działki nr: 3, 5, 6, 1/2, 2/1.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna -Piwowary, działki nr: 217, 179/2, 180/2, 188/2, 195/3, 195/4.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna -Szaciły, działki nr: 4, 14, 27, 40, 43, 74, 80, 133, 135, 151, 160, 173, 541, 32/1, 62/2, 63/2, 20/1, 20/2, 20/3, 20/4, 104/6, 104/8, 105/1, 105/2, 106/2, 106/4, 107/1, 107/2, 110/1, 115/1, 118/2, 124/1, 124/2.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna -Szpakowo, działki nr: 299, 355, 356, 290/2, 290/4, 293/1, 293/3, 311/1, 316/3.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wroceń, działka nr: 247.Gmina Grajewo, obręb ewidencyjny Kapice, działki nr: 188, 204, 236, 243, 258, 260, 264, 265, 308, 315, 316, 321, 323, 618, 619, 622, 624, 625, 630, 631, 637, 648, 650, 661, 663, 665, 666, 668, 669, 670, 671, 674, 675, 694, 695, 698, 699, 700, 703, 704, 705, 706, 707, 708, 711, 712, 714, 717, 718, 721, 722, 725, 726, 728, 729, 730, 731, 732, 733, 734, 744, 745, 746, 747, 748, 369/1, 612/1, 613/1, 614/1, 636/2, 645/2.Gmina Grajewo, obręb ewidencyjny Sojczyn Grądowy, działki nr: 256, 264, 877, 885, 916, 1095, 158/2.Gmina Grajewo, obręb ewidencyjny Sojczynek, działki nr: 211, 237, 238, 239, 244, 245, 220/1cz., 221/1cz., 222/1cz., 223/1, 224/1, 231/1, 235/2, 236/1, 242/2, 242/3, 243/1, 243/3, 246/1, 247/1, 249/2, 250/1, 251/1, 251/2, 252/1, 252/2, 253/2, 254/1, 255/1, 382/1.Gmina Jaświły, obręb ewidencyjny Dolistowo Nowe, działki nr: 128, 396, 433, 455, 456, 457, 458, 527, 548, 561, 574, 576, 605, 616, 398/1, 417/3, 418/1, 418/2, 549/2, 550/2.Gmina Jaświły, obręb ewidencyjny Dolistowo Stare, działki nr: 3, 48, 86, 577, 578, 659, 749, 757, 774, 781, 799, 812, 834, 838, 840, 845, 856, 859, 860, 861, 867, 870, 871, 873, 879, 883, 896, 898, 921, 922, 925, 934, 47/1, 47/4, 74/1, 74/2, 21/3, 110/1, 110/2, 110/6, 110/8, 756/2.Gmina Jaświły, obręb ewidencyjny Zabiele, działki nr: 970, 974, 976, 977, 1125.Gmina Jedwabne, obręb ewidencyjny Chyliny, działka nr: 365/2.Gmina Jedwabne, obręb ewidencyjny Mocarze, działka nr: 307.Gmina Jedwabne, obręb ewidencyjny Pluty, działka nr: 468.Gmina Jedwabne, obręb ewidencyjny Szostaki, działki nr: 181, 182.Gmina Lipsk, obręb ewidencyjny Jałowo, działki nr: 18, 40, 41, 47, 51, 68, 75, 76, 85, 92, 107, 120, 405, 408, 412, 413, 490, 492, 494, 369/1, 369/2.Gmina Lipsk, obręb ewidencyjny Lipsk, działki nr: 986, 988, 989, 990, 991, 996, 998, 999, 1043, 1044, 1045, 1051, 1052, 1053, 1054, 1057, 1063, 1073, 1081, 1086, 1089, 1104, 1105, 1107, 1111, 1118, 1127, 1130, 1133, 1134, 1136, 1137, 1139, 1140, 1146, 1157, 1158, 1162, 1169, 1170, 1264, 1265, 1266, 1275, 1292, 1324, 1335, 1339, 1357, 1371, 1372, 1375, 1413, 1416, 1424, 1438, 1326/2, 1584/2, 351/1, 365/1, 365/2, 367/1, 368/1, 368/3, 368/4, 992/1, 992/2.Gmina Lipsk, obręb ewidencyjny Lipsk Miasto, działka nr: 172.Gmina Lipsk, obręb ewidencyjny Nowy Rogożyn, działki nr: 262, 275, 277, 278, 279, 355, 293/1.Gmina Lipsk, obręb ewidencyjny Rogożynek, działka nr: 411.Gmina Lipsk, obręb ewidencyjny Stary Rogożyn, działki nr: 390, 540, 557, 558, 592, 621, 622.Gmina Nowy Dwór, obręb ewidencyjny Chilmony, działki nr: 20.Gmina Nowy Dwór, obręb ewidencyjny Koniuszki, działka nr: 54/7.Gmina Radziłów, obręb ewidencyjny Brychy, działki nr: 241, 321, 330, 349, 416, 425, 444, 503, 505, 662, 686, 689, 695, 706, 709.Gmina Radziłów, obręb ewidencyjny Klimaszewnica, działki nr: 611, 651, 657, 808, 814, 818, 830, 831, 842, 850, 858, 880, 881, 882, 917, 922, 961, 977, 1007, 1008, 1009, 1010, 1002/2, 609/1, 610/3, 664/3, 714/2, 809/2, 840/1, 841/2, 851/1, 851/2, 851/3, 853/1, 853/2, 857/3, 857/4, 883/3, 883/4, 883/5, 896/2, 899/4, 913/2, 916/1, 916/2, 958/1, 992/4.Gmina Radziłów, obręb ewidencyjny Łoje Awissa, działki nr: 21, 49, 72, 112, 133, 134, 140, 171, 173, 174, 175, 176, 177, 178, 181, 182, 183, 184, 185, 186, 187, 188, 189, 205, 219, 220, 221, 222, 223, 224, 414, 578, 579, 580, 581, 582, 605, 606, 617, 623, 624, 625, 633, 641, 648, 654, 659, 661, 677, 697, 708, 713, 715, 716, 717, 718, 719, 720, 721, 722, 723, 724, 725, 726, 727, 728, 729, 730, 731, 732, 733, 734, 742, 743, 744, 745, 746, 747, 748, 749, 750, 751, 752, 753, 754, 755, 756, 757, 758, 759, 760, 761, 762, 763, 764, 767, 768, 769, 770, 771, 772, 773, 774, 775, 776, 777, 778, 779, 780, 781, 782, 783, 784, 785, 787, 788, 789, 790, 791, 792, 793, 794, 795, 796, 797, 798, 799, 800, 801, 802, 803, 804, 805, 806, 807, 808, 809, 810, 811, 812, 813, 814, 815, 816, 817, 818, 819, 820, 821, 822, 823, 824, 825, 826, 827, 828, 829, 830, 831, 832, 833, 834, 835, 836, 837, 838, 840, 842, 843, 844, 845, 846, 847, 848, 849, 850, 851, 852, 853, 854, 855, 856, 857, 858, 859, 860, 861, 862, 863, 864, 865, 866, 867, 868, 869, 870, 871, 872, 873, 874, 875, 876, 877, 878, 879, 880, 881, 882, 883, 884, 885, 886, 887, 888, 889, 890, 891, 892, 893, 894, 895, 896, 897, 898, 899, 900, 901, 902, 903, 904, 905, 906, 907, 908, 909, 910, 911, 912, 913, 914, 915, 916, 917, 918, 919, 920, 921, 922, 923, 924, 925, 926, 927, 928, 929, 930, 931, 932, 933, 934, 935, 936, 937, 938, 939, 940, 941, 942, 943, 944, 945, 946, 947, 948, 949, 950, 951, 952, 953, 954, 955, 956, 957, 958, 959, 960, 961, 962, 963, 964, 965, 966, 967, 968, 969, 970, 971, 972, 973, 974, 975, 976, 977, 978, 979, 980, 981, 982, 983, 984, 985, 986, 987, 988, 989, 990, 991, 992, 993, 994, 995, 996, 997, 998, 999, 1000, 1001, 1002, 1003, 1004, 1005, 1006, 1007, 1008, 1009, 1010, 1011, 1012, 1013, 1014, 1015, 1016, 1017, 1018, 1019, 1020, 1021, 1022, 1023, 1024, 1025, 1026, 1027, 1028, 1029, 1030, 1032, 1033, 1034, 1035, 1036, 1037, 1038, 1039, 1040, 1041, 1042, 1043, 1044, 1045, 1046, 1047, 1048, 1049, 1050, 1051, 1052, 1053, 1054, 1055, 1056, 1057, 1058, 1059, 1060, 1061, 1062, 1063, 1064, 1065, 1066, 1067, 1068, 1099, 1100, 1101, 1102, 1103, 1104, 1105, 1106, 1107, 1108, 1109, 1110, 1111, 1112, 1113, 1114, 1115, 1117, 1129, 1133, 1135, 1137, 1818, 1031/1, 1031/2, 117/1, 1522/2, 156/2, 203/1, 203/2, 203/3, 206/1, 206/2, 206/3, 206/4, 206/5, 206/6, 695/1, 695/2, 696/1, 696/2, 714/1, 714/2, 740/1, 740/2, 741/1, 741/2, 786/1, 786/2, 839/1, 839/2, 841/1, 841/2.Gmina Radziłów, obręb ewidencyjny Mścichy Łąki, działki nr: 102, 125, 126, 127, 169, 233, 234, 376, 396, 401, 406, 429, 455, 461, 472, 480, 513, 626, 627, 628, 634, 637, 652, 729, 730, 731, 733, 734, 735, 736, 737, 738, 751, 224/1, 651/2.Gmina Radziłów, obręb ewidencyjny Okrasin, działki nr: 391, 542, 768, 814, 815, 382/3, 397/1, 397/2, 400/4, 400/7, 411/1, 411/2, 453/1, 453/2, 463/1, 464/2, 541/1, 541/2, 558/3, 558/4, 754/2.Gmina Radziłów, obręb ewidencyjny Sośnia, działki nr: 143, 144, 145, 156, 158, 205, 206, 221, 379, 381, 383, 384, 385, 387, 388, 389, 390, 391, 220/2cz., 220/3cz., 221/2cz., 222/2, 224/4, 231/6, 246/2, 247/2, 247/3, 247/4, 251/3, 252/3, 252/4, 252/5, 252/6, 254/3, 255/2, 380/1, 380/2, 382/2, 382/3, 382/4, 382/5, 382/6, 386/1, 386/2, 392/2, 392/3, 392/4, 392/5, 392/6, 393/1, 393/2, 393/3, 393/4.Gmina Rajgród, obręb ewidencyjny Ciszewo, działki nr: 317, 318, 341, 343, 367, 368, 369, 370, 371, 372, 373, 374, 375, 376, 377, 378, 379, 380, 381, 382, 383, 385, 386, 387, 388, 389, 390, 391, 392, 393, 394, 395, 396, 397, 398, 399.Gmina Rajgród, obręb ewidencyjny Kuligi, działki nr: 382, 383, 384, 385, 386, 387, 388, 274/2, 275/2, 276/2.Gmina Rajgród, obręb ewidencyjny Pieńczykowo, działki nr: 221/1, 221/2.Gmina Rajgród, obręb ewidencyjny Woznawieś, działki nr: 199/2.Gmina Suchowola, obręb ewidencyjny Biele Suchowolskie, działki nr: 12, 37, 39, 42, 43, 44, 48, 53, 55, 60, 61, 67, 71, 81, 83, 84, 91, 95, 96, 98, 100, 101, 103, 104, 106, 107, 110, 111, 113, 114, 115, 117, 119, 123, 131, 133, 134, 137, 138, 139, 141, 142, 144, 145, 146, 151, 152, 158, 160, 162, 163, 165, 167, 169, 170, 171, 172, 177, 178, 179, 182, 183, 189, 194, 198, 224, 225, 239, 251, 261, 262, 330, 429, 433, 439, 440, 461, 466, 467, 476, 478, 479, 485, 493, 497, 506, 515, 520, 576, 632, 642, 644, 652, 657, 663, 670, 673, 684, 691, 699, 749, 750, 751, 769, 773, 778, 788, 792, 793, 797, 798, 804, 817, 821, 822, 823, 869, 870, 871, 907, 911, 928, 929, 930, 934, 936, 939, 943, 944, 945, 970, 971, 972, 973, 974, 979, 980, 981, 1001, 1002, 1003, 1004, 1005, 1006, 1016, 1017, 1022, 1023, 1024, 1038, 1039, 1040, 1041, 1050, 1051, 1052, 1053, 1057, 1058, 1059, 1060, 1070, 1071, 1072, 1073, 1074, 1095, 1096, 1097, 1110, 1111, 1112, 1113, 1114, 1115, 1122, 1123, 1124, 1128, 1129, 1130, 1146, 1147, 1148, 1149, 1150, 1151, 1155, 1156, 1157, 1173, 1174, 1175, 1181, 1182, 1188, 1189, 1190, 1191, 1192, 1193, 1204, 1205, 1212, 1213, 1214, 1221, 1222, 1223, 1224, 1225, 1226, 1227, 1228, 1237, 1238, 1239, 1240, 1248, 1249, 1250, 1261, 1262, 1267, 1268, 1269, 1270, 1275, 1276, 1281, 1282, 1283, 1284, 1301, 1308, 1310, 1320, 1321, 1324, 1325, 1326, 1327, 1328, 1329, 1330, 1331, 1333, 1335, 1339, 1341, 1343, 1344, 1347, 1350, 1351, 1354, 1355, 1357, 1358, 1360, 1362, 1364, 1365, 1366, 1371, 1373, 1375, 1377, 1380, 1381, 1382, 1402, 1403, 1409, 1410, 1415, 1417, 1422, 1423, 1424, 1438, 1439, 1452, 1459, 1460, 1464, 1465, 1469, 1470, 1473, 1474, 1479, 1480, 1528, 1529, 1544, 1545, 1546, 1547, 1548, 1550, 1551, 1556, 1559, 1567, 1591, 1593, 1594, 1602, 1630, 1653, 1659, 1662, 1693, 1699, 1702, 1710, 1733, 1739, 1742, 1748, 1749, 1752, 1759, 1769, 1777, 2063, 2065, 2068, 2071, 2073, 2080, 2083, 2094, 2105, 2108, 2109, 2124, 2129, 2141, 2148, 2156, 2158, 2161, 2162, 2163, 2165, 2178, 2185, 2195, 2207, 2221, 2226, 2233, 2248, 2258, 2265, 2268, 2280, 2289, 2290, 2304, 2305, 2323, 2324, 2337, 2339, 2424, 2425, 2426, 2427, 2444, 2583, 2640, 2641, 2652, 2659, 2660, 2686, 2693, 2700, 2701, 2767, 2768, 2781, 2782, 2785, 2786, 2797, 2798, 2809, 2810, 2811, 2812, 2821, 2822, 2825, 2826, 2827, 2828, 2844, 2845, 2848, 2850, 2854, 2863, 2867, 2870, 2871, 2874, 2875, 2879, 2894, 2898, 2899, 2903, 2906, 2910, 2915, 2918, 2922, 2933, 2934, 2935, 2937, 2943, 2946, 2947, 2956, 2957, 2960, 2965, 2968, 2969, 2972, 2975, 2978, 2980, 3054, 3063, 3066, 3095, 3109, 3111, 3116, 3118, 3119, 3126, 3157, 3218, 3240, 3251, 94/1, 94/2, 2580/1, 3031/1, 3031/3, 3363/2, 1089/1, 1090/1, 1091/1, 1167/1, 1168/1, 1169/1, 201/2, 207/1, 470/2, 975/1.Gmina Suchowola, obręb ewidencyjny Domuraty, działka nr: 119.Gmina Suchowola, obręb ewidencyjny Horodnianka, działki nr: 522, 523, 524, 525, 526, 527, 528, 529/2, 530/1.Gmina Suchowola, obręb ewidencyjny Karpowicze, działki nr: 29, 1/1.Gmina Suchowola, obręb ewidencyjny Podhorodnianka, działki nr: 416, 417, 415/2.Gmina Suchowola, obręb ewidencyjny Rutkowszczyzna, działki nr: 513, 514, 515, 516, 517, 518, 577, 601.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Czarniewo, działki nr: 136, 137, 138, 40/24.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Czarny Las, działki nr: 53, 54.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Dębowo, działki nr: 7, 10, 34, 35, 1/6, 5/5, 6/5, 6/6, 6/17, 6/18, 6/41.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Jagłowo, działki nr: 23, 32, 41, 45, 47, 66, 68, 94, 96, 98, 99, 101, 103, 104, 105, 107, 166, 168, 169, 184, 187, 196, 199, 203, 208, 212, 214, 215, 233, 239, 240, 244, 248, 250, 251, 260, 267, 272, 275, 278, 289, 292, 301, 302, 303, 304, 305, 308, 314, 315, 316, 317, 319, 320, 321, 322, 323, 405, 138/1, 138/2.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Jasionowo Dębowskie, działki nr: 47, 51, 79, 45/9, 50/14.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Jasionowo K. Krasnegoboru, działki nr: 421, 435, 436, 321/1.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Jaziewo, działki nr: 365, 371, 466, 484, 572, 574, 575, 576, 583, 584, 586, 587, 589, 670, 671, 672, 360/1.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Kopytkowo, działki nr: 1, 7, 10, 13, 15, 16, 17, 19, 20, 22, 27, 29, 31, 33, 34, 35, 40, 42, 85, 92, 107, 133, 135, 136, 139, 140, 141, 148, 160, 49/1, 82/2, 82/3, 90/2, 139/1, 139/2, 139/3, 139/4.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Krasnoborki, działki nr: 493, 539, 545, 136/3, 137/4, 180/2, 184/7.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Kasnybór, działki nr: 575, 576, 577, 578, 579, 580, 601, 610, 612, 620, 629, 640, 641, 645, 652, 654, 658, 670, 686, 688, 689, 690, 692, 695, 696, 697, 698, 699, 700, 701, 702, 703, 704, 705, 706, 707, 708, 709, 710, 711, 712, 713, 714, 715, 716, 717, 718, 719, 720, 721, 722, 723, 724, 725, 726, 727, 728, 729, 730, 731, 732, 733, 734, 735, 736, 737, 738, 739, 740, 741, 742, 743, 744, 745, 746, 747, 748, 749, 750, 751, 752, 753, 754, 755, 756, 757, 758, 759, 775, 794, 795, 796, 797, 799, 800, 801, 802, 803, 804, 805, 806, 807, 809, 810, 813, 814, 815, 821, 822, 823, 825, 826, 827, 828, 829, 830, 831, 832, 833, 834, 835, 836, 837, 435/2.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Kunicha, działki nr: 5, 191, 152/4.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Lipowo, działki nr: 177, 182.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Mogilnica, działki nr: 136, 178, 187, 214, 215, 218, 219, 220, 227, 228, 229, 230, 231, 232, 460, 461, 485, 491, 601, 604, 606, 607, 608, 611, 613, 616, 617, 620, 622, 623, 641, 642, 643, 644, 645, 646, 647, 648, 649, 650, 651, 652, 653, 152/3, 152/4, 158/1, 158/2, 158/3, 159/1, 159/2, 159/4, 159/5, 159/6, 169/1, 169/2, 175/1, 175/3, 176/3, 176/4, 195/1, 195/3, 195/4, 202/1, 202/2, 203/1, 203/2, 216/2, 226/2, 471/1, 471/2, 472/1, 472/2, 472/3, 473/1, 473/2, 476/1, 476/2, 476/3, 476/4, 476/5, 478/4, 478/5, 496/1, 496/2, 508/1, 508/2, 508/3, 508/4, 508/5, 508/6, 509/1, 509/2, 509/3.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Ostrowie, działki nr: 293, 299, 301, 305, 337, 342, 351, 353, 355, 363, 383, 384, 390, 393, 397, 404, 541, 226/2, 300/1, 300/2, 326/1, 327/1, 364/2, 364/5, 401/1, 401/2.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Polkowo, działki nr: 171, 172, 173, 176, 177, 178, 54/2, 55/2, 73/4, 76/6, 79/1, 106/5, 106/7, 133/2, 140/1, 140/2.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Sztabin, działki nr: 314, 1102.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Wolne, działki nr: 112, 42/2, 42/4.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy, działki nr: 2, 7, 9, 11, 16, 18, 19, 32, 34, 50, 54, 57, 64, 66, 67, 70, 71, 73, 74, 78, 80, 81, 92, 93, 94, 95, 99, 100, 101, 102, 103, 104, 153, 168, 58/1, 58/2, 24/1, 25/2, 23/3, 25/4, 22/9, 107/34, 108/33, 109/32, 110/31, 112/30, 113/40, 114/39, 115/38, 116/37, 117/36, 118/35, 120/35, 121/44, 122/43, 123/42, 124/41, 125/41, 126/48, 127/47, 128/46, 129/45, 130/51cz, 131/50, 132/49, 133/49, 186/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Jaskra, Dudki, Lewonie, działki nr: 11, 149, 195, 217, 144/5, 147/1, 150/4, 155/1, 155/2, 161/1.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Budy, działki nr: 8, 11, 24, 28.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Dzieżki, działki nr: 161, 179, 196, 151/3, 166/3, 166/6, 177/1, 186/3.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Gugny, działki nr: 4, 20, 27, 28, 38.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Jaskra, działki nr: 24/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Kalinówka Królewska, działki nr: 103, 781, 829, 831, 767/1, 767/2, 775/1, 776/2, 777/1, 779/3, 783/3, 785/3, 787/1, 800/1, 803/4, 803/6, 803/7, 820/2, 821/1.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Kołodzież, działki nr: 128, 129, 130, 131/1, 131/2, 132/2, 144/1, 144/2, 146/1, 146/2, 146/3, 146/5, 146/6, 147/1, 147/2, 147/3, 148/1, 148/2, 148/3, 148/4, 148/5, 148/6, 149/1, 149/2, 149/3, 150/1, 150/2, 161/1, 161/3, 172/2, 172/4, 175/1, 175/10, 175/2, 175/3, 175/5, 175/6, 175/7, 175/8, 176/1, 176/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Krasne Małe, działki nr: 53/1, 53/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Milewskie, działki nr: 671, 675, 691, 694, 696, 698, 699, 722, 724, 728, 738, 745, 755, 758, 771, 794.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Nowiny Kasjerskie, działki nr: 120, 125, 126, 129, 138, 139, 127/2, 128/1.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Potoczyzna, działki nr: 179, 178/1, 181/2, 197/4, 197/6, 198/3, 198/5, 207/4, 215/3.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Przytulanka, Ciesze, działki nr: 42, 62, 339, 360, 362, 41/4, 43/1, 43/2, 60/1, 60/2, 61/3, 331/1, 341/1, 350/1, 350/2, 350/3, 350/4, 352/5, 352/7, 361/1, 361/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Rekle, działki nr: 54, 57, 61.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Zalesie i Zucielec , działki nr: 111, 138, 144, 158, 164, 168, 174, 178, 183, 186, 188, 190, 256, 97/2, 106/2, 118/2, 120/3, 124/2, 126/2, 133/1, 137/1, 137/2, 145/2, 146/1, 147/3, 153/2, 155/2, 162/2, 163/2, 169/1, 173/1, 184/2, 184/3, 184/4, 185/1, 185/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy -dział Zofiówka, działki nr: 8, 9, 19, 20, 21, 43, 71, 97, 101, 124, 134, 149, 185, 271, 311, 334, 344, 367, 368, 369, 370, 371, 165/1, 207/1.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Chojnowo, działka nr: 13.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Giełczyn, działki nr: 1, 361, 368, 369, 970, 1193, 1199, 1244, 1252, 1263, 1265, 1302, 1303, 1312, 1343, 1344, 1353, 1358, 1436, 1464, 1478, 1500, 1526, 1531, 1580, 1596, 1606, 1607, 1608, 1621, 1623, 1628, 1629, 1631, 1641, 1654, 1661, 1664, 1665, 1668, 1680, 1682, 1688, 1690, 1691, 1692, 1695, 1705, 1710, 1718, 1652/2, 1652/3.. Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny, działki nr: 10, 13, 14, 32, 39, 52, 53, 54, 58, 59, 60, 61, 63, 72, 77cz, 78cz, 79cz, 82cz, 86, 90, 91, 55/1, 56/2, 57/2, 62/1, 64/1, 65/1, 66/1, 67/1, 67/2cz, 68/1, 68/2cz, 69/1, 69/2, 70/1, 70/2, 71/1, 71/2, 71/3, 71/4, 72/1, 72/2, 73/1, 80/1cz, 80/2, 81/1, 81/2cz, 89/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny-dział Boguszewo, działki nr: 8, 29, 34, 47, 59, 73, 74, 76, 80, 45/2, 45/4, 65/1, 69/1, 2/1, 20/2., 106. Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny-dział Guzy, Przytulanka, działki nr: 144, 145, 378, 120/2, 125/3, 133/2, 377/1, 380/1, 381/2, 388/1, 388/2, 390/1, 390/2, 398/1, 398/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny-dział Dobarz Ark. Nr 1, działki nr: 102, 103, 109, 111, 112, 141, 142, 143, 144, 145, 146, 147, 148, 149, 150, 151, 152, 153, 154, 155, 156, 157, 158, 159, 160, 161, 162, 163, 164, 165, 166, 167, 168, 169, 170, 171, 173, 175, 176, 177, 178, 179, 180, 181, 182, 183, 184, 184/1, 185, 186, 187, 188, 189, 190, 191, 192, 193, 194, 195, 196, 197, 198, 199, 200, 201, 202, 203, 204, 205, 206, 207, 208, 210, 211, 212, 213, 214, 215, 216, 217, 218, 219, 220, 221, 222, 223, 224, 225, 226, 227, 228, 229, 230, 231, 232, 233, 234, 235, 236, 237, 238, 239, 240, 241, 242, 243, 244, 245, 246, 247, 248, 249, 250, 251, 252, 253, 254, 255, 256, 257, 258, 259, 260, 261, 262, 263, 264, 265, 266, 267, 268, 269, 270, 271, 272, 273, 274, 275, 276, 277, 278, 279, 280, 281, 282, 283, 284, 285, 286, 287, 288, 289, 290, 291, 292, 293, 294, 295, 296, 297, 298, 299, 300, 301, 302, 303, 304, 305, 306, 307, 308, 309, 310, 311, 312, 313, 314, 314/1, 315, 316, 317, 318, 319, 320, 321, 322, 323, 324, 325, 326, 327, 328, 329, 330, 331, 332, 333, 334, 335, 336, 337, 338, 339, 340, 341, 342, 343, 344, 345, 346, 347, 348, 349, 350, 351, 352, 353, 354, 356, 357, 358, 359, 360, 361, 362, 363, 364, 365, 366, 367, 368, 369, 370, 371, 372, 373, 374, 375, 376, 377, 378, 379, 380, 381, 382, 383, 384, 385, 386, 387, 388, 389, 390, 391, 392, 393, 394, 398, 399, 410, 411, 413, 414, 415, 416, 417, 418, 419, 420, 421, 423, 424, 425, 426, 427, 428, Ark. Nr 3, działki nr: 138/1, 139, 140, 141, 142, 148, 151/1, 154/1, 157, 158, 159, 161, 162, 163, 164, 165, 167/2, 168, 170, 171, 172, 173, 174, 176, 177, 182, 183, 184, 186, 187, 190, 194, 195, 196, 197, 198, 199, 200, 201, 202, 213, 214, 220, 221, 222, 223, 224, 225, 226, 227, 228, 229, 230, 231, 232, 233, 234, 235, 236, 237, 238, 239, 240, 241, 242, 243, 244, 245, 246, 250, 254/1, 255, 263, 264, 265, 266, 267, 268, 269, 270, 271, 273, 274, 275, 278, 294, 299, 303/1, 303/2, Ark. Nr 4, działki nr: 1, 10, 100, 101, 109/1, 109/2, 11, 120, 128, 129/1, 130, 131/1, 135/2, 136/2, 18, 2, 21, 22, 24, 25, 26, 27, 29, 3, 30, 31, 39, 4, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47/1, 5, 51, 52, 53, 54, 55, 56, 57, 58, 59, 6, 60, 61, 62, 63, 64, 65, 66, 67, 68, 69, 7, 70, 71, 72, 77, 78, 79, 8, 83, 84, 85, 86, 87, 88, 89, 9, 90, 91, 92, 93, 94, 95, 96, 97, 98, 99, Ark. Nr 5, działki nr: 191/1, 191/2, 193/2, 196/3, 196/5, 197/1, 197/2, 197/3, 197/4, 198, 199, 200/1, 200/2, 201/1, 235/1, 236/3, 236/4, 242/1, 245/2, 251, 256, 262/1, 266, 267, 270/1, 270/2, 274/1, 274/4, 277/2, 278/1, 278/3, 278/4, 279/1, 279/3, 281/2, 283/2, 285, 291/4, 296, 300/1, 300/2, 303, 304, 305, 306, 307, Ark. Nr 9, działki nr: 100, 101, 102, 103, 104, 105, 106, 107, 108cz., 109cz., 110cz., 92, 93, 94, 95, 96, 97, 98, 99.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny-dział Kalinówka Kościelna, działka nr: 165.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny-dział Konopczyn, działki nr: 120, 123, 129, 134, 140, 143, 151, 156, 159, 121/1, 121/2, 136/1, 136/2, 141/1, 141/2, 145/1, 145/2, 148/1, 148/2, 158/1, 158/2.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny GUGNY-dział Krypno Kościelne, działki nr: 1570, 1571, 1572, 1574, 1576, 1577, 1581/3.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny-dział Krypno Wielkie, działki nr: 413, 424, 431, 501, 403/4, 403/8, 414/1, 416/1, 416/2, 418/3, 419/1, 425/1, 425/2, 427/2, 427/4, 428/1, 428/4, 430/5, 432/2, 443/2, 445/2, 450/1, 464/3, 474/5, 484/2, 486/1, 486/2, 486/3, 486/4, 486/5, 492/1, 492/2, 493/1, 495/2, 497/1, 497/2, 500/1.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny-dział Niewiarowo, działki nr: 7, 8, 14, 22, 26, 28, 160.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny-dział Zastocze, działki nr: 2, 3, 4, 5, 8, 9, 10, 12, 14, 27, 35, 36, 38, 42, 46, 53, 54, 55, 58, 59, 68, 72, 73, 74, 76, 79, 80, 83, 87, 101, 102, 104, 105, 108, 110, 125, 126, 129, 130, 131, 132, 135, 136, 137, 139, 142, 147, 151, 152, 156, 159, 167, 168, 169, 175, 176, 177, 178, 180, 181, 193, 194, 195, 196, 199, 201, 202, 210, 211, 213, 214, 215, 216, 217, 219, 223, 226, 227, 230, 234, 238, 244, 248, 251, 254, 259, 267, 276, 277, 279, 282, 283, 285, 287, 290, 298, 299, 308, 310, 85/1, 1/1, 143/1, 143/2, 171/1, 187/1, 191/2, 280/3.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Krynice, działki nr: 112/1, 112/11, 112/2, 112/3, 112/5, 112/7, 113/2, 129/2, 129/6.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Laskowiec, działki nr: 493/199cz, 511/188cz, 512/187cz, 559/200cz.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Nowa Wieś – Bagno Ławki, działki nr: 1, 54, 62, 63, 70, 71, 81, 87, 90, 93, 96, 105, 111, 118, 121, 129, 174, 181, 182, 183, 220, 221, 223, 235, 236, 239, 240, 241, 243, 251, 252, 254, 255, 256, 262, 274, 276, 284, 285, 286, 287, 289, 292, 293, 294, 296, 298, 312, 316, 318, 320, 321, 328, 336, 338, 341, 343, 349, 350, 351, 352, 354, 358, 361, 368, 370, 371, 374, 376, 387, 389, 390, 391, 395, 400, 401, 407, 408, 409, 410, 413cz, 419, 436, 448, 451, 456, 457, 459, 466, 467, 470, 472, 479, 486, 491, 492, 517, 526, 529, 530, 532, 537, 538, 539, 540, 545, 546, 547, 548, 549, 551, 556, 559, 560, 561, 562, 563, 572, 573, 575, 576, 577, 578, 580, 584, 586, 588, 589, 592, 594, 595, 601, 602, 607, 608, 611, 616, 618, 619, 620, 621, 626, 630, 631, 632, 633, 634, 635, 639, 642, 643, 645, 646, 647, 648, 651, 652, 654, 655, 656, 659, 660, 668, 669, 670, 671, 673, 674, 675, 676, 677, 679, 680, 681, 683, 684, 685, 686, 690, 691, 692, 693, 694, 695, 699, 700, 701, 710, 711, 726, 727, 728, 732, 733, 737, 739, 743, 747, 749, 750, 751, 767, 771, 772, 775, 777, 779, 780, 783, 784, 786, 787, 790, 798, 813, 827, 828, 830, 832, 833, 837, 840, 841, 843, 844, 845, 847, 848, 852, 853, 858, 867, 870, 871, 872, 875, 878, 879, 880, 881, 882, 883, 884, 885, 886, 887, 888, 889, 890, 891, 892, 893, 894, 896, 897, 898, 899, 901, 902, 903, 904, 905, 906, 908, 909, 910, 912, 913, 917, 918, 921, 922, 923, 925, 927, 933, 935, 936, 939, 940, 941, 944, 947, 952, 955, 957, 959, 963, 969, 976, 977, 978, 979, 987, 989, 990, 994, 995, 996, 998, 1003, 1005, 1008, 1013, 1014, 1015, 1017, 1018, 1020, 1022, 1024, 1028, 1034, 1036, 1041, 1043, 1046, 1051, 1052, 1053, 1055, 1056, 1058, 1060, 1062, 1066, 1072, 1074, 1078, 1080, 1082, 1085, 1090, 1091, 1092, 1094, 1095, 1097, 1099, 1101, 1105, 1111, 1113, 1120, 1131, 1133, 1135, 1140, 1144, 1150, 1154, 1155, 1163, 1165, 1175, 1176, 1177, 1178, 1179, 1180, 1181, 1186, 1188, 1189, 1191, 1193, 1194, 1195, 1196, 1208, 1211, 1213, 1216, 1221, 1223, 1225, 1251, 1252, 1253, 1261, 1262, 1265, 1268, 1270, 1272, 1277, 1281, 1283, 1285, 1287, 1288, 1289, 1290, 1291, 1292, 1293, 1294, 1296, 1299, 1300, 1302, 1304, 1305, 1306, 1307, 1311, 1312, 1316, 1317, 1318, 1319, 1321, 1324, 1326, 1328, 1336, 1337, 1338, 1342, 1343, 1344, 1345, 1346, 1347, 1348, 1350, 1351, 1355, 1356, 1358, 1359, 1369, 1371, 1373, 1379, 1388, 1389, 1396, 1410, 1417, 1425, 1435, 1452, 1454, 1459, 1464, 1466, 1484, 1499, 1502, 1503, 1504, 1505, 1517, 1518, 1521, 1522, 1524, 1529, 1531, 1540, 1541, 1547, 1553, 1554, 1559, 1562, 1563, 1564, 1566, 1567, 1582, 82/1, 88/1, 91/1, 94/1, 97/1, 107/1, 114/1, 1166/1, 1167/1, 1169/1, 1171/1, 1173/1, 1183/1, 1192/1, 1199/1, 120/1, 1201/1, 1205/1, 1219/1, 1219/3, 1230/1, 1236/1, 1242/1, 1247/1, 1264/1, 1274/1, 1357/1, 1368/1, 1469/1, 1473/1, 1477/1, 148/2, 173/1, 258/1, 261/1, 339/1, 377/1, 380/1, 404/1, 405/1, 405/7, 412/1, 439/1, 439/3, 442/1, 442/2, 442/3, 447/1, 447/2, 447/4, 485/1, 485/2, 503/3, 503/8, 503/9, 536/1, 565/1, 565/3, 565/7, 803/1, 808/1, 815/1, 824/1, 831/1.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Szorce, działki nr: 5, 10, 11, 13, 15, 19, 22, 23, 24, 25, 28, 29, 31, 32, 33, 38, 42, 43, 44, 47, 48, 49, 50, 51, 54, 55, 56, 58, 60, 61, 62, 67, 68, 70, 73, 74, 75, 79, 97, 98, 100, 103, 105, 106, 107, 108, 112, 113, 116, 126, 127, 130, 131, 132, 133, 135, 136, 137, 139, 140, 141, 142, 144, 145, 147, 148, 153, 155, 157, 158, 159, 161, 162, 163, 166, 167, 168, 169, 363, 367, 371, 374, 376, 377, 379, 380, 383, 384, 385, 386, 389, 390, 391, 392, 395, 396, 402, 404, 408, 409, 410, 411, 412, 417, 435, 436, 437, 438, 439, 440, 441, 442, 445, 446, 447, 448, 449, 450, 452, 453, 455, 457, 458, 467, 468, 470, 472, 474, 485, 487, 488, 489, 490, 491, 492, 493, 1259, 1264, 1265, 63/1, 1267/1, 1269/1.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Wilamówka, działka nr: 543.Gmina Wizna, obręb ewidencyjny Sieburczyn, działka nr: 43126 145 ha3Ochrona krajobrazowaOddziały – 17 g, 19 g, 27g – i, 34 a - c, j, - l, 116 g, h, j, 125 b, c, f, g, m – s, 291 i, j, l – n, 378 g, i, k, l, o, 408 c.Gmina Dąbrowa Białostocka, obręb ewidencyjny Nowa Kamienna, działka nr: 509.Gmina Dąbrowa Białostocka, obręb ewidencyjny Trzyrzeczki, działki nr: 153/146cz, 162/154cz, 163/144cz.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Downary, działka nr: 1348.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny M. Goniądz, działka nr: 170.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna, działka nr: 957cz.Gmina Goniądz, obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna -łąki Różnych Wsi, działki nr: 187, 2553cz, 2554cz, 2603cz, 2605cz.Gmina Radziłów, obręb ewidencyjny Mścichy Łąki, działki nr: 98, 179, 245, 478.Gmina Rajgród, obręb ewidencyjny Ciszewo, działki nr: 384, 65/3.Gmina Suchowola, obręb ewidencyjny Biele Suchowolskie, działki nr: 62, 63, 66, 69, 72, 73, 74, 76, 85, 112, 116, 140, 640, 746, 763, 764, 794, 937, 938, 1007, 1008, 1009, 1116, 1117, 1118, 1119, 1120, 1121, 1161, 1162, 1179, 1180, 1254, 1255, 1256, 1296, 1314, 1318, 1386, 1472, 1628, 1668, 1708, 1747, 2107, 2110, 2197, 2203, 2208, 2217, 2232, 2250, 2272, 2278, 2281, 2284, 2959, 3219, 2278/1, 3098/1, 3206/1, 3206/2.Gmina Sztabin, obręb ewidencyjny Jagłowo, działka nr: 24.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Budy, działka nr: 130/51cz.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Gugny, działka nr: 81/2cz.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Laskowiec, działka nr: 99.Gmina Trzcianne, obręb ewidencyjny Zubole, działka nr: 344.Pozostałe działki ewidencyjne położone w granicach Parku nie wymienione w lp. 1, 2 i 3 niebędące w użytkowaniu wieczystym Parku25 584 ha1) Ekosystemy leśne i nieleśne lądowe podzielone są na oddziały oznaczone liczbami i pododdziały oznaczone literami, zgodnie z zarządzeniem nr 20/2002 Dyrektora Biebrzańskiego Parku Narodowego w sprawie numeracji oddziałów z dnia 2.12.2002 r. i zarządzeniem nr 16/2008 Dyrektora Biebrzańskiego Parku Narodowego w sprawie zmian w podziale powierzchniowym wydzieleń leśnych z dnia 20.10.2008 r. 2) Stan według ewidencji gruntów na 30.08.2014 r. Załącznik nr 5USTALENIE MIEJSC UDOSTĘPNIANYCH W CELACH EDUKACYJNYCH, TURYSTYCZNYCH, REKREACYJNYCH I AMATORSKIEGO POŁOWU RYB ORAZ MAKSYMALNEJ LICZBY OSÓB MOGĄCYCH PRZEBYWAĆ W TYCH MIEJSCACHI. Miejsca udostępniane w celach edukacyjnychLp.Miejsce udostępnianeMaksymalna liczba osób mogących przebywać jednocześnie w danym miejscu1Obiekt edukacyjny „Las", Terenowy Ośrodek Edukacyjny, obręb ewidencyjny Downary, działki nr - 1349, 1361, 13481002Obiekt edukacyjny „Kładka", Terenowy Ośrodek Edukacyjny, obręb ewidencyjny Osowiec działki nr - 275/5, 1731003Obiekt edukacyjny „Czerwone Bagno", oddziały - 101, 145, 1441004Obiekt edukacyjny „Wydmy", oddziały - 189, 1901005Obiekt edukacyjny „Brzeziny Kapickie", obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna, działka nr - 957506Obiekt edukacyjny „Biały Grąd", obręb ewidencyjny Mścichy, działka nr - 401007Obiekt edukacyjny „Barwik", obręb ewidencyjny Budy, działka nr - 130/541, obręb ewidencyjny Gugny-Dział Dobarz, działki nr - 139, 140, 1412008Obiekt edukacyjny „Długa Luka", obręb ewidencyjny Szorce, działka nr - 27509Obiekt edukacyjny „Borek bartny", oddział - 1595010Obiekt edukacyjny „Grobla Honczarowska", obręb ewidencyjny Nowa Wieś - Bagno Ławki, działka nr - 156910011Obiekt edukacyjny „Wokół Fortu IV", oddziały - 329, 330, 331, 332, 33715012Obiekt edukacyjny „Błota Biebrzańskie - Szuszalewo", obręb ewidencyjny Jałowo, działki nr – 89, 490,492,4945013Obiekt edukacyjny „Las i fortyfikacje", oddziały - 27, 23, 19, 22, 25, 2610014Obiekt edukacyjny „Szlak historii i kultury Sośnia", oddziały - 317, 318, 316, 322, 323, 32410015Obiekt edukacyjny „Las w zasięgu ręki", obręb ewidencyjny Downary, działki nr - 3, 1371/55016Obiekt edukacyjny „Wody Biebrzy", obręb ewidencyjny Downary, działki nr - 1346 i 13472517Obiekt edukacyjny „Nowy Lipsk”, obręb Lipsk, działka nr 118250II. Miejsca udostępniane w celach turystycznychMiejsce udostępnianeMaksymalna liczba osób mogących przebywać jednocześnie w danym miejscuPunkt widokowy „Burzyn”, obręb ewidencyjny Burzyn, działka nr – 109/650III. Miejsca udostępniane w celach rekreacyjnychLp.Miejsce udostępnianeMaksymalna liczba osób mogących przebywać jednocześnie w danym miejscu1Osowiec-Twierdza, miejsce wypoczynku „Stary Most”, obręb ewidencyjny Downary, działka nr – 13471002Kąpielisko „Goniądz”, obręb ewidencyjny Goniądz Miasto, działka nr – 215003Kąpielisko „Dolistowo”, obręb ewidencyjny Dolistowo Stare, działka nr – 659200IV. Miejsca udostępniane w celach amatorskiego połowu rybLp.Miejsce udostępnianeMaksymalna liczba osób mogących przebywać jednocześnie w danym miejscu1Rzeka Biebrza od płn. Granic Parku do mostu kolejowego w Osowcu wraz ze starorzeczami:obręb ewidencyjny Rogożyn Nowy, działka nr 355,obręb ewidencyjny Rogożyn Stary, działki nr 390, 592,obręb ewidencyjny Rogożynek, działka nr 411,obręb ewidencyjny Lipsk, działki nr 1169, 1326/2, 1584/2,obręb ewidencyjny Lipsk Miasto, działka nr 172,obręb ewidencyjny Ostrowie, działka nr - 541,obręb ewidencyjny Krasnybór, działka nr 580,obręb ewidencyjny Jasionowo k/Krasnegoboru, działka nr 421,obręb ewidencyjny Wolne, działka nr 112,obręb ewidencyjny Krasnoborki, działka nr 493,obręb ewidencyjny Sztabin, działka nr 1102 część,obręb ewidencyjny Czarniewo, działki nr 136,137,138,obręb ewidencyjny Mogielnice, działki nr 649, 651, 653, 642, 645,obręb ewidencyjny Jagłowo, działki nr 41, 47, 66, 68, 98, 103, 107,obręb ewidencyjny Dębowo, działki nr 34, 35,obręb ewidencyjny Jasionowo Dębowskie, działka nr 79,obręb ewidencyjny Zabiele, działka nr 1125,obręb ewidencyjny Dolistowo Stare, działka nr 659,obręb ewidencyjny Dolistowo Nowe, działka nr 456, 128,obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna - łąki Różnych Wsi, działka nr 1659,obręb ewidencyjny Wroceń, działka nr 247,obręb ewidencyjny Dawidowizna, działka nr 1432/2,obręb ewidencyjny Goniądz, działki nr 21, 22,obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna, działka nr 385,obręb ewidencyjny Szafranki, działka nr 1,obręb ewidencyjny Downary, działka nr 1359,obręb ewidencyjny Osowiec, działka nr 832 część obręb ewidencyjny Osowiec, działki nr 272/3, 404 - własność Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych5002Rzeka Biebrza od ujścia rzeki Wissy do rzeki Narwi:obręb ewidencyjny Brychy, działka nr 706,obręb ewidencyjny Pluty, działka nr 468,obręb ewidencyjny Gugny – Dział Dobarz, działki nr 442, 445,obręb ewidencyjny Nowa Wieś – Bagno Ławki, działki nr 1, 251, 312, 387,obręb ewidencyjny Mocarze, działka nr 307,obręb ewidencyjny Szostaki, działki nr 181, 182,obręb ewidencyjny Giełczyn, działka nr 970,obręb ewidencyjny Sieburczyn, działka nr 4313003Rzeka Jegrznia od północnych granic Parku do mostu w Ciszewie:obręb ewidencyjny Kuligi, działki nr 384, 386,obręb ewidencyjny Wólka Piaseczna – Łąki Różnych Wsi, działki nr 134, 2782,obręb ewidencyjny Woźnawieś, działka nr 199/2254Kanał Rudzki od mostu kolejowego w Osowcu do rzeki Biebrzy, obręb ewidencyjny Osowiec, działka nr 108505Rzeka Sidra od Kolonii Kropiwna do rzeki Biebrzy:obręb ewidencyjny Ostrowie, działka nr 254,obręb ewidencyjny Kropiwno, działka nr 872506Rzeka Brzozówka od Kolonii Karpowicze do rzeki Biebrzy:obręb ewidencyjny Karpowicze, działki nr 1/1, 29,obręb ewidencyjny Zabiele, działka nr 970507Rzeka Wissa od Kolonii łoje Awissa do rzeki Biebrzy:obręb ewidencyjny Łoje Awissa, działki nr 581, 582, 1522/2,Obręb ewidencyjny Brychy, działki nr 241, 662501) Ekosystemy leśne i nieleśne lądowe podzielone są na oddziały oznaczone liczbami i pododdziały oznaczone literami, zgodnie z zarządzeniem nr 20/2002 Dyrektora Biebrzańskiego Parku Narodowego w sprawie numeracji oddziałów z dnia 2.12.2002 r. i zarządzeniem nr 16/2008 Dyrektora Biebrzańskiego Parku Narodowego w sprawie zmian w podziale powierzchniowym wydzieleń leśnych z dnia 20.10.2008 r.UZASADNIENIEZarządzenie Ministra Środowiska w sprawie zadań ochronnych dla Parku jest wykonaniem upoważnienia zawartego w art. 22 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 oraz art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220, z późn. zm.). Zgodnie z tymi przepisami dla parków narodowych, do czasu ustanowienia planów ochrony, minister właściwy do spraw środowiska ustanawia w drodze zarządzenia zadania ochronne.Identyfikacja istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz zakres zadań ochronnych zostały opracowane w formie tabelarycznych zestawień. W zestawieniu określono zagrożenia, sposoby ich eliminacji lub ograniczania skutków oraz sposoby i zakres prowadzenia działań ochronnych w obszarach ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej z podaniem ich lokalizacji i rozmiarem (metry, hektary, kilogramy, itp.) oraz określeniem ekosystemów, w których mają być wykonane.Wszystkie działania ochronne przedstawione w załącznikach nr 2 i 3 są zadaniami, które w celu zapewnienia ochrony wskazanych w nich ekosystemów i gatunków są konieczne do przeprowadzenia.I. W obszarze ochrony ścisłejW obszarze ochrony ścisłej w Obwodzie Ochronnym Grzędy planuje się rozebrać stare i nieprzydatne już ogrodzenia dawnych upraw leśnych, na długości 250 m.Na obszarach ochrony ścisłej w Obwodzie Ochronnym Grzędy i w Obwodzie Ochronnym Tajno, w celu ochrony lokalnych populacji rodzimych gatunków roślin i ich siedlisk, zaplanowano usuwanie inwazyjnych gatunków roślin obcego pochodzenia: niecierpka drobnokwiatowego (Impatiens parviflora) i łubinu trwałego (Lupinus polyphyllus) w Obwodzie Ochronnym Grzędy, natomiast w Obwodzie Ochronnym Tajno niecierpka drobnokwiatowego. Planuje się kontynuację usuwania łubinu trwałego w pasie drogi poprzez wykopywanie okazów. Niecierpek drobnokwiatowy występuje w drzewostanach grądowych w wąskim pasie wzdłuż dwóch dróg. Planuje się ręczne wyrywanie osobników, rozpoczynając w okresie wczesnego kwitnienia, następnie powtarzając zabieg usuwania kolejnych osobników pojawiających się później, jeszcze kilka razy w roku, w celu ograniczenia rozprzestrzeniania się gatunku. Niecierpek może zdominować runo w zbiorowiskach grądowych, występując łanowo wypiera rodzime gatunki runa grądowego. Proponuje się powiększenie obszaru ochrony ścisłej o 136 ha, poprzez włączenie 4 pododdziałów (437f, 438d, 439b, 439f) o łącznej powierzchni 48,30 ha, w obwodzie ochronnym Werykle oraz 24 pododdziałów (299a, 300 a, b, c, d, f, g, h, i, j, k, m, n, s, u, 301 a, b, c, g, i, 302 a, f, g, h) w obwodzie ochronnym Osowiec, o łącznej powierzchni 85,32 ha. Proponowany do objęcia ochroną ścisłą obszar w obwodzie ochronnym Werykle to część wyniesienia mineralnego Długi Grąd (będąca własnością Skarbu Państwa) i ols brzozowy w jego sąsiedztwie. Część grądu położona poza ww. pododdziałami jest własnością prywatną. Obszar ten jest proponowany przez Wykonawcę projektów planu zadań ochronnych dla obszarów Natura 2000 Ostoja Biebrzańska i Dolina Biebrzy do objęcia ochroną ścisłą ze względu na występowanie na tym obszarze dwóch przedmiotów ochrony: muchołówki małej (Ficedula parva) oraz siedliska przyrodniczego 9170 (grądy subkontynentalne). W przypadku muchołówki małej duże znaczenie odgrywa ilość martwego drewna w lesie. Muchołówka mała chętnie wybiera na miejsce założenia gniazda, określanego jako półdziuple, płytkie dziuple o dużych otworach wlotowych, złamane drzewa i odstające płaty kory, które łatwiej znaleźć w drzewostanie o większej zasobności martwego drewna, podobnie jak owady, którymi się odżywia. Wskaźnik ilości martwego drewna jest jednym ze wskaźników kardynalnych do oceny parametru struktura i funkcje siedliska 9170 i został oceniony w tym miejscu jako niewłaściwy (U1). Objęcie tego obszaru ochroną ścisłą, poprzez ochronę naturalnych procesów w ekosystemie, w tym zwiększenie ilości martwego drewna, zapewni poprawę oceny stanu ochrony siedliska 9170 na tym stanowisku. Proponowany do objęcia ochroną ścisłą obszar w obwodzie ochronny Osowiec obejmuje olsy porzeczkowe Ribeso nigri-Alnetum i olsy brzozowe. W drzewostanie dominuje olcha i brzoza w wieku 55-70 lat. W ww. pododdziałach nie prowadzi się zabiegów ochrony czynnej od momentu powstania Biebrzańskiego Parku Narodowego w 1993 roku. Aktualnie znajduje się w tym obszarze strefa ochronna orlika krzykliwego (Aquila pomarina) – strefa ochrony całorocznej obejmuje 25,5 ha, a strefa ochrony okresowej 34,5 ha. Objęcie obszaru ochroną ścisłą i dalszy wzrost udziału martwego drewna oraz starzenie się drzewostanu, będzie miało pozytywny wpływ na jakość siedliska, m.in. w kontekście wymagań występujących tu gatunków dzięciołów: czarnego (Dryocopus martius) i białogrzbietego (Dendrocopos leucotos). Dla tego drugiego, Biebrzański Park Narodowy jest jedną z najważniejszych ostoi w kraju.II. W obszarze ochrony czynnejZadania z zakresu ochrony ekosystemów leśnych przed czynnikami biotycznymi i abiotycznymi w latach 2015 - 2017 polegać będą głównie na:a) prowadzeniu monitoringu występowania owadów potencjalnie groźnych dla lasu,b) ograniczeniu powstawania uszkodzeń młodych drzew przez jeleniowate,c) ograniczaniu skutków antropopresji i szkodnictwa w lasach,d) zwalczaniu inwazyjnych obcych gatunków roślin zagrażających ekosystemom leśnym, a zwłaszcza lokalnym populacjom rodzimych gatunków.W celu zebrania prognostycznych materiałów o występowaniu potencjalnie groźnych dla lasu owadów prowadzone będą jesienne poszukiwania szkodników sosny w ściółce. Monitorowanie występowania brudnicy mniszki i nieparki prowadzone będzie z wykorzystaniem pułapek feromonowych. Kontrola populacji kornika drukarza odbywać się będzie poprzez wystawienie pułapek feromonowych, jak również za pomocą pułapek klasycznych. Jako pułapki klasyczne wykorzystane zostaną głównie osłabione świerki (np. wiatrowały, drzewa z obłamanym wierzchołkiem, itp.). Planuje się również sukcesywne usuwanie części drzew zasiedlonych przez korniki. W drzewostanach dębowych zagrożonych silnymi żerami foliofagów zostaną wystawione pułapki feromonowe na zwójki dębowe oraz będą zastosowane opaski lepowe na piędzika przedzimka.W celu zminimalizowania uszkodzeń młodych drzew przez jeleniowate w uprawach i młodnikach planuje się stosowanie zabezpieczeń chemicznych oraz mechanicznych. Zabezpieczenie chemiczne poprzez coroczne smarowanie repelentami planuje się wykonać na powierzchni 5,89 ha, a zabezpieczenie coroczne mechaniczne młodników poprzez zakładanie osłonek plastikowych na powierzchni 0,77 ha, jak również i oszyjków na powierzchni 0,53 ha. Zaplanowano ogrodzenie siatką uprawy o powierzchni 0,34 ha, która zostanie założona w miejscu, w którym drzewostan został uszkodzony przez silne żery kornika drukarza. W związku z nieprzydatnością ogrodzeń dawnych upraw leśnych, które spełniły już swoją rolę, planuje się je rozebrać na długości 1250 m. Niezbędna będzie także coroczna konserwacja istniejących ogrodzeń polegająca na naprawie siatki i przybiciu żerdzi na długości około 1080 m.W związku z brakiem czytelności oznakowania granic działek leśnych Skarbu Państwa spowodowanych postępującym ich zarastaniem, konieczne jest usunięcie roślinności drzewiastej i krzewiastej na ich granicach lub oznakowanie obszaru za pomocą tablic. Odtworzenie czytelności granic ułatwi prowadzenie nadzoru, a tym samym powinno znacząco wpłynąć na ograniczenie szkodnictwa w lasach oraz na ograniczenie nadmiernej ich penetracji. Działanie to planuje się wykonać na długości około 1500 m.Zadania Biebrzańskiego Parku Narodowego z zakresu hodowli lasu w latach 2015-2017 polegać będą głównie na prowadzeniu prac odnowieniowych i pielęgnowaniu lasu.W obwodzie ochronnym Trzyrzeczki planuje się na powierzchni 1,92ha regulację składu gatunkowego drzewostanów z dużym udziałem osiki (Populus tremula) w celu przyśpieszenie optymalizacji składu gatunkowego i poprawy struktury i funkcji (m.in. poprzez zwiększenie ilości martwego drewna) siedliska grądu subkontynentalnego Tilio-Carpinetum (siedliska przyrodniczego 9170) poprzez powalanie bądź wycinanie pojedynczych drzew osiki (po indywidualnej zgodzie dyrektora Parku) i pozostawianie do naturalnego rozkładu na miejscu. We wskazanych w poz. 1w zał. nr 2 w części II.A. wydzieleniach, od 2001 r. realizowana była gniazdowo przebudowa drzewostanów na łącznej powierzchni ok. 10ha. Drzewostan w pozostałej części wskazanych pododdziałów obecnie jest w wieku powyżej 60 lat, w którym w I piętrze jest znaczny udział osiki, pojedynczo spotyka się dęby, jesiony, klony, natomiast w II piętrze przeważa grab bądź klon. Również w odnowieniu liczny jest udział graba, osiki i klonu, dębu niewielki. Mimo właściwej charakterystycznej kombinacji gatunków runa, stan ochrony grądu (jako siedliska przyrodniczego 9170) na tych stanowiskach jest zły bądź niewłaściwy z uwagi na brak martwego drewna. Wycięcie lub powalenie pojedynczych drzew osiki i pozostawienie na miejscu do naturalnego rozkładu z jednej strony ułatwiłoby wzrost grabu i klonu z II piętra drzew, z drugiej strony przyśpieszyłoby poprawę struktury i funkcji tego ekosystemu poprzez przyśpieszenie wzrostu udziału martwego drewna.W obwodzie ochronnych Tajno na powierzchni, na której drzewostan z dominacją świerka został uszkodzony przez silne żery kornika drukarza planuje się melioracje agrotechniczne i odnowienie lasu poprzez dolesienie luk. W celu dostosowania składu gatunkowego drzewostanu do siedliska planuje się wysadzenie sadzonek drzew: dębu, lipy, grabu oraz krzewów głogu, kaliny, trzmieliny na powierzchni 0,34 ha. W związku z możliwością wystąpienia niewystarczającej udatności upraw przewiduje się również ich uzupełnienie sadzonkami drzew - dębu, lipy, wiązu, graba w ramach poprawek na powierzchni 0,16 ha.Niezbędne zabiegi hodowlane, dotyczące pielęgnowania: upraw, młodników, drągowin, nasadzeń, wykonane będą w ramach: pielęgnacji gleby w uprawach (wykaszanie roślinności zielnej) na powierzchni 36,64 ha, pielęgnacji gleby w remizach i oszyjkach (wykaszanie roślinności zielnej i usuwanie odrostów) na powierzchni 9,62 ha, czyszczeń wczesnych na powierzchni 6,12 ha oraz czyszczeń późnych na powierzchni 8,14 ha. Potrzeba taka wynika z niedostatecznej jeszcze jakości upraw i młodników. Cięcia stabilizujące drzewostan, planowane do realizacji w ramach trzebieży wczesnych i późnych, które będą miały na celu uzyskanie umiarkowanego zwarcia drzewostanów, zwiększenie ich różnorodności gatunkowej, a co za tym idzie zwiększenie ich odpornością na czynniki biotyczne i abiotyczne. W ramach cięć stabilizujących drzewostan w latach 2015-2017 planuje się pozyskać ogółem 8025 m³ drewna, w tym 6755 m³ drewna iglastego i 1270 m³ liściastego (łącznie z cięciami sanitarnymi). Z powyższej masy 215 m³ to drobnica, a 7810 m³ to grubizna. Zdecydowaną większość masy grubizny stanowić będzie sosna 5868 m³.Trzebieże będą prowadzone głównie w drzewostanach iglastych od II do IV klasy wieku, będących monokulturami sosnowymi I generacji na siedliskach boru świeżego i boru mieszanego świeżego. Będą one miały charakter trzebieży pilnych i trzebieży w przegęszczeniach. Zabieg ten przeprowadzony będzie głównie w przegęszczonych drzewostanach sosnowych, w których przyrostowi drzew na wysokość nie towarzyszy wzmocnienie strzał koron i systemów korzeniowych, przez co narażone są one na czynniki abiotyczne (okiść, wiatrołomy) oraz czynniki biotyczne (szkodniki pierwotne i wtórne drzewostanów iglastych, patogeny grzybowe) ponadto w celu poprawy warunków świetlnych dla rozwoju podszytów i podrostów. Przewiduje się wykonanie regulacji składu gatunkowego oraz zagęszczenia drzew w ramach trzebieży wczesnej na powierzchni 15,79 ha i trzebieży późnej na powierzchni 239,31 ha.W ramach przeciwdziałania szkodom powodowanym w drzewostanach przez owady i grzyby zagrażające trwałości lasu planuje się korowanie drewna leżącego, usuwanie z drzewostanów drzew opanowanych przez owady i grzyby (Scolytinae, Geometridae, Tortricidae, Armillaria sp., Heterobasidion annosum) oraz ścinanie wybranych ewentualnych wiatro- i śniegołomów stanowiących zagrożenie bezpieczeństwa osób odwiedzających Park. W związku z tym, że martwe drewno pełni bardzo istotną rolę w ekosystemach leśnych w celu zwiększenia jego udziału w lesie, minimum 25% drzew spośród opanowanych przez owady, grzyby oraz ewentualnych wiatro- lub śniegołomów pozostawionych będzie na miejscu do naturalnego rozpadu. W celu wykluczenia negatywnego wpływu realizowanych zabiegów ochronnych na sukces lęgowy ptaków w ekosystemach leśnych, cięcia pielęgnacyjne z wyjątkiem cięć wczesnych oraz odsłonięcie bądź oznakowanie granic leśnych, będą prowadzone poza sezonem lęgowym ptaków, czyli w okresie od 2 stycznia do końca lutego i od 16 sierpnia do końca grudnia, a w oddziałach położonych w bliskim sąsiedztwie drzewostanów lęgowych żurawia w okresie od 2 stycznia do 20 lutego i od 16 sierpnia do końca grudnia; zaś w oddziałach w bliskim sąsiedztwie drzewostanów lęgowych dzięcioła białogrzbietego w okresie od 2 stycznia do końca stycznia i od 16 sierpnia do końca grudnia. W dwóch ostatnich przypadkach dopuszcza się możliwość prowadzenia cięć pielęgnacyjnych w drzewostanach sosnowych, po indywidualnej zgodzie dyrektora Parku, do 20 lutego w sytuacji zaistnienia konieczności uzupełnienia zimowej bazy żerowej dla łosi poprzez pozostawienie wierzchołków i części gałęzi ściętych drzew na miejscu. W celu ochrony ekosystemów leśnych i rodzimych gatunków flory przed ekspansją obcych gatunków roślin planuje się ich stopniowe usuwanie, w tym: niecierpka drobnokwiatowego (Impatiens parviflora), łubinu trwałego (Lupinus polyphyllus), dębu czerwonego (Quercus rubra), czeremchy amerykańskiej (Padus serotina), robinii akacjowej (Robinia pseudoacacia), klonu jesionolistnego (Acer negundo), tawliny jarzębolistnej (Sorbaria sorbifolia), tawuły (Spiraea sp.) oraz winobluszczu pięciolistkowego (Parthenocissus quinquefolia) podczas prowadzenia przebudowy oraz innych działań ochronnych w ekosystemach leśnych. Zwalczanie robinii akacjowej jest bardzo trudne, dlatego też planuje się przeprowadzenie na 2 powierzchniach próbnych eksperymentu zwalczania robinii – na jednej poprzez ścinanie na wysokości 1 m powyżej gruntu i na drugiej poprzez okorowywanie większych osobników i kilkukrotne w sezonie wegetacyjnym usuwanie odrostów w celu sprawdzenia efektywności tych metod zwalczania. Po wykonaniu eksperymentu i potwierdzeniu lepszej skuteczności jednej z ww. metod Park przystąpi do usuwania wskazanych w zadaniach stanowisk robinii.W obwodzie ochronnym Tajno oraz w obwodzie ochronnym Osowiec zaplanowano regulację składu gatunkowego w drzewostanach z przewagą sosny zwyczajnej Pinus sylvestris na siedliskach grądowych poprzez usuwanie pojedynczych sosen (nie więcej niż 10% jej miąższości w ciągu roku), z zachowaniem liściastego podszytu, podrostu i dolnego piętra drzew oraz pozostawieniem martwego drewna. Zabieg ten ma na celu wspomaganie rozwoju  gatunków drzew liściastych, przede wszystkim klonu zwyczajnego, dębu szypułkowego, grabu zwyczajnego, lipy drobnolistnej, które obecnie występują w tych drzewostanach, niejednokrotnie obficie, w warstwie krzewów lub podokapowej.Planuje się realizacje czynnej ochrony cennych siedlisk naziemnych grzybów zlichenizowanych (tradycyjnie zwanych porostami), w których występują gatunki wymienione w załączniku V Dyrektywy siedliskowej i w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 lipca 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących grzybów objętych ochroną – przede wszystkim porosty z rodziny Cladoniaceae. Unikalnym przyrodniczo gatunkiem jest chrobotek alpejski Cladonia stellaris, który zamiera w całej Polsce w szybkim tempie. Obszar Biebrzańskiego Parku Narodowego jest istotną ostoją krajowej populacji tych ginących organizmów. W Dolnym Basenie doliny Biebrzy wykształciły się synuzja porostów na siedlisku w typie boru suchego. Jest ono optymalne dla występowania porostów naziemnych ze względu na ubogość podłoża i odpowiednie nasłonecznienie. Większość tych siedlisk w okresie powojennym została zalesiona sosną. Spowodowało to limitację dopływu światła do podłoża i jego wzbogacenie w biogeny w wyniku opadu i rozkładu martwej materii organicznej (martwego igliwia, gałęzi, pni oraz całych drzew). Miejscowo wprowadzono także brzozę brodawkowatą jako tzw. przedplon w celu użyźnienia podłoża. Wskutek tych działań siedliska dogodne do zasiedlenia przez porosty naziemne zostały przekształcone w sposób niekorzystny dla ich wymagań ekologicznych. Obecnie, w miejscach występowania synuzjów porostów, zwiększa się zauważalnie stopień sukcesji roślin zielnych oraz mchów. Wzrasta także zwarcie koron drzew, powodując zacienienie.W celu utrzymania siedlisk porostów naziemnych oraz zwiększenia areału siedliska do potencjalnego zasiedlenia przez porosty zaplanowano: (1) selektywne usunięcie sosny zwyczajnej, zebranie martwej materii organicznej (gałęzie, pnie, całe leżące drzewa) z całości powierzchni przewidzianych do wykonania zabiegów, a w sąsiedztwie synuzjów najbardziej zagrożonych sukcesją ręczne wygrabianie ściółki. Ścięte sosny będą pozostawiane na skraju powierzchni w celu zwiększenia zimowej bazy pokarmowej dla łosi. Skutkiem wykonanych zabiegów będzie odpowiednie doświetlenie podłoża, co umożliwi inicjację naturalnych odnowień sosnowych, stanowiących ważne źródło diety zimowej łosi. (2) selektywne usunięcie brzozy brodawkowatej oraz zebranie z całości powierzchni martwej materii organicznej (butwiejących liści oraz gałęzi). W rezultacie zostaną odtworzone optymalne warunki siedliskowe dla porostów naziemnych poprzez wzrost dopływu światła do podłoża oraz jego zubożenie. Wnioskowane działania planowane są do realizacji przed sezonem zimowym 2015 r. oraz 2016-2017 r. Na powierzchniach objętych zabiegami prowadzony będzie coroczny monitoring ich efektów oraz ewentualne usuwanie pojawiających się gatunków inwazyjnych, tj. dębu czerwonego Quercus rubra, robinii akacjowej Robinia pseudoaccacia oraz czeremchy amerykańskiej Padus serotina.W ramach projektu LIFE13 NAT/PL/000050 „Renaturyzacja sieci hydrograficznej w Basenie Środkowym doliny Biebrzy. Etap II” będą realizowane działania z zakresu gospodarki wodnej na Kanale Kapickim, tj. remont zastawki, budowa przetamowań i uzupełnienie korony grobli. Działania te poprawią warunki uwilgotnienia siedlisk w sąsiedztwie Kanału. Planowana jest także budowa infrastruktury turystycznej w celu ograniczenia negatywnego oddziaływania ruchu turystycznego na stan siedlisk i gatunków flory i fauny. Działania będą realizowane w obwodzie ochronnym Kapice.W okolicy Carskiej Drogi w Dolnym Basenie doliny Biebrzy planowana jest budowa 2 parkingów leśnych, które przyczynią się do lepszej organizacji zmotoryzowanej turystyki w tej części Biebrzańskiego Parku Narodowego. Aktualnie na ok. 30-kilometrowym odcinku Carskiej Drogi znajduje się tylko 1 zorganizowany parking leśny. Turyści zwykle parkują na poboczach drogi lub zjazdach na boczne drogi. Planowane jest urządzenie 2 zorganizowanych miejsc postoju z podstawową infrastrukturą (utwardzone, aczkolwiek przepuszczalne dla wody opadowej podłoże, ogrodzenie, wiata, stół z ławami). Ich wygląd zostanie zaprojektowany przez architekta krajobrazu tak, by harmonizował z otoczeniem Carskiej Drogi. Zostaną wykorzystane lokalne materiały budowlane (w tym drewno i kamień polny do utwardzenia podłoża).Ekosystemy nieleśne torfowisk biebrzańskich, to w większości zbiorowiska półnaturalne, które w przeszłości były ekstensywnie użytkowane, tj. wykaszane na siano bądź ściółkę, lokalnie także wypasane. Do lat 80. ubiegłego wieku były one wykaszane ręcznie, a skoszone siano najczęściej składano w stogi, które wywożono z łąk zimą, po zamarzniętym gruncie. Ukształtowane zostały w ten sposób zbiorowiska roślinne będące siedliskami licznych cennych gatunków flory, bezkręgowców oraz miejscem gniazdowania unikalnych zespołów ptaków, zwłaszcza ptaków siewkowych, takich jak: rycyk (Limosa limosa), dubelt (Gallinago media), kszyk (Gallinago gallinago), kulik wielki (Numenius arquata), czajka (Vanellus vanellus), krwawodziób (Tringa totanus) i batalion (Philomachus pugnax), ponadto wodniczka (Acrocephalus paludicola), derkacz (Crex crex), kropiatka (Porzana porzana), sowa błotna (Asio flammeus), cietrzew (Tetrao tetrix) oraz błotniaki: łąkowy (Circus pygargus), stawowy (Circus aeruginosus) i zbożowy (Circus cyaneus). Są one również żerowiskiem orlika grubodziobego (Aquila clanga). Na większości obszaru doliny Biebrzy w granicach Parku z powodu trudnej dostępności i zbyt dużego uwilgotnienia siedlisk zaprzestano rolniczego użytkowania torfowisk w końcu lat 80. ubiegłego wieku. Zaprzestanie rolniczego użytkowania uruchomiło proces sukcesji w kierunku zbiorowisk leśnych. Zarastanie ekosystemów nieleśnych krzewami, drzewami oraz trzciną stanowi zagrożenie dla wielu zbiorowisk roślinnych i związanych z nimi gatunków flory i fauny, a zwłaszcza awifauny. W celu poprawy stanu nieleśnych zbiorowisk torfowiskowych i siedlisk związanych z nimi gatunków w połowie lat 90 ubiegłego wieku Park rozpoczął usuwanie krzewów, drzew i ich podrostów oraz wykaszanie w ramach ochrony czynnej, ekosystemów nieleśnych na powierzchni 500-600 ha. Ponadto Park udostępniał ekosystemy nieleśne w użytkowanie indywidualnym rolnikom w ramach sprzedaży biomasy (siana). W latach 1999-2004 w celu poprawy stanu siedlisk lęgowych ptaków siewkowych i batalionów realizowano ręczne wykaszanie z usuwaniem skoszonej biomasy na powierzchni 46 ha łąk w ramach projektu „Batalionowa Łąka – ochrona bioróżnorodności otwartych terenów bagiennych na obszarze BbPN” realizowanego przez Towarzystwo Biebrzańskie i WWF Polska we współpracy z Parkiem. Po zakończeniu ww. projektu Park kontynuował rozpoczęte w ramach projektu działania ochronne na gruntach Skarbu Państwa, na powierzchni 21 ha, a od 2007, do 2010 r. kontynuował je w ramach zobowiązania rolnośrodowiskowego. Park w latach 2007-2010 wykaszał 377 ha ekosystemów nieleśnych w ramach dopłat bezpośrednich, w tym na 217 ha realizował pakiety programu rolnośrodowiskowego.Rozmiar ww. działań podejmowanych przez Park daleko nie zaspokajał potrzeb w zakresie ochrony czynnej ekosystemów nieleśnych Parku. W związku z powyższym w 2009 r. Park rozpoczął proces wydzierżawiania gruntów Skarbu Państwa rolnikom, bądź innym podmiotom w celu ich użytkowania zgodnego z wymogami siedlisk lub gatunków tam występujących. W latach 2009-2011 wydzierżawiono bądź oddano w użytkowanie w ramach porozumień ponad 14 tys. ha gruntów (jest to powierzchnia ewidencyjna wydzierżawionych działek). Na wydzierżawionych gruntach, dzierżawcy realizowali zabiegi odkrzaczania, usuwania drzew i ich podrostów oraz wykaszania, najczęściej specjalistycznym sprzętem mechanicznym (ratrakami). Po odkrzaczeniu wydzierżawionego obszaru i dwu- lub kilkukrotnym skoszeniu uzyskano ponownie otwarty charakter ekosystemów nieleśnych doliny Biebrzy, a tym samym poprawę stanu siedlisk wielu gatunków ptaków siewkowych i wodniczki. W przypadku wodniczki stwierdzono również wzrost powierzchni siedliska zajętego przez ten gatunek. Jednakże, obok pozytywnych efektów działań ochronnych na obszarach dzierżawionych, tj. zahamowania sukcesji w kierunku zbiorowisk leśnych oraz poprawy stanu siedlisk niektórych gatunków ptaków, wstępne wyniki monitoringu wpływu wykaszania ratrakami na roślinność wskazały na niekorzystne zmiany w strukturze roślinności (zanik struktury kępowo-dolinkowej), ustępowanie rzadkich gatunków flory m.in. tj.: gnidosz królewski (Pedicularis sceptrum-carolinum), konietlica syberyjska (Trisetum sibiricum). W związku z tym w latach 2013-2014 w celu zminimalizowania negatywnego oddziaływania na siedlisko ograniczono obszar i częstotliwość użytkowania torfowisk w ramach wspomnianych wyżej umów dzierżawy (do 327 ha mechowisk i 3500 ha pozostałych siedlisk rocznie). Ograniczenie częstotliwości koszenia mechowisk realizowano poprzez wykaszanie w danym roku 25-50% powierzchni działki, przy czym w kolejnych latach na innym jej fragmencie, tak by w cyklu co najmniej 4-letnim cała działka rolna została wykoszona. Dodatkowo na obszarze występowania siedliska 7230 zwiększono udział koszenia ręcznego.Ponieważ koszenia mają głównie na celu powstrzymanie zarastania danego obszaru przez krzewy, drzewa i trzcinę, ich częstotliwość powinna być dostosowana do natężenia tego zagrożenia w danym miejscu. W trakcie prac prowadzonych nad projektem Planu Zadań Ochronnych dla obszarów Natura 2000 SOO Dolina Biebrzy i OSO Ostoja Biebrzańska zagrożenie to zostało zidentyfikowane, co pozwoliło zróżnicować natężenie zabiegów i dostosować je do warunków panujących na każdym obszarze. Również planowane pakiety programu rolnośrodowiskowego na lata 2015-19 pozwalają na większą elastyczność w wyborze częstotliwości koszenia. Dlatego w zadaniach ochronnych na lata 2015-17 zaplanowano koszenie od 10 do 90% każdej powierzchni.Stan zachowania znacznej części mechowisk (siedliska 7230) w Basenie Dolnym jest nadal niezadowalający z uwagi na znaczny udział ekspansywnych gatunków roślin zielnych trzciny, kępowych turzyc - sztywnej (Carex elata) i tunikowej (C. appropinquata) oraz pokrycie warstwy mszystej < 40%; części - właściwy (FV). W celu poprawy lub utrzymania istniejącego stanu torfowisk zasadowych występujących w Basenie Dolnym doliny na obszarach wydzierżawionych planuje się ich ręczne lub mechaniczne koszenie 10-50% powierzchni obszaru w danym roku wraz z usunięciem biomasy. W związku z tym, że zasięg tego siedliska pokrywa się z występowaniem wodniczki, gatunku globalnie zagrożonego w celu umożliwienia wyprowadzenia powtórzonych lęgów wodniczki, wykaszanie tych siedlisk powinno rozpoczynać się po 15 sierpnia. Na obszarze wykorzystywanym przez łosia w trakcie bukowiska (ostoje łosia) koszenie jest możliwe do 10 listopada, z wyłączeniem z działań ochronnych okresu od 25 sierpnia do 10 października.Dotychczasowe działania ochronne Parku oraz dzierżawców gruntów Skarbu Państwa koncentrowały się głównie w Basenach Dolnym i Środkowym doliny Biebrzy, tymczasem najcenniejsze i najlepiej wykształcone w dolinie Biebrzy nieleśne siedliska przyrodnicze z zał. I Dyrektywy Siedliskowej - mechowiska na zasadowych torfowiskach przepływowych (7230) występują w Basenie Górnym. Torfowiska te w przeszłości były bardzo ekstensywnie wypasane (0.1 DJP na ha) lub koszone ręcznie. Pod koniec lat 80 ubiegłego stulecia zaniechano ich użytkowania. Nieużytkowane od kilkudziesięciu lat siedlisko zarasta z różną intensywnością brzozą i wierzbami. Z uwagi na dużą wrażliwość na ugniatanie, dobrze wykształconej warstwy mszystej i torfów mechowiskowych budujących złoże torfowe oraz występujących tam gatunków roślin, w celu poprawy stanu zachowania siedliska 7230 planuje się ręczne wycięcie krzewów, drzew i ich podrostów na powierzchni ok. 50 ha gruntów Skarbu Państwa oraz koszenie ręczne (w tym odrostów po wyciętych drzewach i krzewach) z usunięciem skoszonej biomasy na powierzchni ok. 100 ha. W związku z tym, że na większości mechowisk w Basenie Górnym występuje lipiennik Loesela (Liparis Loesela), na niektórych również skalnica torfowiskowa (Saxifraga hirculus), gatunki, których nasiona wysiewają się późno, koszenie planuje się realizować w terminie od 15 sierpnia do 15 listopada, z częstotliwością koszenia co 5 lat, w celu zapewnienia możliwości wysiania się ich nasion. W latach 2015-2017 działania te planowane są do realizacji w ramach projektu LIFE11/NAT/PL 000422 „Ochrona siedlisk mokradłowych doliny Górnej Biebrzy” współfinansowanego z mechanizmu finansowego LIFE Komisji Europejskiej oraz NFOŚiGW. Ręczne koszenie mechowisk w terminie od 15 sierpnia do 15 listopada, z częstotliwością koszenia co 5 lat, planuje się również na mechowiskach na gruntach Skarbu Państwa na stanowisku lipiennika Loesela (Liparis loeseli) w Basenie Dolnym, w obrębie ewidencyjnym Szorce. Działanie to planuje się zrealizować w ramach umów dzierżawy. Działania zaplanowane na obszarze ochronny czynnej w poz. 4 w zał. nr 2 w części IIB - koszenia, wypas, odkrzaczanie już w niewielkim zakresie - mają na celu poprawę lub utrzymanie stanu pozostałych siedlisk przyrodniczych (m.in. łąk trzęślicowych, półnaturalnych łąkach świeżych i wilgotnych, murawach ciepłolubnych i bliźniczkowych), oraz siedlisk gatunków, zwłaszcza ptaków siewkowych, wodniczki, cietrzewia oraz żerowisk orlika krzykliwego i grubodziobego. W ramach projektu LIFE13 NAT/PL/000050 zaplanowano wykup gruntów prywatnych i innej własności w celu realizacji ochrony łąk trzęślicowych, wilgotnych i szuwarów wielkoturzycowych. Przedmiotowe siedliska stanowią niezwykle cenne ostoje bioróżnorodności. Są to ekosystemy półnaturalne, których otwarty charakter wymaga ekstensywnego użytkowania i odpowiedniego uwodnienia siedliska. Zachowanie tych siedlisk jest bardzo ważne zarówno z punktu widzenia ochrony związanych z tymi siedliskami gatunków ptaków, a także innych organizmów. Istotnym zagrożeniem dla tych siedlisk na gruntach prywatnych są przeprowadzane nielegalnie melioracje. Wykup tych gruntów zmniejszy się do minimum ryzyko takich działań i wykonanie zabiegów ochronnych, tj. odkrzaczanie czy też koszenia. Wykup gruntów umożliwi zniwelowanie potencjalnych niedogodności i konfliktów związanych z podniesieniem wód gruntowych i ewentualnym wystąpieniem zalewów, a także pozwoli na ekstensywne użytkowanie siedlisk przyrodniczych, zgodne z celami ich ochrony.Gatunki inwazyjne stanowią jedno z najważniejszych zagrożeń dla różnorodności biologicznej, zaraz po utracie siedlisk. Problem gatunków inwazyjnych w Biebrzańskim Parku Narodowym jest już zagrożeniem realnym. Obserwowane są zmiany w zbiorowiskach roślinnych na skutek wkraczających gatunków obcego pochodzenia, np. amerykańskiego derenia rozłogowego, który wypiera rodzime gatunki wierzb. W celu przeciwdziałania niekorzystnym zmianom w siedliskach gatunków i w siedliskach przyrodniczych na skutek ekspansji inwazyjnych gatunków obcych zostały zaplanowane działania mające na celu ograniczenie ich występowania w dolinie Biebrzy poprzez likwidację poszczególnych stanowisk, jak też poprzez edukację społeczności lokalnej. W pierwszej kolejności będą podejmowane działania, których skuteczność została już potwierdzona. Inne np. usuwanie robinii akacjowej – jedynie eksperymentalnie na niewielkich powierzchniach. W celu ochrony ekosystemów nieleśnych i rodzimych gatunków flory przed ekspansją obcych gatunków roślin planuje się stopniowe usuwanie z miejsc najcenniejszych przyrodniczo, m.in.: kolczurki klapowanej (Echinocystis lobata), wierzby kaspijskiej (Salix acutifolia) i wierzby gruczołowatej (Salix cordata), słonecznika bulwiastego (Helianthus tuberosus), derenia rozłogowego (Cornus sericea).III. W obszarze ochrony krajobrazowejW celu zapewnienia ochrony borów i lasów bagiennych (siedliska przyrodniczego 91D0) będących własnością prywatną, planuje się ich wykup bądź kompensacje za zmniejszenie pozyskania drewna (poz.1). Zadanie planowane jest do realizacji w ramach projektu LIFE11/NAT/PL 000422 „Ochrona siedlisk mokradłowych doliny Górnej Biebrzy” współfinansowanego z mechanizmu finansowego LIFE Komisji Europejskiej oraz NFOŚiGW, w obwodzie ochronnym Trzyrzeczki na obszarze realizacji projektu.W celu ochrony ekosystemów leśnych, nieleśnych i rodzimych gatunków flory i fauny przed ekspansją obcych gatunków roślin i zwierząt planuje się usuwanie, m.in.: niecierpka drobnokwiatowego (Impatiens parviflora) oraz kolczurki klapowanej (Echinocystis lobata), słonecznika bulwiastego (Helianthus tuberosus), nawłoci kanadyjskiej (Solidago canadensis) i norki amerykańskiej (Neovision vision).W związku z tym, że ponad połowa gruntów w Basenie Górnym w granicach BbPN jest własnością prywatną, znacząca większość torfowisk zasadowych (siedliska 7230) pozostaje w rękach prywatnych. W celu zapewnienia możliwości realizacji ich ochrony planuje się wykup mechowisk lub zawarcie umów cywilnoprawnych z właścicielami gruntów prywatnych lub innej własności, pozwalających na realizację ich ochrony poprzez wycięcie krzewów, drzew i ich podrostów oraz koszenie ręczne z usunięciem biomasy. W latach 2015-2017 w ramach realizacji projektu LIFE11/NAT/PL 000422 „Ochrona siedlisk mokradłowych doliny Górnej Biebrzy” współfinansowanego z mechanizmu finansowego LIFE Komisji Europejskiej oraz NFOŚiGW, planuje się wykupić ponad 100 ha. Ponadto, w miarę pojawiających się możliwości, wykup gruntów prywatnych, na których występuje siedlisko przyrodnicze 7230 będzie realizowany w ramach prawa pierwokupu.W ramach innych zadań wynikających ze specyfiki Parku zaplanowano: modernizację jazu na rzece Ełk, rozbudowę węzła urządzeń wodnych Modzelówka wraz z budową przepławek (3 szt.), udrożnienie koryta rzeki Ełk, budowę przeprawy w postaci przepustu niskowodnego melioracyjnego wraz z brodem. Działania te mają na celu poprawę uwilgotnienia i zahamowanie degradacji siedlisk hydrogenicznych w Basenie Środkowym doliny Biebrzy a realizowane będą w ramach projektu LIFE13 NAT/PL/000050 „Renaturalizacja sieci hydrograficznej w Basenie Środkowym doliny Biebrzy. Etap II”. Działania będą realizowane w granicach Biebrzańskiego Parku Narodowego i w jego otulinie. W efekcie nastąpi skierowanie większej ilości wód do tzw. Martwego Ełku. Przywrócenie przepływu przyczyni się do podniesienia poziomu wód gruntowych i ograniczenia mineralizacji siedlisk hydrogenicznych w Basenie Środkowym. W ramach tego projektu planuje się także wykup gruntów prywatnych i innej własności w celu minimalizacji prawdopodobieństwa wystąpienia konfliktów z właścicielami gruntów po osiągnięciu planowanych celów projektu (zwiększeniu uwodnienia siedlisk w sąsiedztwie koryta rzeki Ełk) oraz przeprowadzenia działań ochronnych (odkrzaczania, koszenia,).W przypadku powstania zatorów na skutek zarastania roślinnością i prowadzących do letnich zalewów na łąkach prywatnych użytkowanych gospodarczo (zagrożenia powodziowego) dopuszcza się możliwość ręcznego koszenia roślin w ciekach i rowach wraz z jej usunięciem z cieku w celu likwidacji przetamowań i obniżenia poziomu wody do umożliwiającego zbiór siana z łąk, pod warunkiem, że rolnicy, Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych lub spółki wodne występujące o uzyskanie zgody na prace utrzymaniowe przedstawią projekt robót wraz z Oceną Oddziaływania na Środowisko. Wnioski te będą rozpatrywane indywidualnie, a każda decyzja o wykoszeniu będzie podejmowana przez Dyrektora Parku W celu ochrony zagrożonych wyginięciem gatunków roślin i zwierząt oraz siedlisk przyrody planowane są wykupy gruntów prywatnych i innej własności na terenie Parku i na obszarach przyległych. Umożliwi to sprawne powadzenie zadań ochronnych, eliminację niekontrolowanej penetracji i działań sprzecznych z celami ochrony przyrody.IV. W zakresie ochrony czynnej i krajobrazowej gatunków roślin i zwierzątW ramach ochrony gatunków roślin na obszarze ochrony czynnej i ochrony krajobrazowej zaplanowano działania ochronne zmierzające do poprawy stanu siedliska 5 gatunków z zał. II Dyrektywy Siedliskowej, będących przedmiotami ochrony obszaru Natura 2000 PLH200008 Dolina Biebrzy: lipiennika Loesela Liparis loeselii, skalnicy torfowiskowej Saxifraga hirculus, sasanki otwartej Pulsatilla patens i leńca bezpodkwiatkowego Thesium ebracteatum oraz obuwika Cypripedium calceolus, ponadto niebielistki trwałej (Swertia perennis), sasanki łąkowej (Pulsatilla pratensis) i ozorki zielonej (Coeglossum viride).Biebrzańskie populacje lipiennika Loesela stanowią ponad połowę krajowych zasobów tego gatunku, tym niemniej stan siedliska na większości jego stanowisk jest niewłaściwy (w przypadku 77% stanowisk), głównie z powodu zarośnięcia siedliska krzewami i drzewami, ponadto na części stanowisk także z powodu niewłaściwego stanu uwodnienia. W celu poprawy stanu siedliska i perspektyw zachowania gatunku konieczna jest realizacja działań wskazanych w zał. nr 3 w części I.A w poz. 6 i w części II.A w poz. 4. W związku z tym, iż skalnica torfowiskowa występuje na tych samych stanowiskach co lipiennik Loesela realizacja działań ochronnych zaplanowanych w celu poprawy stanu ochrony lipiennika Loesela powinna również zapewnić poprawę stanu ochrony skalnicy. W latach 2015-2017 działania te będą realizowane w ramach projektu LIFE11/NAT/PL 000422 „Ochrona siedlisk mokradłowych doliny Górnej Biebrzy” współfinansowanego z mechanizmu finansowego LIFE Komisji Europejskiej oraz NFOŚiGW. Zarastanie drzewami i krzewami wyniesień mineralnych powoduje niekorzystne dla obuwika pospolitego (Cypripedium calceolus) i innych rzadkich gatunków flory zmiany warunków świetlnych i wodnych, skutkujące spadkiem kondycji osobników (obniżony poziom kwitnienia, owocowania i rozrodczości w populacjach), zmniejszeniem liczebności lub całkowitym zanikiem ich populacji. W celu poprawy stanu siedliska obuwika i zwiększenia szans zachowania w latach 2012-2014 usunięto część drzew i krzewów na stanowiskach gatunku. W latach 2015-2017 planuje się wycinanie kolejnych drzew zacieniających stanowiska gatunku oraz usuwanie odrośli po wyciętych drzewach i krzewach w celu utrzymania efektu prześwietlenia uzyskanego w latach poprzednich. Stan zachowania leńca bezpodkwiatkowego (Thesium ebracteatum) i sasanki otwartej (Pulsatilla patens) na części stanowisk jest niezadawalający z powodu zarastania przez gatunki ekspansywne oraz zacieniania przez drzewa i krzewy. Zaproponowane zabiegi zapewnią utrzymanie bądź poprawę stanu zachowania tych gatunków. W celu ochrony osobników sasanek łąkowej i otwartej rosnących na poboczu Carskiej Drogi przed niszczeniem w trakcie wykaszania pobocza zalecono użycie sprzętu nieniszczącego struktury gleby.W celu utrzymania populacji goryczuszki gorzkawej (Gentianella amarella) i poprawy stanu jej siedlisk na jednym z trzech znanych stanowiskach tego gatunku w Biebrzańskim Parku Narodowym zaplanowano koszenie ręczne raz na 2 lata po zakończeniu okresu kwitnienia. Na dwóch pozostałych stanowiskach tego gatunku w Parku, zaplanowano usunięcie krzewów i podrostu drzew oraz koszenie ręczne raz na 2 lata po zakończeniu okresu kwitnienia.W celu utrzymania zanikającej populacji ozorki zielonej (Coeloglossum viride) rosnącej w płacie murawy bliźniczkowej, której liczebność z kilkudziesięciu osobników w latach 90. ubiegłego wieku, spadła do kilku w ostatnich latach, planuje się wypas kóz lub owiec w maju i w sierpniu oraz koszenie ręczne z usunięciem biomasy w okresie 20 września – 30 października. Zabiegi te przyczynią się do poprawy stanu siedliska ozorki i zmniejszenia udziału bliźniczki psiej trawki (Nardus stricta).W celu poprawy stanu siedliska niebielistki trwałej (Swertia perennis) zaplanowano wycięcie podrostu drzew i krzewów w pierwszym roku prowadzenia zabiegów i wykoszenie roślinności z usunięciem skoszonej biomasy na powierzchni 0,01 ha, a w kolejnych latach usuwanie odrostów i koszenie – 0,35 ha. Niebielistka trwała na terenie Biebrzańskiego Parku Narodowego występuje na 3 stanowiskach (2 populacje). Jedno z nich jest bardzo liczne – kilka tysięcy pędów kwitnących, jednak stan zachowania siedliska jest zły i wymaga wykonania zabiegów ochronnych polegających na wycięciu drzew i wykoszeniu roślinności zielnej wraz ze zbiorem i wywozem biomasy. Drugie stanowisko, na którym zaplanowano zabiegi jest stanowiskiem zanikającym, zachowało się tylko pod linią działową, gdyż pozostała część torfowiska uległa zarośnięciu. Stanowisko w 2012 r. liczyło 5 pędów kwitnących, po przeprowadzeniu działań ochronnych zimą 2012 r., w 2013 r. liczba pędów generatywnych zwiększyła się do 8 sztuk.Niebielistka na Niżu jest ograniczona zaledwie do kilku stanowisk w Polsce wschodniej, dlatego zachowanie każdej, nawet najmniejszej populacji, stanowi ważny element ochrony różnorodności genetycznej tego gatunku w Polsce. Prace niemieckie wskazują, że najlepszą metodą ochrony gatunku jest utrzymanie otwartych przestrzeni torfowisk oraz utrzymanie stabilnych warunków wodnych na względnie wysokim poziomie. W latach 90. XX w. w przydrożnych rowach wzdłuż Carskiej Drogi zidentyfikowano 4 nowe dla nauki taksony zielenic (Oedogonium excitans, O. alternans var. brevicellulare, O. viaticum, Bulbochaete obliqua var. subreticula), 11 innych gatunków zielenic i 2 gatunki złotowiciowców po raz pierwszy znalezionych w Polsce oraz kilka rzadkich w Polsce gatunków, notowanych tylko z nielicznych, rozproszonych stanowisk. W związku z tym, że brzegi rowów porastają olsze, topole i wierzby zacieniające siedliska glonów, zwłaszcza w lecie, w celu poprawy warunków bytowania tych glonów niezbędne jest zmniejszenie zacienienia rowów do 50% obecnego zwarcia drzew i krzewów porastających ich brzegi poprzez usunięcie części z nich. W ramach ochrony gatunków zwierząt na obszarze ochrony czynnej i ochrony krajobrazowej zaplanowano działania ochronne (koszenia, wypas, ewentualnie odkrzaczanie już w niewielkim zakresie) mają na celu poprawę lub utrzymanie stanu siedlisk gatunków, zwłaszcza ptaków siewkowych, wodniczki, cietrzewia, bociana czarnego, bielika oraz żerowisk orlika krzykliwego i grubodziobego, a także monitorowanie stanowisk strzępotka edipusa, prowadzenie hodowli zachowawczej konika polskiego i ośrodka rehabilitacji dzikich zwierząt, działania na rzecz ochrony owadów, łosia, płazów.Ochrona ptaków wodnych i błotnych, ze szczególnym uwzględnieniem ptaków z rzędu siewkowych oparta wyłącznie na utrzymaniu dogodnych siedlisk, tj. koszenie i wypas łąk, jest bardzo potrzebna, ale niewystraczająca. Badania z początku XXI w. wykonane w kolonii lęgowej ptaków siewkowych w Brzostowie wyraźnie pokazały wpływ drapieżnictwa norki amerykańskiej na sukces gniazdowy tych ptaków. Od 2009 r. prowadzone są regularne odłowy tych drapieżników w okolicach Brzostowa, a od 2012 r. powierzchnia odłowów została powiększona dwa razy (powierzchnia Olszowa Droga). Monitoring wykonywanych zabiegów (odłowów) wskazuje, że wpływ norki amerykańskiej na sukces gniazdowy w koloniach ptaków w Basenie Dolnym doliny Biebrzy zmniejszył się, co uzasadnia kontynuację tego działania, gdyż notujemy stały napływ nowych, młodych osobników norki. W celu zmniejszenia tego zagrożenia planowane jest odławianie norki i usypianie, a także wykonywanie odstrzałów redukcyjnych. Ponadto, aby wzmocnić efektywność ochrony kolonii lęgowych niektóre z nich będą ogradzane pastuchem elektrycznym. Zabieg był prowadzony w latach 2012-2014 r. łącznie na powierzchni około 6 ha. W zależności od roku notowano wyższy sukces gniazdowy wewnątrz ogrodzeń niż poza nimi lub był on na zbliżonym poziomie na powierzchniach niegrodzonych i grodzonych.W warunkach Biebrzańskiego Parku Narodowego najważniejszymi zagrożeniami dla trwałości populacji cietrzewia w Dolinie Biebrzy, obok niesprzyjających warunków pogodowych, są presja drapieżnych ssaków, zwłaszcza lisa i jenota oraz zarastanie miejsc rozrodu i aren tokowych po zaprzestaniu ich rolniczego użytkowania. W celu ochrony cietrzewia w Parku planuje się redukcję populacji lisa i jenota oraz kształtowanie siedlisk odpowiednich dla rozrodu cietrzewia.Zmniejszenie presji drapieżników oraz poprawa warunków siedliskowych może wyeliminować najważniejsze czynniki powodujące spadek liczebności populacji cietrzewia. Niestety osiągnęła ona tak niski poziom (około 50 osobników rozproszonych na większym obszarze), że istnieje wątpliwość, czy zdoła się sama odbudować. Dlatego planowane jest podjęcie kolejnych prób zasilenie jej dodatkowymi osobnikami. Byłyby to ptaki będące potomstwem samców pochodzących z populacji biebrzańskiej lub okolicznych (głównie z Mazur), wypuszczane metodą „born to be free”.Jednym z zagrożeń dla orlika krzykliwego, orlika grubodziobego i bociana czarnego jest niedobór miejsc do założenia gniazda oraz drapieżnictwo. Drzewa w bagiennych lasach w dolinie Biebrzy nie osiągają zwykle zbyt dużych rozmiarów i nie są odpowiednie do utrzymania dużego gniazda. Dotyczy to zwłaszcza młodszych drzewostanów. Powoduje to, że ptaki często budują gniazda na drzewach niemogących utrzymać tego typu konstrukcji. Jest to z kolei przyczyną zmniejszenia sukcesu lęgowego, gdyż takie gniazda mogą spaść w trakcie wysiadywania jaj bądź odchowu piskląt. Ponadto wiele lęgów ponosi straty z powodu drapieżnictwa. W celu przeciwdziałania tym zagrożeniom zaplanowano, stosownie do potrzeb, budowę sztucznych platform gniazdowych oraz smarowanie pni drzew z gniazdem i w sąsiedztwie gniazda substancją zapachową odstraszającą ssaki drapieżne. Sztuczne platformy gniazdowe byłyby budowane w zastępstwie istniejących gniazd - takich, które już spadły lub takich, które będą grozić upadkiem w okresie lęgowym. Zabezpieczanie miejsc rozrodu gatunków strefowych w okresie lęgowym przed penetracją i niepokojeniem przez ludzi odbywa się poprzez ochronę strefową oraz stosowne ograniczenia w udostępnianiu obszaru Parku. Brak jednak wystarczających informacji na temat ewentualnej nielegalnej penetracji i jej presji na lęgi wymienionych gatunków ptaków. W celu zidentyfikowania tego problemu i podjęcia ewentualnych działań zaradczych planuje się monitoring lęgów w sezonie lęgowym – przy pomocy kamer w przypadku orlika grubodziobego oraz fotopułapek przy gniazdach bociana czarnego i bielika. Zebrane w ten sposób materiały pozwolą także lepiej ocenić zagrożenie lęgów drapieżnictwem i określić potrzeby stosowania repelentów odstraszających ssaki drapieżne. Zaplanowano również późnoletnie ręczne koszenie żerowisk orlika grubodziobego z usunięciem biomasy na obszarach wykaszanych w ramach realizacji projektu LIFE AQC w celu utrzymania efektu ekologicznego realizowanych zabiegów. W celu ochrony gatunków lęgowych ptaków wodno-błotnych związanych z ekosystemami nieleśnymi doliny Biebrzy konieczna jest kontynuacja koszenia po okresie lęgowym ptaków z wywozem biomasy. Krajobraz w bezpośrednim sąsiedztwie Biebrzańskiego Parku Narodowego uległa szybkim modyfikacjom, staje się coraz bardziej monokulturowy, coraz częstszym widokiem są bezkresne pola kukurydzy. Coraz częściej stosowane są także środki ochrony roślin, które nie są wybiórcze i szkodzą wszystkim stawonogom. Ubożenie składu gatunkowego ekosystemów powoduje ubożenie entomofauny zamieszkującej te tereny. Działanie polegające na budowie schronień dla zapylaczy i wysiewanie rodzimych gatunków roślin zielnych, miododajnych w ich pobliżu ma na celu zachowanie lub spowolnienie procesu ubożenia lokalnych populacji owadów, które pełnią bardzo ważną rolę w ekosystemach, ale również mają duże znaczenie ekonomiczne.W celu ochrony populacji łosia (Alces alces) planuje się ochronę bukowisk poprzez ograniczanie w miesiącach sierpień i wrzesień obecności ludzi w miejscach godów. Ponadto planuje się utworzenie ostoi łosiowych, tj. wyznaczenie miejsc gdzie zwierzęta nie będą niepokojone w ważnych dla funkcjonowania populacji okresach życiowych, m.in. rozrodu, odchowywania młodych, żerowania. W okresie trwania bukowiska, w terminie od 25 sierpnia do 10 października na obszarach ostoi łosiowych planuje się wstrzymywanie realizacji działań ochronnych takich jak koszenie i usuwanie biomasy. W celu zwiększenia zasobności bazy pokarmowej łosia w zimie część zaplanowanych i wykazanych w zał. 2 trzebieży w lasach sosnowych będzie wykonana w okresie późnojesiennym i zimowym z pozostawianiem wierzchołków i części gałęzi ze ściętych drzew na miejscu. Strzępotek edypus (Coennonympha oedippus) jest jednym z najrzadszych gatunków motyli dziennych w Polsce i Europie Środkowej a w związku z tym jest to obiekt „pożądania” wielu osób kolekcjonujących motyle. Jest gatunkiem z załącznika II Dyrektywy Siedliskowej i podlegającym ścisłej ochronie gatunkowej w Polsce. Stąd wynika potrzeba okresowego nadzoru stanowisk w celu przeciwdziałania i zwalczania przestępstw i wykroczeń w zakresie nieprzestrzegania przepisów dotyczących ochrony gatunkowej.W celu ochrony przeplatki maturna (Euphydryas maturna) zaplanowano działania ochronne na stanowisku gatunku w rejonie uroczyska Kopciowe, które znajduje się na gruntach prywatnych. Zaniechanie użytkowania tych gruntów uruchomiło proces zarastania enklaw śródleśnych, zacienienie stanowiska i zmniejszenie udziału roślin nektarodajnych, tym samym zmniejszenie dostępnej bazy pokarmowej i areału dogodnych siedlisk. Dorosłe osobniki wskutek niedoboru nektarodajnych roślin na stanowisku, przemieszczają się w ich poszukiwaniu na inne stanowiska, narażając się przy tym m.in. na kolizję z pojazdami na Carskiej Drodze. Realizacja czynnej ochrony siedlisk przelatki maturna na stanowisku wymaga nabycia praw do dysponowania nieruchomością poprzez wykup bądź dzierżawę. W związku z powyższym planuje się wykup ok. 10 ha gruntów prywatnych a następnie przeprowadzenie działań ochronnych - usunięcia nalotu drzew i krzewów. Wówczas, w warunkach większej dostępności światła powinna poprawić się struktura roślinności, tj. powinien wzrosnąć udział roślin nektarodajnych, przez co zmniejszy się konieczność migracji w celu poszukiwania pokarmu.Biebrzański Park Narodowy prowadzi hodowlę zachowawczą konika polskiego, której celem jest ochrona zasobów genetycznych tego gatunku. W celu umożliwienia egzystencji koników w warunkach bezstajennych, realizowany będzie wypas w zagrodzie i wykaszanie łąk w celu pozyskania paszy na zimę. Biebrzański Park Narodowy utworzył i prowadzi Ośrodek Rehabilitacji Zwierząt (ORZ) z myślą o zwierzętach nieudomowionych i dzikich, które z różnych przyczyn wymagają pomocy człowieka. Zwierzęta w ORZ są leczone i rehabilitowane w celu przywrócenia ich do samodzielnej egzystencji w naturalnym środowisku przyrodniczym. W latach 2015-2017 planowana jest modernizacja ORZ oraz powiększenie do powierzchni 14,35 ha. W celu ochrony płazów i innych małych zwierząt na szlakach komunikacyjnych planuje się, w miejscach stwierdzonej wysokiej śmiertelności i intensywnych migracji sezonowych, montaż płotków ochronnych i przenoszenie płazów. Planowana jest także współpraca z zarządcami drogi w celu instalacji trwałych wygrodzeń ochronnych i przepustów umożliwiających bezpieczne przemieszczanie się zwierząt pod powierzchnią drogi. Działanie takie jest planowane np. na Carskiej Drodze w Dolnym Basenie doliny Biebrzy. Wyniki badań śmiertelności płazów wykonanych w latach 2010-14 potwierdzają wysoką śmiertelność płazów i innych kręgowców na tej drodze. Najbardziej newralgiczne były odcinki przez obszary podmokłe, które przecinają zakrzaczone lub zalesione tereny. Stwierdzano także martwe osobniki traszki grzebieniastej i kumaka nizinnego – gatunków znajdujących się w II i IV załączniku Dyrektywy Siedliskowej i stanowiących przedmioty ochrony ostoi Natura 2000 w dolinie Biebrzy.Planowana budowa przepustów z systemem wygrodzeń naprowadzających wzdłuż odcinków Carskiej Drogi, gdzie stwierdzono wysoką śmiertelność płazów, pozbawi miejsc lub zniechęci zaskrońce do wchodzenia na jezdnię w celu wygrzewania się. Dlatego planowane jest stworzenie siedlisk zastępczych dla węży, w postaci stert kamieni polnych, na których zaskrońce będą mogły się wygrzewać oraz chronić w razie niebezpieczeństwa. Sterty kamieni będą również dobrym miejscem, w którym będą mogły się wygrzewać inne gady (żmije i jaszczurki). Siedliska te będą także spełniały rolę kryjówek dla płazów w sezonie letnim (zwłaszcza dla traszek) oraz zimowisk (hibernacula – dla płazów zimujących w ziemi – kumak, traszki, żaby moczarowe). Analogiczne działania podejmowane były z sukcesem w Roztoczańskim Parku Narodowym.Wzdłuż Carskiej Drogi planowane jest selektywne usuwanie niepożądanej roślinności, czyli zakrzewień gatunków innych niż chronione lub pełniących istotne funkcje ekologiczne (np. jesion dla przelatki maturna czy wierzby dla wstęgówki bagiennej), preferowane przez łosie w miejscach podwyższonego zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego, fragmentujące siedliska chronionych gatunków (np. wodniczki, kulika wielkiego), nadmiernie zacieniające siedliska chronionych gatunków (np. przeplatka maturna lub unikatowa flora glonów tj.  Bulbochaete obliqua var. subreticulata, Oedogonium excitans, O. alternas var. brevicellulare, O. vivaticum). Przy wyznaczaniu odcinków do usuwania zakrzaczeń zostaną wzięte pod uwagę również walory krajobrazowe Carskiej Drogi.Sum (Silurus glanis) w latach 70-80. ubiegłego wieku był gatunkiem spotykanym dość licznie w rzece Biebrzy i jej dopływach, zwłaszcza w Basenie Środkowym i Dolnym. Jego udział w połowach rybackich wynosił 6-10%. W elektoropołowach prowadzonych w latach 1997-1999 był odnotowany 1 osobnik tego gatunku, a w 2012 roku - 3 osobniki na 1 stanowisku. Z kart z wynikami połowów przekazywanych w ostatnich latach przez wędkarzy wynika, że pojedyncze osobniki sumów są przez nich odławiane. W roku 2013 wędkarze wykazali 7 odłowionych sumów. W celu umożliwienia odbudowy populacji suma w ciekach BbPN planuje się wyłączenie suma z połowów we wszystkich ciekach w granicach Biebrzańskiego Parku Narodowego na okres 3 lat.Planowana redukcja liczebności populacji dzika podyktowana jest wzrastającą presją tego gatunku na grunty rolne w granicach Parku. Powierzchnia zredukowana szkód w latach 2003 – 2014 wahała się od 30 ha w roku 2003 do 48 ha w roku 2009, w roku 2011 wynosiła 33 ha, w 2012 r. – 52ha, w 2013 r. - 29ha, a do 19.09.2014 r. – 79ha. Natomiast wysokość odszkodowań wypłacanych przez BbPN rolnikom za szkody spowodowane przez dziki w uprawach rolnych w latach 2011-2013 wynosiła odpowiednio: 50 851 zł, 76 354 zł i 56 963 zł, zaś w czerwcu 2014 r. przekroczyła kwotę 74 tys. zł. Działanie planowane jest w celu uniknięcia konfliktów z użytkownikami gruntów. Planowany rozmiar działania – odstrzał do 70 sztuk rocznie z populacji szacowanej na ok. 470 sztuk, nie będzie zagrażał jej trwałości. Równocześnie, dla zatrzymania dzików w oddaleniu od pól uprawnych i użytków zielonych, na obrzeżach lasu w sąsiedztwie obszarów występowania szkód, planowane jest założenie remiz i oszyjków z dzikich odmian drzew owocowych - jabłoni, grusz, wiśni oraz z krzewów - róży, głogu, tarniny, jarzębiny. Ponadto posadzenie pojedynczych drzew owocowych wewnątrz kompleksów leśnych. W latach 2015-2017 remizy i szyjki będą zakładane w miarę potrzeb i możliwości, a oczekiwane efekty powinny wystąpić po rozpoczęciu intensywnego owocowania (po około 10 latach).Na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody w planie ochrony parku narodowego, a do czasu jego sporządzenia - w zadaniach ochronnych ustala się miejsca, które mogą być udostępniane, oraz maksymalną liczbę osób mogących przebywać jednocześnie w tych miejscach. Na tej podstawie określono miejsca udostępniane do celów edukacyjnych, turystycznych oraz rekreacyjnych. Do celów edukacyjnych udostępnianych będzie 17 obiektów edukacyjnych. Różna liczba osób mogących przebywać w obiektach edukacyjnych wynika z ich długości. Do celów turystycznych udostępniane będą 3 pola namiotowe i 1 punkt widokowy, do celów rekreacyjnych udostępniane będą m.in.: 3 miejsca do zbierania grzybów i 7 odcinków cieków wodnych do amatorskiego połowu ryb.Różna liczba osób mogących przebywać w celu połowu ryb na danych odcinkach rzek wynika z długości tych odcinków. Wędkowanie może odbywać się jedynie według zasad określonych w Regulaminie udostępniania Biebrzańskiego Parku Narodowego do amatorskiego połowu ryb, ustanowionym zarządzeniem Dyrektora Biebrzańskiego Parku Narodowego nr 13/2014 z dnia 6 listopada 2014 r. Zadania ochronne przedstawione w projekcie zarządzenia przyczynią się do utrzymania lub poprawy stanu zachowania siedlisk przyrodniczych oraz stanu ochrony gatunków roślin i zwierząt będących przedmiotami ochrony obszarów Natura 2000: PLB200006 Ostoja Biebrzańska i PLH200008 Dolina Biebrzy.Zakres zadań ochronnych Biebrzańskiego Parku Narodowego na lata 2015-2017 uwarunkowany jest dostępnością środków finansowych, a ich realizacja zależeć będzie od możliwości pozyskania zewnętrznych środków finansowych.) Minister Środowiska kieruje działem administracji rządowej – środowisko, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 września 2014 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Środowiska (Dz. U. poz. 1267).) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 628 i 842 oraz z 2014 r. poz. 805, 850, 926, 1002, 1101 i 1863.PAGE \* MERGEFORMAT2UstawaAgata DąbrowskaAgata Dąbrowska22015-01-21T12:16:00Z2015-01-27T11:06:00Z2015-01-27T11:06:00Z0327139162838Microsoft Office Word01356379falseTytuł1Title1Ustawap r o j e k tfalse189598falsefalse14.0000